Literarishe bleter · 1929-08-25 · 34 (25.8.1929) · p. Seite 671

זײם!67 ליםערזןרי&ע ב?זזםסר נזם. 34 (77?) * נ ײ ע ב י כ ע ד םקי, א. מענעם, ש. בארקין, ד״ר ׳.?זאעעי, א. משעריקוזװער, ש. ראגאװאי, א. ב. גאטלאבער און אנדערע. עום םוף םון בוך דאעו־ מענטן און מאטעריאלן פון פראפ. ש. דובנאוו, ד״ר ב. וואבשט״ן, ש. חױת, ד״ר ׳. שאצקי, פראב. מ. באלאבאן, ד״ר א. לאנדוי. מאג. 9. קאן, א. טשעריקאווער, ד״ר נ. מ. געלבער, י. װ״נלעז, נח פרי־ לוצקי. — םיאיז אויך געבראבט א ביבליאגראםישע רשימח םון ״דישער היםמארישער ליטעראטור אין פארש״דענע שפראבן (1927—1029). וועגן א״ניקע וויבטיקע ארבעטן אין דעם באנד וועלן גע־ בראבט װערן אפהאנדלונגען. — צ וו ״, זאמלהעפט םאר ליטעראטור און קדיטיק. ארויםגעגעבן סיט דער ליטערארישער מיטװירקונג פון ״דישן ליטעראטן־ און זיםור־ נאליםטן־קלוב אין ארץ־ישראל. תל־אביב, יולי, 1929, 80 ז. עם איז דער צװייטער ״דישער זאמלבוך, וואם דערשיינט איצט אין לאנד, ווו ״דיש איז א שטיפקינד. ארום דעם עישטן זאמלבוך ״א י י נ ם״ האט זיך געטון ״חשך״. אויך דאס בוך איז געזעצט און געדרוקט געװארן מיט מסירת־נפש. װעגן דעם זאגט עדות די נאטיץ םון דער רעדאקציע, אז א דאנק דעם ״גרוד םגיני השםהי' איז אויםגעקומען צו דרוקן די אויסגאבע ב״ זייעי־ שװע־ רע טעבנישע באדינגונגען״. אין נומער ״צװיי״ קומען אר״ן לידער, דערציילונגען, ארטיקלעו פון מאטל וועקסלער, א. ריװעס, ׳. פאפיערניקאװ, א. בליי, י. שטאל, ח. מ. םינקלשט״ן, י. נ״פעלד, דניאל ל״בל און אנדערע. צום םוף קוסען רעצענזיעם און נאטיצן. — ב. פענםטער — רויטע װינט;. לידער (1924—1928). פארלאג ״פר״נט", דענווער, קאלאראדא, 1929, 90 ז. א טייל פון די לידער, װאם קומען אר״ן אין דער זאםלונג, איז געדרוקט געװען אין ״םרייה״ט", ״האסיער״, ״װעג־קוזניע״. ״ױגנט״ און אנדערע אויפגאבעפ אין ניו־יארק. —יערשטער שניט — י. פערלאװ, נ. פערםקי, יעקב פריד־ מאן, ב. מרדבי, אברהם לעװ. װארשע, 1929, 10 ז. םיאיז א זאמלונג־לידער םון די ױנגע יידישע דיבטער, וועלבע פארעפנטלעבן די לעצטע פאר יאר לידער אין די יידישע צייטשריפטן. — פר•; פי שמאן — די םרובט פון דער קריג, א דראסיע אין 4 אקטן, וי־לאג יצחק זשעלאנעק, װארשע, 1929, 90 ז. זשול ווערן — א רייזע ארום די װעלט אויםן ערשטן אעראפלאן, יידיש ׳. גרין, םארלאג יצחק זשעלאנעק, װארשע, 1929, 102 ז. יםארלאג 3. קלדעקין, ױארשע די באריםטע װערק םון ק ב ו ס האמםון (צו זייז סז־טן געבייח־טאג) דאם לעצטע קאפיטל, יידיש פ. היילפערין--13.40 די לעצטע פר״ד, ײדיש א. איװעניצקי-0.00 ד■ װאנלער, ״דיש י. באשעװיפ —---14.80 מיסטעדיען, ײדיד א. מארק-----10.40 די ׳טסאס זעניםאס, ״די׳ג א. מארק —-11,20 פאן, ײדיש י. באיםעװיס —-— 4.20 בענאני, יידיש פ. הײלפערין --7.60 ראזע, ״ ״ -ך — 0.40 װײפער בײם ברונעם, ײדײט י. מײזיל — — — — ״-— 13.60 וויקטאריא, ײדיש י. באשעײיס-— 3.20 מלכה יסבא, ײדיש א. ײיםער — — —*--— *־־*־ 80 (^) הונגער, ײדיש זלםן רײזען-,- די אינע ביכער זענען אויך צו באקופיען אין פראכט־בענדער אירעם: .ביכער/ ודארשע, נוולעײקי 25 נסי© ײיז 6. ק. א. 196 13 — ז. וויינפער — אײגנם (לידער). פארלאג ״אויםקום,/ ניו־יזןרק, 1929, 160 ז. דער דיכטער ז. ײײנפער קומט דא םיט א שטיק אײגנס. צײישן די אלע ײדישע דיכםער אין אמעריקע איז ער דער מדנ־ םערער, לעבעדיקער, העלזעער. ער גײב ארום םיט פארקאשערטע הענם, ער בוימ׳ םוט, שאפט. אויך זײן בוך לידער איז פול מימ םונטערע געזאנגען, םיט פריײדיקע םענער. אין אגהריב פון בוך קומם א גרעםערע פאעמע ״אײגנס,/ ײו עס װערם געשילדערט דער אקטיײער, שאפנדיקער דיבטער. — א פראגמענט סון דער פאעמע גיבן מיר אין קומענדיקן נומער. — איציקמאנגער — שטערן אויפן דאך (ליד און יאלאדע), פארלאנ ״שלום־עליכם״, בוקארעשט. 1929, 180 ז. א בוך־לידער םון איציק מאנגער, וועלכער איז פאר אונז אלעמען, אויפער רומעניע, ערשט נישט לאנג נתגלה געװארן. יעיקר די לעזער פון די ״ליט. בלעטער״ האבן שוין געהאט די מעגלעכ־ קײמ זיד צו באקענען מימ אט דעם אריגינעלן ײדישן דינטער, טים זײגע אײגנארטיקע מונקל־העלע זעוגגען. א באזוגדערע פרײד איז צו באקוםען פון מאנגערן א גאנצן בוך. ״די לידער, ײאפ זענען געזאסלמ אין דעם באנד, זענען נישט נעארדנט כראנאלאגיש און נישם געטײלמ אין ציקלען. םיט א יאזונדערער פרײד האב איך זײ כאאטיש צעװארפן איבערן גאגצן בוך. באלאדע, קריםטוס־ ליד און ליד סון בעל־שם... ״שמערן אויפן דאך״ הײםט דאס בוך דערפאר, ײײל אין די צײמן פון געיעג און רדיפה אויף די שםערן, איז םיר דער נאכען באזונדערס געפעלן געײארן״... — א. זארעצקי — ײדישע גראמאטיק, נײ־איבערגעארבעטע אויסגאבע. ײילגער פארלאג פון ב. קלעצקין, 1929, 312 ז. א. זארעצקי איז שוין גוט נאקאנט דעם ײדישן עולם פון זײנע פארשײדענע לינגײיפטישע ארבעםן און ײערק. די ״ײדישע גראמאמיק״, װאס איז איצמ דערשינען, איז דורך דעם מחבר אינ־ גאנצן סונסנײ באארבעט געװארן. ״מאםעריאל פאר דער גראמאטיק, — שרײבט א. זארעצקי אין זײן הקדמה צום בוך — האב איך געשעפט פון דער רעבעדיקער און ליםערארישער שפיאך. איך האב אין א געײיפער מאס אויסגעגוצט אויך די ײדישע גראםאטישע ליטעראטור. קײן סיפמעם אבער, קײן אננעמבארע. אגםהאלש די דאזיקע ליםעראםור נישמ. די םיםטעם ה*נ איך איבערגענומען דער עיקר בײ די םאדערנע רויפשע, מײלײײז נײ די מערנ־אײ־ ראפעישע גראמאטיסטן.... — די גראמאטיק איז יאשטימט אין דער ערשטער רײ (אבער נישט אויסשליפלעך) פאר לערערפ און סמודעגטן פון פעדאגאגישע הויכשולן... — די גראמאטיק איז געדרוקט אין צײײ שריסטן. די קלענערע שריפט איז נאשםיסט פארן פארטיפערטן שמודױס. דא נין איך נישט מקפיד אויסצו־ םײדן אזעלכע םערמינען אדער דערשײנונגען, װאס זענען נאך גישט דעפינירם געײארן״. — היפטארישע שריפמן — ערשםער נאנד. רעדאקשירט א. טשעריקאװער. ײדישער ײיסנשאםביענער אינסטיטוט. היפטארישע כעקציע. קאאפ. פארלאג ״קולטור־ליגעי/ ײארשע, 1929, 830 ז. נאך א ײיכטיקע אויסגאנע פון דעם ײדישן ײיסנשאםטדעכן אינפםיטוט. גאך די דרײ נעגדער ״פילאלאגישע שריפטן״ האנן מיר איצט א גרויסן באנד ״היסטארישע שריפטן״. ״דער באנז^־־־ ווערם געזאגמ אין דעש ארײנסיר — איז דער ערשטער פרוײ צו געבן אין א ברײטן םאפשטאב א זאםלונג סון היפטןןרישע ארנעטן אין ײדיש און צונויפנעםען אונטער אײן ד#ך אונזערע היפטא־ ריקער, װ#ס שרײבן אין ײדיש אדער שמײען נ>)ענמ צו ײדיש. םיטן דערשײגען פון דעם באנד פארשפרײט דער ײדישער ײיפנ־ שאסמלענער אינספיםום זײן פארשוננס״עקספאנסיע אויף א נײעפ און דערצו וײער פאראנטװארמלעכן געבימ״. אין דעם זאמלבוך גײען ארײן גרעסערע און קלענערע ארבעטן פון ד״ר י. איזראעל־ סאן, יראפ. ש. -ונגאײ, ד״ר י. ברוצקוס, ד״ר י. שיפער, ז. רובא־ שאװ, ד״ר ע. רינגעלבלום, ד״ר נ. ם. געלבער, ד״ר ח. באראדיאכ־