Literarishe bleter · 1929-07-19 · 29 (19.7.1929) · p. Seite 567

?י כז ו?ךי? ז? 7 ז ר? ך;׳ל?? <272) זײס 567 ער האט ײער ני׳עט נעוהעגט צו ז#*נן. ער האט נאר פײנסאעך און פון דער קרום נעשטאכן םיט די אוינן אין דער ז״ט פון רעפ שטום-זיצנדיקן אוםבאקאנטן. דער, װאם אין רעננםאנטיל. האט ארויםגעאאזן א םבטא-םאכנד־קן ״כע•׳. אין ז־ין קוא האט נעקאונ־ נען יענער וװיאױננערישער קוראזש, װאם נעםט זיך פון הצאחה און נאויבן אין איינענעם םזא — םיאיז אזא צייט, — האט ער געזאגט םונטער, — עם ברענט: אדער װעםט ךעראייגן םיטן קאפ, ארער נעװינען דעם גרויםן נעוויגם... א צייט, ווען נאאד שיט זיך ארום דיר... קאיננט דיר אין די אויערן... עם ציט, עם םארכאפט ד־ך... נאאדן נאאד:... ער האט א קוק נעטון ארום זיך םיט נאאנצנד־קע אויגן: — היינט םוז םען איינשטעאן... היינט איז ד. צי־ט] ״א םיני טיפןן פונקט װי די קאנטראבאנדיםטן בי■ אונז אין רוםאאנדי׳, — האט געקאערמ םנחם שפירא. ער האט םקנא געװען ז־יער רויבערישן קוראזש, װאם א־ז ער אין פארגאײך םיט ז״ן א דערשדאקן םענטשא, װאם האט פא־- אאזן זיין שטעא ביי חפצן אין דרוק, און אויפט, ײוה־ן די או־גן ט־אגן א־ם, און װ״ם נישט, ײאם ער װעט װ־יטער טון און פון ויאם ער ײעט אעבן, און איז אזו• באװעאט־קם £ן; דע-, א״ן־א״נציק; נעדאנק צו .־אטעװען זיך. אז ער קאן שוין םער װענן קיין אנדע־ זאך נישט טראבט;, י ער האט זיך גאאיק נעשטאכ;: ״א שםאא קעפא — םעד װי איין נעראנק פאראםאא קאן עם נישט פארטראנן״. נח־קוטשער האט נאר געװארט אויף א נעאעננה״ט אר״נ■ יםטעאן ו״ן װארט אין ׳עםועם. די נרויםע םוםע;, םיט װעאכע רי נעאט־הענדאער האבן זיך אזוי נריננ אריבערגעװאדפ;, װי זשאננאערן םיט באי׳ז־ש׳ארפע םעסערם, האבן בי־ אים דערװעקט א נעפיא פון ככוד צו זיי, אבער אין דעם כבוד האט ער אויך געװאאט האבן א חאק. סוך־סוד• האט ער אויך ני־םט געהאט װאס צו שעםען זיך םיט זי־נע פערד־עםקים. די פערר האכן אים אפגעקאםט אוצרװז — און ז״ זענען װערט נעװעןן האט ער פארזיכערט די פאסאזשירן. — די פערדאעך, װאפ איך האב נעהאט פאר דעד םאחםה— פרעגט ב״ װעםען איר װ־אט — א״בן זענען דאם נעװען און נישה קיין פערדן קיינער פון די בעאי־ענאות האט נישט נעהאט אזעאכע פערד, ײי נח־קוט׳עער, ק״ן א״נער נ־שט — נ־שט אין ירישאים און נישט אין יפו. םאטקע — אויך ״יר א בעא־ ענאהן ד• פערד — פג־רות — צו פארקויפן אויך אעדער; און אא״ן קאן ראם קיין ב־יטיכ נישט האאטן אין האנט. םער נישט, װאם ער האט א פיםק.. אים אוינט נישט צו חאאטן גוטע פערד — אז ער ־אר־־ זיך פאריאזן אויך א םענטשןן יענער םעג ז״ן װי נעטר״, איז יאם איץ גישט ראם, װאם דיין אייגענע האנט און אויג.. און נח־קוטשער דערצייאט באריכות װעגן א ״אאשעקא״, ויאם ער האט אא״ן אויפנעהאדעװעט, װאם האט אים געקאסט ״גארנישט םיט ני׳טט״, און איז דערנאך נעװארן א פערד — אן אראעח ק״ן נאייכן צו אים איז נ־יעט געװען צו נעפינען... דער טערק, *םח־שםו. האט אים צונענומע;. םון ״באב איא אואד י זענען צונעקוםען צװ״ נ״ע פאסאזשירן — טערקײטע םאאדאט;, װעאכע זענען נעפארן קיין יפו איינער פון זיי האט זיך אנ־דערנעזעצט אעבן קוטשער, און רער אנרערער — א ״טשאװיש״ — אעבן שפיראן, אויפן אדט פוגם ב־־זן ױנננםא• םיטן שײאדצן בערדא, װאם האט זיך צוריק אריבערגעקאיכן אוי־ז דער ה־נטערשטער באנק, אן צו זאנן א װאדט (םוך קו=כ) — כע־כע... טויזנט פאפיראעך. — צו ײיפיא? — איך האב נעצאאט איין און פערציק גרוש פאר א. אירע. — שקרן — אויך םיין װארט, אםת... אט איז פםח... פםח איז אן עדות... זאא איך קרענקען, אויב איך האב נעצאאט מיט א םאנטיס םער, ײי דריי און פערציק מיט א האאבן און פיער און פערציק... כע־כע־כען — האט ער װײטער צונעשם״כאט םיט הנאה. — װעסטו טאקע דעראייגן, — האט נעזאנט בייז שפיראס שכן, — איבעראכטאנ װעאן די פאפיראעך נישט האאטן ק״ן פער־ ציק אין ירושאים — װאס-זשע איז? — איז אאץ געבאיבן אוםבאזארגט דער, װאם אין רעננםאנטא, — דעםאאט װעא איך צאאן סינך און דרייםיק. — בהמהן אין רםשק װעט םען דיר אצינד אויך םער, ײי פופציק נישט נעבן. — אזוי נאר? — האט נעקײאאן דער רעגנםאנטא. — און אכט און פופציק־זעכציק װיאםטו נישט? — פון ײאנעט װייםטו? — װ״א איך האב ה״נט נעקריגן די ידיעה... — װאס־זשע זאגםטו אוים? דער םיטן שװארצן בערדא האט אים אנטעכנדיק נעענבערט םיט די אוינן, װארטנדיק אויף זיין יענטפער, און נישמ נאויבנדיק אויף צו-םריער אין דעם, ײאם דער חבר ײעט אים זאנן. אבער דעם הברם תשובה איז נעװען אזא פ׳םומע און אםתריקע, אז דער שװאר־ צער האט אים נישט־װיאנדיק נעםוזט נאויב;. — װייא א־ך האב שוין אװעקגעשיקט — פאדשטייפטו?... װאם-זשע קענםטו םיר קאאיע םאכן? — האט נעזאנט םיט נצחון דער, װאם אין רעננםאנטא. דער שװארצער האט זיך אפנעקערט פון אים םיט א כעםדיקן דריי פונם רוקן. דער שםועם האט זיך אפנעהאקט םנהם שפ־רא האט ארויסנעקוקט א־ן דרוים;, װו די הויכע פעאזן ביי רי זייטן פון װענ זענען ׳עטיא גע׳עאאפן, און אויפן היפא זענען נעשװוםען נעבאד־קע װאאקנם, און האט נעטראכט װעגן ד־ םענטש;, אז זיי זענען נעאט־הענדאער פון די, װאם שאאגן אראפ דעם קורם פון פאפ־ר-נעאט און װערן נתע׳ער פון חורבן הכאי אין זיין דעחםאאגענעם געםיט פון אן אנטאאפענעם, װאם פיאט אאע װ״אע רעם תאױנס ׳טטריק ביי זיך אויפן האאז, האט ער נישט נעקענט פארשט״ן ז״ער םונטערע נעשעפטם־שטיםונג. פאר זיך איז ער נע־ װען זיכער, אז זיי זענען אויך דעזעױטירער, װי ער, און אװדאי או־ך פון די, װאס האבן פאראיארן געצאאט אוישאײז־נעאט און װערן אצינר נעזוכט םיט א באזונדערער שטרעננקייט טא װי קוםט דאם, װאם זיי אויפן ארום אהין און אהער, און כאכן עסקים, און האבן פאר־ בינרונגען םיט דםשק, נאייך װי נישט זיי ם״נט םען? פון װאנען נעםט זיך צו זיי, צו די דאזיקע ירושאיםער ״כניאקעם״, אזא מוט?... — דאם האט זיך בשום אופן נישט געא״נט אופן שכא דעם רוםישן זעצער און אזוי װי אויף צו פארענטפערן זיין נישט־נעפרענטע קשיא, האט זיך װידעראםאא אנגעהויבן א שםועם צװישן די נעאט־ הענראער און נענומען זיך דרייען ארום די םבנות פון ז״ער פרנםה םען האט דערצייאט פון אײנצאנע צופאאן — װי אזוי דעם אדער יענעם האט אפנענאיקט און ער האט זיך ארויסנעדר״ט, בעת ער איז שוין נעװעםט נעװען גאר א פאדפאאענעח םען האט נעקװאאן פון די קאונע שפיצאעך, װאס דער אדער יענער פון זיי האט װען־ עם־איז אפנעטון דעם ״טערק״. שפיראם שכן םיטן שװארצן בערדא האט אוםרויק געכראפעט אויף דער באנק. צואעצט האט ער איבער־ נעיעאאנן רי רייד פון זיינע חברים: י- שאטן... םען רעדט נישט פון דעם.״