Literarishe bleter
- Journal
- Literarishe bleter
- Volume
- 5 (1929)
- Issue
- 29 (19.7.1929)
- Date
- 1929-07-19
- Page
- Seite 565 (sequence 11)
- Language
- Yiddish
- Belongs to
- journal issue
- OCR quality
- 69% known words query
- IRI
…/4795427-8801019-8801090--04648-4799840- Visual Library
- page viewer of the UB Frankfurt
OCR text
565 3?עם?1ר 29 (271)2* אטאא האט ער זיך *טוין באגעננט בזיט העש יאזייון :ה־ קוטיטער א־ן דעב איז ער געװע; זיכער ער האט זיך בעטיט צו דער־ וװ און װען דאס א־ז נעיעעך דעי זכיון פזן דעב באגע־ -אנעז נעניע איז געלעגן, ראכט זיך, גאר פון אײבך אפנעטײרט פונב הרארן וױםן נאר טיט א דינעב הײטר פון פאינעברטרוײט. טפירא האט געהאט א געפיר, אז אט־אט װעט דאס באהארטענע אאײן פון זיך ארועביטװיכיען אויבן אויה דאן האט ער זיך נע׳טװינד אנגעכאפט אן א װינקר פיגס פאר׳טר״ערטן זברון, און האט ראס געפרװוט ארויס־עיטרעפן ריט געװארט אויפן באאויכטענעב פרעק פון טוה אבער יעדעסטאר האט זיך דאס דאזיקע באהארטענע, װאס איז גע־ רענן אונטערן נעברדיקן הײטיר, רײבט ארויסנענריטיצט פון צװייטן רי פינגער פון זײן באפנריקן נעדאנק און געזונקען אין דער נידער װי אין א טיפן קעיער אראפגעראזן זיך. דער דיריזיטאנס האט איב אנגעיאגט ׳םוין גאד נאענט פון טיצא — װאס זענט איר אנטיראפן נעװארךי — האט א זאג געטון צו איב נח־קוט׳טער — פדיער פארן װאגן װעט איר סײ־װי קײן יפו נייטט־ קוטען. — איר האט דאן סיר אר״ן געה״סן גײן ביז :װצא, — האט זיך טיט פאר־יאס אפגעױפן יטפירא, קריבנדיק ארי־= דער פאדער־ יטטער באנק, הינטעדן זיץ פונב קוטיטער — און אז איך װארט אײך כעזאגט, איר זארט ג״ן ביז רנויטק.. בא־כא... — האט א ראך נעטװן דער קוטיטער נויט דער ניאבקײט פון אײנעס, װאס איז זײער צופרידן סיט זיך און האט :אך דערב״ א כיגויטכודיקן רזיא, — א טאדנער בוענטיט װאס איר זענטי אין האיצן האט יטפירא נעטוזט צונעבן, אז דער קוטיטער איז נערעכט. ־י דרײ טונקעלע פיגירן הינטער זײן ױקן, ײערכע, רייט װי ער האט זיך אנגעיטטויסן, זענען ראס נעװען יענע דר״ ױננע־ רײטירעך, וואפ האבן זיך רײדיקערהייט אױכיגעררײט בײם אױיס־ גאנג פין יטטאט, נאנן כדטוגעיב־הויז — ז״ האבן טאתע נעײוסט, װאס ז״ טוען. ז״ זענען זיך רויק נעזעסן אין װאנן, געשכװעבט א-עי ציגעדרעדאט, בעת ער איז, סיט בעס אין *טרעק אין דער ניטכוה. געיאפן זעקס קייאכועטער ציפיס. אין ז״ן באר״ד־קונג האט ער ז־ך איינגעעקיטנט און נאך טיטי טער ערנכטקײט אר״בגעב־אבט־ רי יעצטע טע:ה; — אז דער בער־עגרה זאגט כײר: ״ביז כיוצא״, ג״ איך ביז כיוצא . א־ך האב זיך פיטוט פאדיאזן אןיה א״ך.. אניטטאט אן עגטפער, האט נה־קיטיטער גענעבן א צי טיט ראל־ץ די ר״צעכ א*ן א פאסעװע נעטון כײט דער בײטיט דעב טיטרסטן פין די דדײ פעיד יערביי האט ער איב אננעױפן דיט־ אזעיכיע נעטען, װי ״טרפנ־אק״ און , פאסקודניה״, ױאס דעב זעצע־ האט ראס געיזוץננען, װי א יטז אויץ ז״ן פאריטוין. אויך האט זיך איב כעדאכט, אז ער הערט דורכז ױא־עב פון די רערע־, װי אוי־ז דעד הינטעריטטע־ כאנק רערט טען זיך איבע־ ׳טטייערהײט, און א״נע־ זאנט דארטן גאנץ דײטיעך: — א :א־ אין דערצו נאך א בעיי־גאיה אין אפיט־ האט זיך א־: דאס נא־ אויסנעװיזן. דער קראפ פין די רעדעד איז געװען צו-יטטארק, טען זאר נאך קענען העדן. װאס אוײ די היכטעריטטע כענק רעדט זיך. :אך טזצא האט זיך אננעהײבן א *טװערעד בארג־א־ויר. :ה־ קוטיעער א־ז אראפ פון װאנן און געבעטן די פאסאדטירן, ז״ זארן טיהי ז״ן א*; אויך ארױסקריבן. טנהס יטפירא איז א־אפגעיטפױנ- גען :אי א*ב רי יױ״טאיכוער ױננער״טרעך האבן זיך נעקװעטיטט און הארב אין *נלפאס, הארב אין עינסט נעיטפארט זיך טיטן בער־ענרה: טע; צאאט א־ב פא־ן גאנצן װענ, או; אויײ ער ײ־ר. ז״ זארן גײן צו- פיס, טא זאר ער זײ צודיקצאק פא־ רעב יטטיקר װעג. װאױב פא־- איז געװען א הויכער און א יטװארצער, כויט א װארעטען יטאר אױב הארז. ער האט געקוקט בײז און טיט ח־טר אויפן זעצער רעבן א־ב האט נע׳טטײכלט און אױטגעװארפן טיט די פרינקע אוינן אױב יטפיראס פגיב א קורציגקער בחור אין א ראנגן רעננטאגטל טיטן *טפיציקן קאפױיטאן איבערן קאפ. יטפירא איז געגאנגען פאױיס טיט אן אוטאננענעטען געפיל אין רוקן—א נעפיי, ײאה ער האט יטטענ־ ריק נעהאט, װען ער האט נעוװסט, אז עטעצער קוקט איב נאך פון הינטן. אין קאפ האט זיך בײ איס נעדר״ט, אז ז״ פאריטטײען איס אזוי נוט, װי ער פאחטטײט זײ, און האיסן, טסתטא, אז איב יאגט אזוי װײט פון יטטאט פחדנות און נארײטקײט. דאס, װאס זײ קענען אזוי טײנען װענן איב האט אים געטאכט נאך טער אויפנעבדאבט אױץ זײ צולעצט האט ער פארדראסיק א צוק נעטון טיט די פר״- צעס און נעצװונגען זיך צו טראבטן װעגן עפעב אנ־עריט. רעכטס, אין טאל, ר׳אט זיך אראפגעראזן דער אװנט. ער האט ארוטנעװיקלט טיט א פינסטערן יטד״ער די הײזיעך ־םונב ראר־ לפתה. קײן אײן פ״ערי האט זיך נייטט נעזען אונטן אין די יטטיב־ יעך אלע זענען *טוין נע־טראפן. װי נאר די זון זעצט זיך, ג״ען זײ יטלאפן — די פלחען. נאפט איז טײעח יטפירא האט זיך באטיט צו רערטאנען, װאס ער װײס װעגן יפתה. עד האט קײן זאך נײטט געוװםט. אויסעד ױאס ראס דאר ריגט אונטעדן יטטאט, נאר נאענט. טען זאנט, אז ס־איז רײכער פאר אנדערע דערפער, װײל סיפארדינט פון רער *טטאט. טען זאגט נאך, אז רי רפתע־ פײגן זענען פאריטארטענע — איײער א יטײך האט זײ פאדיטאיטן. דערפאר ײאקסן ז״ אזוי יטיעבט און תאבן קײן טעס נײטט, און קײנער ודי זײ נײטט קויפן. נאד פאדװאס איז יענער יט״ך אין כעס געװארן אוי,? די פײגן און האט ז״ אזוי אוטבאיט־ הערציק באיטטראפט — אוי־= דעס האט דער טיפער טאל טיט די פינסטערע הײזלעך נײטט גענעבן קײן עגטפער עטיעבע טאי האט זיך יטפירא אפגעיטטעיט און צוגעהערט אוײ צוריק -— אפיטר גײט יטױן רער װאגןץ יאנג אבער האט ער נייטט געװאגט צו יטט״ן אויה א״ן ארט. עס האבן איב געקיונגען א־ן רי אויערן נײטט-דײטיעכע טענטיטן־טריט, װאס זענען אנגעקוטען פין דערװײטנס. טען האט נײטט געקאנט װיסן פון ױעיבער זײט ז״ קוטען אן, און אויב ראס זענען אטתע טריט ארער סיװייזט זיך א־ב נאר אײס אזוי. דעטאיט האט ער זיך געאײיט צו יטפאנען װײטעך און האט נעטראכט, אז סיאיז גיײכער נ־יטט אפצויטטעין זיך ביז טוצא. װען טען האיט אין גײן, זעט טען נייטט אויס אזוי פאר־ דעכטיק. טאיע װאס א טענטיט גײט װענן ז״נע נעיטעפטן. אויפן גאנג האט ער אויסנעיאזן זײן גאנץ האדץ צו די ירױטלידער בערי־עניות איצטער, װען טיט איס זאי זיך טרעפן אן אוטנליק — װער װעט זײן יטורדיק, אײב נ״טט :ה־קוטיטער־.■ רער־ בײ האט זיך איס אײסנעוױזן, אז װען עד זאר זיצן אצינד אין װאג;, װארט ער *טוין גאד געװען נעראטעװעט און רעד װאגן איז נאך ארץ גײטט אנגעקוטען. נח-קוטיטע־ האט צ״ט. װאס ארט ראס אים, אויב ער װעט זיך צויטפארן אויר א פאר יטעה פארן ארױספארן און װעט זיך ראזן אין װעג עריטט נאך הארבער נאכט, אדער נאר באגינען- ער װײס נאנץ נוט, אז די פאסאזיטירן װעין פון איב נײטט אנטיויפן. ער הארט ז י י אין די הענט, און נײטט זײ א י ס אין דער ׳טטירקײט און װיסטקײט פונב טונקערן אװנט־װעג האט דער זעצער געזען פאר זיך דאס כיגויטכידיקע פניב פונס בעי־ עגרה און געהערט ז״ן גראבן, אין זיך פאדנרויבטן קוך אויף אט רער זעונג האט ער נעגראצט כויט רי ברײט-פאגאנדערנעעפנטע אוינן, ױאס האבן קורצז־בטיק נעבראנדזיטעט אין דער פינסטעך און טיט א ציטער פון יטנאה האט ער געזאנט; — א יטטיק אקס ראס א־זי