Literarishe bleter · 1929-07-19 · 29 (19.7.1929) · p. Seite 557

׳י זײס 557 יאר צוריק, װע; עס האט אוגז געצױנ; צוב טקור א־; ־ענער צ״ט. אפ׳טר חידױעט עס זיי ביטעת-טע׳עה, פו; װאנע;■ עס נעטט זיך ביי דער יעבעדיקער ירו׳שה די דרייםטקיימ צו בא־עטיטען, אז די יידייעע פאהקסטאם; רעב; א־צטער א•; ראטנפארבאנר א־בער ד• א־יגענע נאצ־אנאיע בענק׳עאפט, װאס א־עדעס באפרייט פארק דא רעבט אייער אין דעם רעײארוציאנערן װערט-טייי. די ױננע דיכטער דא, װאס זענען אי; יםטורם נעבויר; נעװאר;, אויף זיי ריינ איך ארע האפנונגען, אז זיי װעל; זיך טימ די ײארצרען זייערע איינזויגן אי; נייעם רעבנם׳טטיינער און צונרייטן פאר די װייטערר־קע דורות א רעבעדיקע ירו׳םה או; דערװייר, אז א רעבעדיקע ירו׳םה קוטט אין דער יידי׳עער טאםקװע, נעטע; זי ני׳סט אויף אט די, װאם האבן א דעה אויף אונ- זערע ירו׳טות. נאר טען ניט די רעבעדיקע ירו׳םה איבער צו דער זייער םיטפאטיעער געזעריעאפט נעזערד ראם א־ז — איינענע נעזעי- ׳םאפט, ײאס ארדנט איי; יידן ביי דער עדד און דאס איז די סיבה, װאם איך פארביעננ דא אזוי פיר צװי׳םן די יידי׳טע פויער;. דעד פען־קאנגדעם אץ װין דער ׳עאאס בעאװעדער װד םיאיז םארגעעומען די עפענונג פון קאכגרעכ י דער פעסט-זאר אין ראטהויז װו סיאיז פןורגעקוםען דער פ״ערלעטער אויפנאם עון די דעלעגאטן דורסן בירגערמ״ססע' '• ■וייז▼? ז-■; *•׳* ־ * *יאי׳זו*־־׳- ׳־לי׳" פ■ 7'10ר$ריש1 ב7זזסטר נ*ם. 29 (272) אנדער׳ם איז טיר אויםנעקוטע;, ב׳םעת איך האב אין אדעס אויפ; בורװאר, אנטקענ; ׳םטאט-טעאטער דערקענט ט ע נ ד ע רע פוכר םפרים, ׳טפאצירנדיק... אז איך האב אים פאריסטערט דעם װענ, האט ער, װי זי־ן ׳טטיינער, זיך אויסגעגרייכט, אױםנע׳םטרעקט די ברוסט פארויס, פארריכט די ברירן אויפן נאז, אױױפגערי־נט די רעכטע האנט איבער די אוינן, װי א דעכערע, טיך אנגעקוקט או; ׳םװערהעך רערקענט. אבער פארט דערקענט או; אפגענעב; א בר״ט; יםרום-עריכם. אוים- געזען האט ער• פונקט װי איך האב אים צום ער׳עטן טאר, אין פרי- ריננ אכט; יאר, באגעננט אין זיין ׳נזטוב, אי; זיין ס־ו׳טן, אויסנע- פענסטערט; ׳ערייבציטער, ביי זיין ראננ;, ראננ; ׳םר״בט-׳ע. דונט טיר, אזוי האט ער ׳עטענדיק אויסגעזען, זייט איך געדענק אים. ׳טגיי-ײייס די האר הויכער ־עטערן. עס איז נעװען זוטער-רעב או; ער האמ נע׳טפאצירט טיט א ברויז; קאפ. — נו, װאס זאנט איר איצטעד עפעם אויף דער ייד״״ער גאס, זיידע׳טי? — האב איך אים נעפרענט.—נישטא קיין צױניםטן; אוםישקין איז אין ארץ-י׳עראר. און דא, די טאםע — װי איר האט ריב געהאט. איר געדענסט, ז״דע׳םי, װי איר האט זיך אטאל פאי טיר נעקקאנט, אז טיר האבן ברויז געגערארן או; קיין םארדאט, האבן מיר ני׳טט. איצטער איז די יידי׳םע גאם פור טיט םארדאט;. כטעט קיין נענעראר; איז נייטט צו נעפינען. האט ער פארקװעטשט דאם רעכטע אויג; צונויפנענוטע; די ריפן, נרייך װי ער װארט זיך נעקריבן א יםטוצער טו; צו טיר, װי פע; ׳נזמוצערט צו א קריין קינד אין װיג. ער האט עס געטון. ער האט א םארקאםטישן ׳םטייכר נעטון און נעזאנט: — איך הענג ׳עוין עטרעכע יאר אויף א״; װאנט טיט לע- נינע;. און םיין הארץ װערט טיר צעפראצט, װע; איך באטראכט, אז אזא קרארער קאפ, אזא פיקח איז ארייננעפאר; צו זיי, צו די נוים, און מיד זענען. געבריבן ביי ד־ טיפ׳עים. איך בין א צייט נעהאננע, זייט ביי זייט טיט טראצקין. די ײערט ט״נט, אז ער איז א חכם. זאנ איך דיר, ער איז אויך א טיפ׳ט. —איר זאלט עס זאנן. — האב איך באטערקט. — אים האט זיך פארגרוסט צו װערן א פערדטאר׳םאר: א רייטער אויף א פערדר. ײי קוטט א ייד דערצו? — האט איר, זיידע׳םי, הנאה פון די אר״נט״ט׳םונגע; אין א״ערע װערק אריין, װאס מען ט״טשט דא אריין•. האט ער טיך נענומע; ביים האנט, װי טען נעטט א קר־ין ױננר, צונעםירט א פאר טריט נענטער צום ׳טטאטי׳ען טעאטער או; נעזאנט: — דו האםט דאך פארגעם;, אבער איך געדענק, װי דו האםט מיך נענומע; אין דעם דאזיק; טעאטער, זען ד״נע א נארי׳עקייט, . װאס האט נעהיים; ״אויף יעיער ז״ט טייך•׳. דעמארטיקע רום״םע ׳םװארצטאהניקעס האבן פון דעם גערעקט די פינגער מע; האמ עם ארייננעט״מ׳שט אין יענער צ״ט אריי;. איצטער ט״ט׳טט מע; אויף א; אנדער אופ;. א מייט׳ם א־ז נענריכ; צו בוראק-ראםר, װאס טען קען א־ם נוצ; אי; פר״׳םיק;, טירכיק; או; אויך אי; פארעװע;. דער קונדם ׳ערום-עריכם האט בעםער פון אונז ארעמען פאד׳סטאנען, װי אזוי צו פארטייט׳שן א פםוק. אויב דו װעםט ז״; א•; ־עהופעץ, ראז אים נריסן אין מיין נאטע;. אזוי פארברעננ איך דא, איך, די רעבעדיקע ירו׳םה, װאם נע- פינט זיך איצטער אין ראטנפארבאנד איך קע; ני׳עט זאנ;, אז איך בין דא דורכויפ אין א; א״נענער פרעטד. דער ױננער דור דיכטער, ײאם איז אויםנעװאקםן אונטער דעפ קנאל פון קאנאנען, די ד׳״כטער, ײאפ האבן פארזוכט פו; יעד; ביטערן כוס צוביסרעך, ביי זיי האבן זיך א״ננע׳עטערט די קערעכרעך צום זיננע;. זיי האבן דװקא דערטאפט ביי זיך א בענק׳עאפט צו א רעבעדיקער ירושה. איך בין זיכער, װען פעפער, כאריק, קו׳עניראװ, קװיטקא, פינינבערג און אםירויטארקיש, װען זיי טרעפט אזא אויםטעררי׳טע באנענעניש אין נאס מיט מענדערען, שרום-עריכמען אדער פרצן — װארט עם זיי ארעמען אויף א רנע אריבערנעײארפן איבער דער נרענעץ און ז״ װארטן דערפירט דעם צאפר פון א סך, א םך טיריאנען אונזערע איבער נאר דער װערט, ײאם אויף ז״ערע נעטערקן דרייען זיך ארום א םך, א סך אזוינע קאטארינטשיקעם. נישט נאר איינטאר האב איך דערשפירט דעם עור□ ױנגע דיכטער דא ארום זיך, װי נאר א; ערטערער שפירט ארום זיך ױננערע קארעגן. איך האב אין זייערע אוינן דערקענט דאם איינענע םייערר, װאס םען האט געװים געקענט דערקענען אין די אוינן םון אונזער דור מיט א פינף און צײאנציק