Literarishe bleter · 1929-06-28 · 26 (28.6.1929) · p. Seite 502

4?'םגגר^ר-שס ב?טםסר עזס 26 /269> י■^ " ׳פ.?. ׳שע׳ידעדײיא / / ײ $ ר ש ע ״כ׳פאדפדען פאריז״ ןנותן יא-שיעעסקיס ר $ ם $ ן ) ארי׳נצופירן אין זײן דיכטונג םאציאאע דאטיװן. א ׳םטארקן רױעם האט נעטאכט יא־עיענםקיס צװ״טע פאענוע ״דאם געזאננ װענן הוננער״. די באדײטנדיקםטע פוילײעע שריפט- ־עטעדער און קריטיקער האבן זיך ווענן דער פאעטע אויסנעדריקט טיט אנערקענוננ יאיעיענסקי האט דער ער׳טטער אננעהויבן איבער־ זעצן די יונגע םאװעטייםע דיכטער אויו־ בוייייע, הויפמזעכיעך טא־ ־אקאײםקין און ־עסיענינע;. אין ,־׳.<ו*י1 פארט יאיעיענםקי אב אין באריז א־ן;ו2־ז)1 דער־ יע״נט ז״ן גיענצנדיקע פאעטע ״א װארט װעגן יאקוב ״.־עיא״, אין רער פאעטע קוטט צום אויכדרוק יאיעיענכקיס אננעהעריקייט צום רעװאיוציאנעדן פרארעטאריאט. די פאעט;ע איז א רעאביריטאציע פאר רעם פוירײםן פױעד-רעױאיוציאנער יאקוב יעעאא ו<ו4*ז1). װאפ האט איבער די פו־רייעע רערםער נעװאנדערט טיט אן אפט״יונג באװאפנטע פויעד;. באפאין ד״בע פדיצים און דעם דױב פאנאנרער־ נעט״אט צװ״םן די ארעטע. די פוייייטע היםטאריאזאפ־ע ׳עיידערט יעעיאן ,ױי א רויבער ר• פאעטע אנטציקט טיט איר א״ננארטיקער פארס און ׳טטארקער בירדעד״טה״ט פון;,׳.•וװ אן האט יאיטיענםק• נערעבט אין די ׳טרעקרעבםטע. טאטעריעאע בארינגוננען. עי האט נעארבעט אין דער אױטאטאביר- פאבריק פון ,םיטראעך. דארט האט ער ז־ך באקאנט ט־טן יעבן פון פראנצויזי׳טן ארבעטער װעיבן טיר טרעפן אין ד• ער׳טיטע יטורות פונם ־אטאן ..כיפארברען פאריז״ אונטערן נאטען פיעד ר• אגרענוננ צו דעב ראטאן, אינפארס ביויז צום נאטען, האט יאיטיענםקין געגעבן ר• נאװערע פון פויר טאראן אונטעח נאטעל ״כיפארברען טאםקװע״, װאם נעפינט זיך א־ן בוך ״דאם עיענאנטע א״ראפע״ א־ן דעם קאפ־טי פון ז״ן רייזע־בוך פאיט טאראן אז אויק םאײעט־רוםיאנך ־איט־ענסקים בוך ״כיפארברען פאריז״ א־ז װי א קאנטרא־אטאק קעגן טאראן טאראנם קאפיטי האט נישיז ק״ן םפעציעי-קינםמרער״טן װעריל, און ־איטיענסקים ראטאן א־ז א װערק פון קינםיזרער״טן פא־נעם רי אוטט־טיבארק״ט פול ראטאן צ־ט אר״ן און פאראינ- םפירירט ד־ נע׳טיכטע פון פא־ברענען פאריז הויבט זיך אן פיעך אן א נעזעי׳טאפטיעכער טיפ פון אן ארב״טעך אפייו;אר א ׳טטר״ק־ברעבעך װערט דורך די כאציאיע באדיננוננען א־- ־יערנע׳טטאיטיקט א־ז אז א־נםטרוטענט, ײאם איז זיך נוקם פאר ־־ ט־ייאנעל באיי־ריקטע און אונטערדריקטע׳ װי ער פ־ער װע־ט ־עד־צ־־ט ער קאז זײז נעייבטע זיטאנעט נייטיל ־־־פ; ק״ל פאנמאפי זי װערט א פראםיליטוטקע פ״יר י״רט יטרעק־ יעכז הוננעך יטיאפ־• אויז רער גאם פיער זוריז זיטאנעט. ער זעיז ז• א•; ד־ פי־טער פייז ר• טויזנסער ך״דיעד וואם פארקו־פז ז״ערע יערפערס ־־ פאד־זער הפקר־י״ט ־אם פ־ריל אים ארוים פוז נא״כ־ ־ע־ויכט. א־ל א״נטאי רערזעעוד־ק. ײי ויטאנעט נ״ט ארוים טיט א ר־קז ב־־זיטו• פיל א האיליזרעכי, רויפיז ייר צו זשאנעיז 'יזאר־ •••־־•נרט. א־ל ליר פאיט-א־ אויפ רעם דיק־ הירה־טאז •י־זיר װעדט אדעםטירנל א־׳ תפיסה טרעפט עד זי־ טיט פאאיטישע .ארעםטאנרל •זי רערזעט א־ז ז״ איננאנצן ז״ע טעני־של. װאם וױיל זײייערבײע־ ־־ ׳טיעכט־קאנםטרואירטע וועיט-טאיטיז״. פעזרז חלוטעז זיד פיאטײע װערייער• ״גײזי יטייםז זיך טיט ז״ א־יעם אין ארעם׳ ׳טטורטעל! ברעבז; זיך נוקם זײז;״ פ־ער איז זיד ניקם ני״ך •ױ ער קרינט זיך אדויס פיז תפ־םה. באקוטט עד ארבעט דורד זיינפ א פי״נט. װאם דינט איז . פאםי־ער- א־נהטיטוט״. זי־ענדיק צו-נאםט בי־ם חבר אינם באקטער־איאנ־׳טז א־נםטיטוט׳ נגבעט ער ־ארט צו צ־וײ פדאבע-פרע׳טאעד פוז דזשוטע או; םטט אפ ט־ט ז״ ר־ פאחזע־ װאםע־-רייטוננ. םיאנטשטײט א ־טרעקיעכע טנפה, ם״טטארבן צענדאיהער טוױנטער טענטשן. דאם פאררז׳טוטעטע פאריז װערט ארוטנערינניט טיט א טיריטער־קארדאן. ־יאס יאזט קײנעם נ״טט אריים. די פראנצויז־שע רענירוננ טראנט ״כיפארברען פא־יז״ — ראם איז א־צמ ראפ בוך, ײאם האט רי ריטעראר־שע װעלט פון א״־אפע יטטאדק פארינטערעם־רט. עכ איז א פאטפלעט אייה דער פראנצויז״טער דעטאקראטיע טיט אײ ״פר״ה״ט״, '.נר״כה״ט״ א־ן ״בחדעררעכקײט״ אין א״ראפע איז דער נאטען ברינא ־איט־ענםק• ביז איצט א־ננאנצן אוטבאקאנט נעװעיז. א־ז פױל; א;עי א־ז ־א־ט־ענםק• א־ינער פון ־־ פאפויערםטע װננע ר־כטעך ט־ט ־א׳טיענכקי; א־ז פאדבונדן ד• תקופה פון ר• פײרי׳טע טאדערניםט״טע ׳טטדעטוננען. אנהײבנריק פין 19(י1 םױ ה102 *א־עיענכקי א*ז;עבײ״ן נערראין א•; יאיאניכח א*; יאי ־ע־ פאטע־ א דעד־צ־ן-יאקטעי פרן — אפ״-טאדינ;, אױ ־י כױטע־־ פין ־י פראנק־כטן גידנאזיע דאט יא־עיענכיי באזובט אי; ־אדאדכק א־; דער צ־יט פזן דעד די־הכיה1 איז ־איעיענכקי;עײען א־ן ־יכי־אנד אין יחח הוביט 'איע־ענכין־ דײן פרירן, ער טי־עט אר״ן א־; ־אנעראנ״ען אינײןערכ־טעט א״ יר;;ר,ע, טרעפט ליך דארט כייצ רי ײננע פײי־־״עע הינכטייער א.־ן צוזאטען ד־ט כײיכטעה. טיכיזיכעױ־ כה־. פראנא״עקא א־; די־איאזיעענ־עץ ניט עי ארזיכ ־עכ זיכורנאי־ .,-ער פארכױכט יא־עיענכקי דאכט-ד־ט ארע פיטוריכט״כע זיגזאג; צוזאדע; :ו־ט װאט. *כטערן א א ער טרעט־אוײ5 כויט זײ אוי׳ז רי פוטוריכ־ ט״טע אױנטן אין װאריכע, װאכ האבן דאן געהאט גא־ א גר״סן ער־ פאי־ג ציר־ב ז״ערע כענכאצ־אנעלע טריקז. פין יאיכיענכקיס פו- ט־־־יכט״כע ־כאפונגען האט יכטארק א״כגענודען ז״ן פאעדע , כוט ױ־ פוטאניערצעי־ (א •כט־װר אין ׳כר״פרעצי־,, װאכ האט זיך אייכ־ געצ״בנט ד־ט דער ״כטארקע־* ־יטטיק און אינטעיעכאנטער פארכ. אבעי ב״ ־איכ־ענכקין, אפ־רו אין ז״נע װײניק-פארטיפטע זאבן, האט זיך באכיערקט רעװארוצ־אכערער פאטאכ און א נ״גו;;