Literarishe bleter · 1929-05-31 · 22 (31.5.1929) · p. Seite 418

?'םער#ר'שס בלעסער ג*ם. 22 (265) זײם 418 די פאהאזשירן פון פערטן קאאס, װ״ל פון ז״ פון ז״ערע באנאזיצן האט טען די גאנצע הכנסה איך האו־, אז טיט דער צײט װעט טען או־ך אנהויבן קוקן אין קינא צוס עריעטן קראם, און אז טען װעט טאקע די פאסאזיעירן פון פערטן קיאס אר״נפירן אין עריסט;.״ א־צט ׳טפעקורירט טען אין קינא טער אויױ דער צעריטטר״וננ, װי אויו־ דעס קינסטרעריישן נענוס. טיט דער צײמ, בין איך זיכער, װעט זיך עם ענדערן. — — נו, און אין טעאטער האפט א־ר נייטט אויף ענדערונגען, אויף פארפויקאטוננע;. — עס האט ז־ך באװ־זן ב״ אונז אין דער רוסייטער אפערע א נײע פארס, ז• האט נעבראכט אטאר טוסארנסקי. אבעד װער רײגט אכט דערויף׳• װער נ־ט זיך די נרויסע טי זיך צו באקענען טיט איר און זי װי געהעדיק אינטערפרעטידן׳ איבעריקנם, איך קרײב זיך אװעקצונ״ן פון טעאטער אפיקר יעוין אין א יאר, צװיי ארוס, נאכ־ דעס, װי עס װעט װערן פערציק יאר, אז איך בין אפנעװען אין טעאטער איך האב אזא װירן: ארויספארן װידער אביסר איבער דער װערט, אבער יעוין רויק, גאר אנדעריס, פארן איבער טוזעען, איבער קונסט־טעטפרע;, אנקוקן יס״נע זאכן, ר״ענען ׳סיינע ב־ברעך, דאדד יצו•; א קינסטרער אר״ן גארני׳שט נעניםן? אזוי האט טען ק״ן צ״ט נייעט. עס יאנט פון א״ן ארט אויפן צװײטן. און װאפ׳.■״. —איר ראזט איבער א יסורע א גאנצע... — אויך דערין בין איך אנטוייסט. איר רעדט װענן א יסורע, װענן תרטידיס. יא, טען פאדבויגט זיך פאר טיר, טען ניט טיר אפ כבוד: קאריאפין. אבער אין האדצן טדאכט טען זיך נאד עפעם אנדעריש, אין הארצן הארט טען זיך אפיסר העכער פון ׳עאריאפינען... נרויבט ניישט אין אזערכע זאכן, װ־ א ׳שורע... טען דארף ענדערן די ׳סטיטזננ, טראכט איך טיד איך פיר ארויף נאכאטאר דעס שמועם אויױ דעס קאנצערט אין װאריעע. אבער יעאריאפין האט זיך ׳עוין אננעהויבן ״אראפרעדן פון הארצ;״, און ז״ן ברײטע רופיישע ניעטה צעניסט זיך װײטער בארד 40 יאר אויף דער בינע און אזא טישונע־אינטערעסאנט ארטיסטן־רעבןן — װען װער איך זיך װענן דעס ארעס נענוג אנדערצײר;? ער נייט צו צו א ישײן, ארטעדטיטרעך ׳שענקר, נעטט ארויס א פאטאגראפיע און ניט זי טיר פאר די ״ריטעראריישע ברעטער״. — נעטט, אויך דאס װעט א״ך עפעם זאנןן אייערע רעזעד װעק טיך אװדאי דערקענען און — װ״טער נעדענקע;. איך דאנק א־ס קוים װאם מיר געזענענען זיך: -- ק־טט ארײ;, סתס אזוי, ׳שוין ארס פרײנט. איך פארלאז איס טיט דעם א״נדרוק פון א ני׳שט־פארענ־ דיקטן, אבער אזא רארציקן ישטועס. 2אריז, 2*2 מאי א ר פ א טיר ׳בפילן אויט א פארטיקער קאנװע, איז אי; נײנציק פיאצענט איז די קאנװע א נײטט־נאטיררעכע, א ״*טטײפעי־. כליט א יאר פינר אדן צװאנציק צודיק דאב איך זיך נעבעען יײ ריטכקי־קארטאקאװז, ׳טפירנדיק אװואן גראזנין אק זיין אפערע ״פהקאװיטיאנקא״: גיב כייר אריץ א פאר טאקטן צװײען צװײ פראז;, װערכע איך האב, רויט דעד פארעיטור;ערארפט טיאטאר אויכזינגע;, אײנע א ייבעס־ דערקרערונג אץ די צװײטע, בארד דערנאך, א טין פאר־טײטע דעק־ ראראציע. ריטכקי־קאדכאקאװ האט זיך אפנעטרײכרט; ״װי װער איך זיך איצט נעטען צו א זאך, װאכ איך האב *עוי; ראנג פאדגעס;!״ או; אזוי איז עכ געבריב;, װעט טען איצט װ״טער ׳עטעקן די רעד־ טאנטע אפערע, װעט דעד הויפט־הערד װידער דארפן ײנגען דיט דעכ אוטנאטיררעכן, פאר׳כ; טאן. אבער נאך א בעכעח בי״כפיר װיר איך א״ך געב;. א זאך, װאס טאטערט טיך יעוין טײן גאנץ רעבן. פו; די נײן און דרײסיק יאד, װאכ איך בי; אין טעאטער *טפיר איך זיבן און דרײכיק יאר טעפיכטאפעל אין ״פאוסט״. א סך האט טען טיך נערויבט פאר דער רארע, או; טען האט טיך אויך נײעט װ״ניק קדיטיקידט. איך ארײן בי; געבריב; נײטט ציפריד;, נ״כט פון די לו־בן און נ ׳עט פון די פארװורפן. איך האב קײנטאר נייטט געקאנט יכפירן טעפ־סטאפערן, װי אזוי א יך האב געװארט. און ביז איצט, װען איך זיננ די רארע, פיר איך די אוטנאטיררעכקיט אפט אין דעס טאן, אפט אין דער טאכקע. איצט אויפן עקראן, אין רעדעװדיקן פירס, האי איך צו יכפירן דעכ אטתן טעפ־כטאפער. דא האט דע־ אקטיאר טער פרײ- הײט, טער פארנעב. דא װער איך קאנען דעכ נאנצן טאטעריאר פאר״ניקן, ארויסנעטען פון אוטעטוכ דאכ בעכטע און יעאפן א הארטאנײכע גאנצקײט. דא װער א־ך קאנען פאר״ניקן געטעס רע־ גענדע כײ טיט רײעטן, סײ טיט בערריאזן. סײ טיט טוכארגסקי;. איך האײ אז דאכטאר בײכ יטפיר;, װעל איך ענדלעך קאנען אטאל זײן ר״ן טיט טײן נעװיפן, איך װער באװײזן, װאפ איך האב דין גאנץ לעבן געטראכט װעגן רער טעפיסטאפעל־פיגור״ — רעכנט איר או־פן עקדאן דערנרײכן אזעלכע הויכע אר־ טיסטײכע און כואראלײעע — װארט איך;עזאגט — צילן׳-.■ װערן רײ; טיטן געװיסך; — בײכ איצטיקן צויטטאנד פון דער פילכ־אינדוסטריע אפ׳כר נאך נײעט, אבער א־; דעי צוקונפט — יא. איך הא?, אז דורך דעכ עקראן װעלן כייר זיך ענדלעך אויסלערנען אראפנעטען אײנער פארן א;דערן דעכ הוט. דאכט זיך, אזא פ׳טוטע זאך, אבער טיר קענען * זי נאך נײטט װי געהעריק אויפן טענט׳טלעכן יטטײגער זעלבסס־ פאר׳טטענדלעך רעד איך ני׳טט װעג; דער פילכ־פדאדוקציע, אזוי װי זי ׳עטעלט זיך איצט פאד איצט געפינט זי זיך נאך אי; הענט פון טענטיען, װאס קוקן װי דירעקטארן פון א *סיץ-געזעליסאפט אויך ,ד־ד י. ב״ צ פ ו ר /;7 ־ע ד *ש ע י 1 א ל מ א ם מ פ ו י ם דעס ,היוטענדיקן טענטישן, װאם װײםט, אז ער חאוטט, און קאן זיך דאך פונס חאוס ניישט באםר״ען. איך פיך, איך בין איבערצײנט, אז איץ, װאס ער דערצ״יט טיר, איז א״ן נרויםער ריגן; ז״נע טענטשן — עואם־התוהו־נע־ ישטאיטן, װאס אז טען קנעפרט אוי־ בײ זײ די קאפאטע, דערזעט טען די תכריכ־ם, טראגט זיך פון זײ א ריח פון קברים... ער ניט אײך אין האנט ארײן א טטבע, הײםט אײך פעםט פארטאכן די האנט, איר זענט זיכער, אז איר האלט עפעס אין דער האנט, יא, איר פ־רט זי, די טטבע, איר הארט זי פעסט, איר נרויבט באטונה * איך ײײס ני׳שט ײי אויף ײעטען, אוי- טיר פערזענרעוי האבן איעטאר טאםטבויטס װעדק א טארנע ווירקוננ. ער האט רעס כח, ײארט איך זאנן, טיך אײנצוװיגן און טיך צו באטויבן. איך האב רעס אײנדריק, אז איך רײען איס אין א הארב־װאכעדיקן צו■ ישטאנד און צו ־עס דאזיקן צוישטאנד דערפירט טיך טאקע טאסט־ בויס נופא; ער ״װינגט טיך צו חרוטען זײן פערזענרעכן חרום; איס נאכצונײן אין די פארפראנטערטסטע ײענערעך און אוטװענערעך פון זײן אונטערבאװוםטז״', פון זײנע בירדעה־אסאציאציעס, ״שפינ־ װעבס-געצן און רויך־נעישטארט;, איך פיר זיך אין דער לאנע פון