Literarishe bleter · 1929-05-24 · 21 (24.5.1929) · p. Seite 409

1ײס ¥09?יסעד^די־סע בזטסער 012. \2 (264) א א וי ז ד א ר ט ־ד פ ו ז ד א ▼ ״ס׳איז זיבעי ני־הט ־ײז צופעליעייט, װאם גראד ווערס די אטאקע קעגן דער ײרי׳ט־באוועטייטער ליטעראטור געפירט איז א מאמענט, װעז די אינטערנאציאנאיע רעאקציע ױ.אט פאר*טטאי־ר,ט איר אנגריה כןעגן ראטנפארבאנד. ארוים״טטערן דעם סאװעטן-רעזסזיס ארס אונטערדדי-ןער פון ״פרײען״ געדאנק און ״טײיבערי״-ער ,,זעלבסט*סטענדיקייט". הײסט פארמיאוסן אט דעם רעז״דים אין די אויגן פון די מאסן. הייסט פסיכאלאגי״פ אויספילן א געוויסע צזגיײטונג צו אן אנטי״ סאװעטייטער מלהמה. די דאזיקע ראל *ספילן אביעקטױו א5 די פאר״טײדענע מײזילס, א־סס, ניגערס, יאװיט־סכ און זײער גלײבן.- א־ט האט אויסגענוצט האראנטיסירס בוך פאי אן אטאקע, מײזיל האט ״עקספלואטירט״ די מע״סה •ס. גארדאן. גאידאן איז עפעס א קרוב פון מיסבילי״סן דיכם^ר יהודה לייב גאי־דאן. די דא- זי־קע יהוסדיקע אפ־סטאמונג ד$ט עס געװירקט אויף מײזילן. אז ~ר זאל אפדרוקן אין די ״לימערארי״סע בלעטער״ א ני״סט ד־־וק־ פעיקע ליד פון דעם ױנגן ״פאעט״ און אט דעם דאזיקן ״דיכטער״ האט עס מײזיל אויסגעזוכט אויף אויפרײסן די מחיצה. די וואנט צװי״סן דער סאװעטײסעי ליטעראטור איז י־אטנפאי־באנד און דעס קלײנבייגערלעך ״פרײען״ זומפ פון דער װאר״סעװעי ליטעיאײ־?יער םביבה,,.״ ״ספעציעל אויסגעזובט״? ״אטאקע אויס דער ײדייס־סאװעטי״סער ליטעיאטור׳', און אזוי װײטער און װײטעי. די אלטע מע־סה מיט ״כאפט װער ס׳איז טרדף א*ן װער ס׳־איז בשרז- און דאכ איז כ״סי. ד*ס מעג מען1 די ײדםעקציע פון דער װײסרוםי״סער אסאציאציע פון פיא־לימע־ רארי״סע *סרײבער האט אדויכגעזעצט א רעזזןלוציע אויק דעם פלענוס פון דער צענטי־אל־פאױואלטונג קעגן דעם, װאס די װערק פון *סלום א־ס װעין ארויסגעגעבן אין רוסײכער איבערזעצונג פון די םאװעטי״סע פאילאגן. אין דער רעזאלוציע װערפ געזאגט: ״דער פלענום פון בעלאפפ״, אויסהערנדיק ד**ם באייבט פון דער ײדסעקציע װעגן דעס, אז סאוועטײסע פארלאגן האבן איבעײ געזעצט אין דעי רוסײטער *ספראך די ווערק פון שאלעם א״ס — דעס *סרײיער פון דער ײדײטער בורזיסואזיע, װאס *ספיגלט אפ אין זײנע װערק מאטױון פון רעאקציאנערער און בולט־־סאװי־ ניסטי״סעי ראםאנטיק, װאס האט געװאגט נאך דער פא״סיסטײסער איבערקערענײס אין פוילן *סיקן א בריװ צו פילםודסקין״ וװ עי באראקטעריזירט אים, װי א ז־סעני פון פוילן; װעידטער פירט סיס־ טעמאטײס א העצע אין דער י״ידי״טער פרעסע קדגז דער פראלעטא־ רי־דער ליטעראטור פון פ. ס. ס. ר. ־— פראטעסטירט דער ״יעלאפפ״ אין ארץ^ישראל װידעראמאל און װידעראםאל דאס אײגענע. ײדי״ס אין ארץ־ײסראל איז װי א בײן אין האלז! רי חל־ אביבער װאכנ״יןריפט ״מאזניס״. — װאס ווערם רעדאקטירט ני״סט דורך ײדי*ס־״רעסער, נאר דורך אזעלבע בכבודיקע (אויך ײדי״סע!) ־סריפט״סטעלער, װי י. ד. בערקאװיט״ס, פײסל לאבאװער און בײ דער :אענטער סיטארבעט״סאפט פרן יעקב פיכסאן, — האט לכתחילה אפילו;עהאט צוגעזאגט זיך אפרופן אויך אוין״ ווערק און דער״סײנונגען פון דעי״ ײדי״סער ליטעראטור, אבער דערווײל איז מען אפגעהיט. מען *סרײבט וועגן בלערלײ לימעראטורן אין פאר״סײדכערלײ ״ספראבן, נאר הס ו״סלום ני״סט װעגן דער ײדי״סער. מירעדט אפילו ני״סס מכה ד♦ העברעי״סע איבערזעצונגען פון ײדי״סע *סרײבער. אויב ביז איצט האט מען באר״סװיגן, האט מען ״סוין איצט געמאבט אן אנגריף קעגן ײדי״ס. געטון האט עס אין אן ארטיקל א״סר בארא״ס און מיט אלטע אפגעדרא־ *סענע טענוה קעגן ײדי־ס. און אן װאסער סאיז באמערקונג פון דער ־עדאקציע. לעצטנס איז צוגעקומען א נייע םע״סה, מע״סה־פידטרו״םקע. ״ס. פיעט־ ־ו״סקע האט אנגע״סריבן אין אי־ץ־י״סראל־זאמלבוך ״אײנס״ אן ארםיקל .קלאייע דיבורים װעגן ײדי״ס און העברעײס״, און ס׳ראט זיך אויפגע־ הויין א ״ויצעקו*'. ח״סובע לײט האבן געלאזמ *סיקן דראונגס־דעפע״סן אין .,הײנט״, װו ״ס. פיעטרו״סקע ״סרײבט ״יריװ פון ארץ־י״סראל״, און די יעדאקציע־קאלעניע״ פון ״היינט״ האם בארויקט די הײסע געםיטער. װי צוגעװארפן זײ אלס קרין דעם ״סטענדיקן ארץ־י״סראל־קארעספאנדענט. די פארוואלםונג םונם ײדי״סן ליטעראטן און ז״סורנאליסםן־קלוב אין איץ־י״סראל האט פזינאנרערגעיסיקט וועגן דעם ענין א פראטעסס־ברױו: ״דעד ײדייסער ליטעראטן־ און ז״סורגאליסםךקלוב אין ארץ־ י״סראל געפינט פאר זײן חוב צו פראטעסטירן פאר רער גאנצער ײדײסער עפנטלעבקײט װי צוס ״סארפסטן קעגן די אומדערהערטע טעראריסטי״סע מעטאדן פון קאמ[* קעגן דעם ײדי״סן װארם אין א״י, װאס איז דע־גאנגען אזוי װײמ, אז זײ ה*בן געצוװנגען דעס ״הײנט״ אין װאר״סע אפצו״סטעלן די ז״סורגאליסטי״ס־לימע־ רארי״סע טעטיקײם פון דעם באקאנטן ז״סורנאליסט און ליטעראט ״ס. פיעטרו״סקע, ילויז פארן חטא פון באטײליקן זיך אין א ײדי־ ״סער ליםערארי״סער ״סריפט ״אײנס״, װאס אונזער קלוב האט אױיסגעגעבן און איז אנם״סלאםן װײטער ארויםצוגעבן. דער עקאנאמײסער באיקאט פון א יײדײסער ציימונג אויף א ײדי״סן ״סרײיער ״אר א חטא צו ״ס־־ײבן ײדײס — איז אומ־ דערהערמ אין דער גע־סיבטע פון וועלבער עס איז פרעםע. מיר זע־ נען זיכער, אז דער ײדי״סער לעזער־עולם װעט וויסן ווי צו פרא־ טעסטירן קעגן די דאזיקע טער*ריסטײסע קאמפס־מעטאדן פון די ד״עברעיסטי״סע פאנאםיקער אין אדץ־י״סראל קעגן ײדי״סע ״סרײבעי און וועם :יך ״סטעלן אין קאמף פאי דער פרײהײט פון דעם יידי״סן ״סריפט״סםעלער און פארן כבוד פון דער ײדי״סער ״ספראך״. קאט״״גארי״ס קעגן אזא דער״סײנונג און;י האלט פאר *סעױעך אױיסצוגעבן און פאי׳ספי״ײטן די װערק פון אזא אויסגע״ספי־אכע־ נעם ״סאװיניסט צװי״סן די מאסן פון די סאוועטי״סע לייענער. װעלכע װעלן דוי־ך די ווערק באקומען א דוי־כאויס־קעגנזעצרעכע פאד״סטעלוכ*. װעגן די ײדי״סע איבעטנדיקע אזן זדעגן זײעי קאהי• מיט דער ײדי״סער בורז״סואזיע. דע- פלענום באאויפטראגט דעס סעקרעטאײאט צונויפ־ ״סיײין זיך מיטן ״װאפס״ וועגן דעי דאזיקעי פייאגע און פאדעין פון די סאוועטײסע פאילאגן אפצו״סטעלן די אויסגאבע און ד• פאר״ספיײטונג פון ״סאלעם א״סס װערק״. די פוילי״סע פעידינאנד געמעל. קארעךבאנדיאווסקי, למ״סל. זענען כ־סד, אויך דײט״סע, פראנצויזי״סע, אמעריקאני״סע קינסטיער־״סױפט״סטע־ לער, װאכ זענען פאליטײס ני״סט נאענט צו דער ראטנמאכט, קאן מען איבעי־זעצן אין ױסי״ס, אבער דעי ײדײסעי ״סלום א״ס איז םרײף, איז ״סעדלעך! .סיעפס דעס עגנ׳/ מען האט ״סוין װיפיל מאל אנגעװיזן״ אויף װי װײט אין די :אי־״סײדענע יידי״סע ליטעדאר״סע צענטערס מהדץ פזן ראטנפארבאנד איז ־א אן ערלעכע״ אויפריכםיקע פאראינמערעסירונג מיט דעס ײדײסן לי־ .ערארי״סן און קינסטלערײסן ״סאפן פון ראטנפארבאנד. מען כאפט־אויף מיט פרײד יעדן ערנסטן אויםטו אויף די פאר״סײדענע געביפן פון דער ידי״סער קולטור, — ״סול, טעאטער, ליטעראטור, — און מען נאטירם עה זון בען באהאנדלט עס, װי אן אײגנם, הײמי״סם. דארט אבער איז ־אײקערמ, אלע ״סאטךזײטן װערן אונםערגע״סטראכן, אלע ״סװאכקײםן ״ערן צעלעגם אויף טעלערלעך און מען האלט אין אײן אײנ״סמועסן. <?ז דא, אומעםום, איז מען װי זײ. דארטן״ גרײמ צו חוזקן און אפ״ספאטן. <ט אזא.מין גע״סרײ פון ״באפט דעם גנב״ מאכם לעצםנס די פאריזער ארבעטער־״סטיםע״, זי מאבט עס אין הורמ, און גימ זיך קײן מי ני״סט צו קאנםראלירן די אײגענע רײד, װי־װייט זײ זענען ריבםיק. אין אן -־טיקל ״די רעאקציע און די ײדי״סע פראלעטארי״סע ליטעראטור״ *סרײבג־ .זען דארט צװייסן אנדערן: