Literarishe bleter · 1929-03-08 · 10 (8.3.1929) · p. Seite 193

זײם 193 2^,?יעעדיעדי׳מע ב?זנםטר נזם. 10 (253, 9 •א דז^באי/ביל־יאדק ע ר ג ע ץ איץ נארט ד א יה א ט אי קײנער באװײזט זיך נישם. איך קלאס מיט די םיס אין דיל. הער זיך אײן. קלאפ װידער םים די םים. שפעסער אביסל עםנט זיך א טיר. איך דערשרעק זיך. װארום איך הןןב די דאזיקע טיר םריער נישט באמערקט. ןןבער איך באהאלם םײן שרעק. םער םעלט םיר נישס, נןןר מען זןןל דערזען אין נןןרם דאקאטא. אז איך בין א שרעקעדיקער. איך שטרעננ זיך ןןן נישט בי זײן װי א טרעםדער. איך זאג גלײך און װי שוין א לאנג יאקאנסער: איך װיל עםן. דןןם ןןפגעזןןגט, דערזע איך ערשס. אז איך רעד בי א מאן אין די מיסעלע יןןרן, מיס א בעשויבערטן קאפ האר און מיט א לולקע אין םויל עסן, זאגט ער, װילט איר. גוט. איך װעל גײן רוםן םײן װײב. ער גײט אװעק. איך זעץ זיך אװעק בײ אײנעם פון די טישן. איך נעם דאם זאלבמעםטל אין פריװ בי עם שיט זיך דערםון זאלץ. עם איז מיר געגאנגען אין לעבן בו װיסן, בי עם שיט זיך דערפון זאלץ. אין װי עס איז טאקע געװען אין מײן געדאנק: דאס זאלבמעססל גיט נישט קײן זאלץ. איך קלאפ םיטן זאלבמעםטל אין טיש, בדי די לעבלעך זןןלן זיך אויס■ סרעםען. די סיר עםנט זיך. דןןם מןןל האט זיך געעםנט די טיר פון דרויסן. עס איז ארײננעקוםען אײנער מ־ט א ברײםן קאפעלוש. א שװארבן און םיט גרויסע ראנדן. א מענסש א הויכער. א שװערער און מיס א םארװאקסן פנים מיט שװארבע הןר. אויף זײנע םיס הןןבן זיך געבןןמבלט בװײ ביגענע םעלן און בײ די אפבאסן םון זײנע שטיװל האט ער געטרןןגן שפארן מיט בײנערדיקע רעדעלעך. ער הןןט דורכגע■ שפאנס דאס גרויםע בימער. דער דיל הןןט געםקריפעט אונטער זײנע םיס. םון זײן גארטל האס ארויםגעשטעקט דןןס הענסל םון א רעװאלװער. ער האט ןןבער אזוי װי זיך נישט אומגע• קוקס אויף מיר. מיך גןןרנישם באמערקט. און בוריק ארויס• געגאנגען םון דאנען. א־ך האב זיך געװונדערט. םארװאם ער האט מיך נישם באמערקט. עס האט מיך אםילו םארדראסן. סארװאם ער האס מיך נישט באמערקם. ןןבער איך הןןב בוריק וױדעראמאל זיך םארינטערעםירט אין דעם זאלבמעסטל. איך הןןב אזוי לאנג געארבעס איבער דערינען. ביז עס הןןט געגעבן זאלץ. מיר איז װידער גענאנגען אין לעבן. בי עס איז טאקע זאלץ. און איך הןןב םארזוכט םיט מײן בונג. דערװײל איז געקומען ארײן די באלעבאסטע. מיט א םאטשײלע אויפן קאפ. א װײסע םאטשײלע מיס רויםע און גרינע קװײטן. עס איז מיר אויםגע• קוםען מאדנע. א םרוי מיט א םאטשײלע אײםן קןןפ. און זי רעדט אזא שלעכטן. בעברןןכענעם ענגליש. קעז םיס פוטער און ברויט און א גלאז שװארבע קאװע. געשםאק ברויס. און די קאװע הײסע, װי םײער. עס בעםןןרשט מ־ר די בײנער םון דער קעלט. װאס עס גײט םון םיר ארוים. איך סרינק נאך א נלאז קאװע. די פרוי םרעגט םיך, ב־ איך בין א היגער. איך װיל זי אפנארן, ןןבער נישס־װילנדיק זןןג איך דעם אמת. נײן, איך בין נישם קײן היגער. און װי אזוי קאן איך בוםןןין םון דאנען עטלעכע מײלז םיט םערד־און־װןןגן—זןןנט רי םרוי און איך זע, אז זי שמײכלט פון םײן נארישקײס. איך בין איר מוחל און םרעג זי, בי זי װײסט, װער עס קןןן מיך אונטערםירן די עטלעכע מײל. זי שלןןגט מיר פןןר איר אײ• גענעם מאן. ער װעט םיך םירן. איך באבןןל פארן עסן. דער איך בין געקומען קײן נלאדםסאן, נןןרט דאקןןטע, אין ה־דש אפריל. דער שנײ איז שױן לאננ בענאנגען און די אײנאונאײנ• ביקע שורה שטיבלעך םון גלאדםמאן איז נעשסאנען אין דער• ליס םון גרויםע, םלאכע םעלדער. עם האבן םיך באלד ארימגענוםען בװײ געםילן םיטאמןןל. אײן געפיל פון םרײד און א בװײט געסיל סון אוםעט. געםרײט האט מיך םון דער נרײטקײם סון די גרינע סעלדער. אזא גרינקײט האנן די פעלדער, װןןס איז נןןך נישם אלט־גרין, נןןר ערשט נאר־װאס אויפגעגאנגענער ױנגער גרין. הןןט עם םיך געפרײט. און איך האב געםילם, װי אלע מןןל. אז אין מיר ביטערם יעדער אבר פון דער גרויםער פרײד, װאס דןןם יוננע גרןןו האט בו סיר נעזינגען םון נןןענס און םון װײס. עס הןןט מיך אבער גענאגט א טיפער אומעט אויף דער שודה מיט שטיבלעך. די שטיבלעך הןןבן אויסגעװיזן אזוי אוםבאהןןלסן אנידערנעשטעלט פונקט אין רערמיט םון ןןט די נןן־־ם דאקןןטער םעלדער. עס איז געװען א װינטיקער טןןנ. די זון הןןט זיך געטיקט און באהאלטן אלע םןןל הינטער אן אנדער גיאען װןןלקן. גןןט װײסט דעם ארת, אז איך האב ל־ב די זון, אבער נישט װען זי באהאלם זיך הינסער גראע װא״קנס. ןןבער דעם װינס הןןב איך אלע מןןל פײנס. און נאך דעיבו װען איך בין אין א םרעסד ןןרט. איך ששײ אזוי םיסן פנים בו מײן שונא, דןןס הײסט םיטן פנים בום װינט, און װײס נ־שט װןןס בו טון. איך קאן דןן, אין גלאדםטאן, קײנעם נישט. איך בין הונגעריק אין איך באדארף בו םןןרן עטלעכע מײל און װײס נישט בײדע זאכן, נישט, װו ארײנבוגײן עפעס ןןסעםן און אייך נישט, מיס װעםען איך זאל קאנען אונטערםארן די עטלעכע םײל. שטײ *יך אװי אין דער װינס בלןןזט םיר גלײך אין סנים ארײן. הענער קרײען אין װעקן דןןס מאנאטאנע שטילשװײגן םון שסעטל. איך הער דאם קליננען םון דעם שמידס האםער. טראכס איך.־ אז עם װןןלט נידם שלעכט געװען ביבוגײן בום שריי. בין איך בוגעגאנגען בום שםיד. א געזונטער מיט א פארשםירטן פנים און מים בװײ גרויםע הענט אין םיט אן ןנגעגליט שטיק אײזן אין דער אבבװענגע, הןןט ער אױף מיר אייפגעהױבן זײנע בלןןע גרויסע אייגן אין בו םיר געטון א שפײכל און געזןןגט: װאס םארלאננס דער פרעמדערי זןןג *יך, אז איך בין הונגעריק און װײם נישט, װו מען קאן ארײנגײן עפעם עםן. גײט דער שמיד ארוים. האלטנדיק די אבבװענגע מיטן פײערדיקן אײזן אין זײן האנס. בי מיר אין ירייסן אין װײזט מיר ןןן. אז דארםן די דריטע סיר םין דאנען איז םאראן א האסעל. דןןרטן קען איך אפעםן א גיטן פאלבײס. איך דאנק אים און זאנ אים א גיטן טאג אין גײ איײן אין הןןסעל. איך קים ארײן אין א לײדיקן גרױםן *ינ־ער. איך זןןג לײריק און סײן, אז דןןם בימער איז געװען י״ײק, אן םענסשן, ןןבער דאדטן זענען געשטאנען טישן םיס אויף יעדן סיש א זאלבמעסםל מים זאיץ אין א בוקערנע מ'ס ציקער. איך סראכט, אז דןן איז זיכעד אן ןןרט, װו מען קזן עסעם עםן. איך שטײ און װארט. אימיבער האט דאך מגתם מיך געהערט ארײנקומען. איך שסײ און װארט און *) •ין ו רןסון.