Literarishe bleter · 1929-03-08 · 10 (8.3.1929) · p. Seite 186

ל״םסר^רישב בלסםסר נ01. 0/ (253) ןײם 186 םין די ענטפערס איז *י מן, אז סןס רוב לעזער װיל היובן אין די .בלעטער״ אן אפשייגלונג פין אלץ, װןןס עס קיםט פאר אין דער ײדישער און נישם־ײדישער שאםוגגס־װעלט. א ל ץ אינסערעםירט דעם לעזער אין גלײכער מןןם. נןןר קלײ• נע טײלן הןןבן א אינטערעס םאר סיעביעלע געביםן און פסןבלעמען. דערבײ האלטן מיר זיך שטענדיק. אין אײניקע נומערן קימס אמאל אן איבערגעװיכט אויף ײדישער ליסערא• טור, אין אנדערע — אויף װעלט־ליטעראםור. אםןןל איז ןןפ• געטײלט מערער איט פאר ליטעראסיר, אמןןל פאר טעאםער. ןןבער מיר נאפיען זיך שטענדיק זיו האלםן דעם לעזער אין קירס םין די װיכשיקסטע געשעענישן פין דעם ײדישן שאםן אין אלע לענדער. װןם געהער בינליןןגראשיע, זענען די .נלעםער״ דער אײנניקער א־גאן אין ג$ר דער װעלס, װןןס פארנײכנט אלץ, װאם עם קיטם פןןר א־ן דער ליטערארישער װעלט. אין דער אנקעטע הןןנן םיר געשטעלט א םראגע (נומ. 4): .לײענט איר שםענדיק די לידער און דער• ג״לונגען א י ן ד י .ל . ב .״. אם די םראגע איז פאר אינז זײער א װיכסיקע. װי נא• קאנט. הןןבן מיר אין דעפ ערשטן יןןר אין די .ליס. בלעסער׳ קײן בעלעטריםסיק נישם געדריקט. די .ליט. בלעסער״, הןןנן מיר נעהאלסן, דאייםן זיך בעיקר םאדנעמען מיט די פ ר ן ב ל ע מ ן םון שאםן. פון נומ. 44 (ין*ר 1925) הןןבן מיר ארײנ• געםירם אין די ,בלעטער״ אויך בעלעטריססיק. אין אין דער סןןריקער אנקעטע איז דער גרעםטער רוב פין די לײענער געװען םאר א בערעטריםטישער ןןםטײלונג אין אונזער זשורנאל. װי האלט עס אינט מ־ט אט דער םראגעז םין די 407 ענסםערם, האבן אויף דער םראגע געענט• םערס 396. דער גרעסטער סײל לעזער (253) ענטםערס, אז זײ לײ■ ענען זײער גערן די לידער און דערבײלונגען אין די .בלע• םער״. םיר הןןבן אויך אזעלכע םיני ביגאבן: .מיס נאזינדערן אינסערעס״, ,םיט אײםער*, ,עם זןןל נאר זײן אזוי םיל״. אײ• ניקע גיבן *י. אז םען באדארף נישט דריקן קײן לענגערע דערנײלונגען אין המעכים. מיר הןןבן אזא מין ניגןןב: .עס װענדט זיך ןןן דער קװאליטעם םין די לידעד און דער■ בײלינגען״• 60 לײענער לײענען בלויז (ןןדער בםעט) די דערבײלינ■ גען און קײן לידער נישט, .לידער זענען איבעריק״; .לידער זענען איםםארשטענדלעך׳. 17 לײענען בלויז די לידער. מיר הןןבן אזעלכע םיני וזשובות: ,א ליד םאר .ליטערארישע בלעטער״ איז א שײנקײס, א ביריננו״ .גיט םער לידערז״ 54 לײענען דעם בעלעטויסטישן טײל זעלטענער און אן א םםעביעלן אינטערעס. 12 זןןגן זיך ארוים קענן בעלעטריססיק. ,די ליטערארי■ שע בלעסער״ זענען א זשורנאל װ ע ג ן ליםעראטיר אין נישם ם א ר ליטעראטור גופא״, .דערויף דארף זײן א סםעביעלער זשירנאל״, .עס איז דןןך םאראן ,די ײדישע װעלט״ז״ סיאיז אינטערעסאנט: בלויז אין יןןר 1928 זענען אין די .ליט. בלעט.״ םארעפנטלעכס ל י ד ע ר פון א 40 דיכטער (םון פוילן, אמעריקע, ראםנרוםלאנד, קןןװנע א. א.). בװישן זײ — א גרויםער טײל יוננע, און אויך ןןנםאנגער, — און ס׳זענען געדריקט געװןןרן נןןװעלן םון א 30 פרןןזאיקער (20 ײדישע אין 10 נישט־ײדישע).;הםסך קיס<) ארבעטסלאזיקײט, מיליטער־דינםט א א. װ. אײניקע שרײבן בי: .ביז דעם אין דעם יןןר אבאנירט, דערנןןך אויפגעהערט בו אבןןנירן ביליב מאננל אין געלט״. אנדערע גיבן בי: .איך בין ביכולת בו אבאנירן ןןן דער פרעמיע. מיט דער פרעמיע איז פאר מיר שװער״. םיל בעטן מיז$ל זײ שיקן די .בלעטער״ םאר א ביליקערן פרײז. אנדערע אויך — אויף באיג. װען זײ װעלן הןןבן די מעגלעכקײט, װעלן זײ אפשיקן פאר די *בלעסער*. װי םיר זעען, איז זײער גרוים ,די בןןל םון די שטענ־ דיקע אבאנענטן. אין דעם זין איז מערקװירדיק די ביגעביגדנ• קײם םון״די לעזער בו די .ליט, בל.״ — װען די ,בלעטער״ קומען ןןן מיס א טןןג שפעטער, י׳ויםן בריװלעך אין אדמיני־ סטראביע, אז .מ׳הןןס נעהאט א פארשטערטן שבת, אן די .בלעטער״. פאר א קװארםאל בעטן םיל לעזער נישט ןןפשםעלן בו שיקן זײ דעם זשירנאל, דעם אבאנאמענט־פרײז װעלן זײ שיקן, װען זײ װעלן אפנעמען שכירות א. א. װ. םעלט אוים א ניםער, סאדערן זײ ארויס. װײל די נוםערן װערן געקליבן און געבינדן שפעםער םיל אײנבל-קויפער קלאגן ױך, םארװאס זײ באדארפן אײסשנײדן די קיפאנעם, אין דערמיט פטרן זײ דןןס לעבםע זײטל. זײ ברענגען די נוםערן און בעטן ארויס■ געבן די פרעמיע אן די קיפאנעס. .װעלכע םראגן, פרןןבלעמען אינטערע• סירן אייך אמםערםטן אין די ,ל י ם. בלע ס ע ר״ז אויף אס דער סראגע (נים. 3) האבן געענטםערט כמעס אלע. םון די ענטפערס זענען דןן: 168 לײענער, װןןס זײ אינסערעםירם א ל ץ אין די .לים. בלעטער״. אנדערע גיבן בי; .םיך אינסערעסירט אלץ, װןןס האט א ש־יכית בו דער ײדישער קילםור״. אײנער שרײבט: .מיך אינטערעסירט דאס, װאס איז גום און א־גפערעםאנט געשריבן״. 127 לײענער אינטערעסירס בעיקר קריטיק סײ װעגן ײדי• שער אין סײ װעגן װעלט-ליםעראםור. דןןס רוב הוןט א אינ• טערעם פאר אויםפירלעכע קריםישע אפהאנדלינגען אין סטי■ דיעס, עםײען און גרעסערע רעבענזיעס װענן דערשינענע בי■ כער. אין אײניקע בויגנם הןןבן םיר אזעלכע םיני ןןנװײזונגען: .גיס אינז קריםיק אין נישם קלײנע רעבענזיעלעך״. סײל פאר• לאנגען אן אויםפירלעכע ביבליןןגראם־ע. אײנער שרײבט: ,מיך א־נסערעםירט דןןס, װןןם עס דארף זײן דער אײגנטלעכער ביל םין די .לים. בלעסער״. 33 לײענער שטרײכן אינםער, אז זײ אינטערעםירס מײםטנם טעאסער. אײניקע באטןןנען ײדיש טעאטע ר.— עסלעכע װילן אויך זען ארטיקלען װענן קינןן. 30 לײענער הןןבן א ספעביעלן אינסערעם םאר ײדישע קולםיר־פראבלעמען: ײרישע שול, ײרישער װיםנשאםטלעכער אינסטיטוט, ײדישע סילןןלןןניע אין 7 םין זײ — די םראגע סין ײדיש אין העברעיש. 21 לײענער אינטערעסירן זיך באזונדערס מיט דער ײ ד י ש ע ר ליטעראסור. .װעגן װעלם״ליטעראסור — שרײבן אײניקע — האבן םיר אנדערע, נישם־ײרישע בײטשריםטן*. 14 לײעגער אינטערעסירט קודם־כל די װעלט־ליסעראסור. ,מען דארף דערנענםערן די װעלט־ליםעראטיר בים ^ײדישן לעזער*, זןןגן זײ• 13 לײענער שטרײכן אינטער, אז זײ אינטערעסירס דער• הױפט די יונג־ײדישע ליסעראםור.