Literarishe bleter · 1929-01-15 · 7 (15.1.1929) · p. Seite 127

ד־ש 27/?יער־^ד־־סע :ג?עסעי;יכ׳ 7 (250) אויך םאר םרעםדע כאראקטערלןןז. אויגנאויםיק אין נישם• אינטערעסאנם• און דער אויםםיר איז: װען עם שטײט איצט םאר אונז די םראגע. םיט װעיכע װערק, םים װעלכע קינססלער קןןנען םיר און דארםן םיר קוםען גי דער װעלט. לןןםיר זיך נישס יןןנן מיט גלאטע, פשוטע, ״אוניװערםאלע׳ שאםונגען. נישם די אײנםאכע. גלאסי• קע, ליםעראריש׳ןןפגעסאקסע װערק אונזערע, ןןן אן אײגענעם פרעוף-פגים, װעלן אינםערעםירן דןןרם. ם איז שוין בײ אונז, *וריק מיס א יאר גװןןנעיק-דרײםיק, געװען א אײט, װען אונזערע קינסםלער הןןנן זיך געריסן אהין. *ו זײ, אין גענוסען שאםן װערק מיס דער לכתחילהדיקער נװנה בו זײן םארשסענדלעך ד ןן ר ט, בײ די אומות־העולם. םין אזעלכע מיני װערק, װעלכע זענען סון ןןנהויב ןןן געשאםן געװןןרן םארן אויםערן םארק, הןןבן נישס ם י ר. גישס ז ײ גןןרנישם נישט געהאט. לןןםיר איבט נישט איבערחזרן יענעם טעות. בו דער װעלט דארםן םיר קוםען נאר פיט אזעלכע ײדישע װערק, װעלכע הןןבן אן אײגענעם, אײגנארסיקן כאראק• טער, סטיל, םןןרם אין אינהאלס. שםאמען סון די םארװןןרםנםםע װינקעלעך, םון װילדע העקן אמם נװיםן ראטנלאנד. זײ םים זײערע ןןריגינעלע, אײגנארטיקע. טיף-םרןװינביעלע םןןטיװן םארםלײבן איבם די ריםישע ליםע• יאםור. די האלב־סאםארין לידיא םײםילינא, װןןם איז נעבוירן און אויםנעװאקםן אין די װײטע ןןרענבורגער און ןןםםקער נעגנםן; װםעװןןלןןד איװאנןןװ, װןןם קופס םון םיבירער סעםיםא• לאטינםקער געגנם, װעלכער הןןם אין זיך סיל םןןנגןןלישעם) בןןרים םילניאק םים זײן דײםש־ײדישן און םלאװיש־םןןטערישן בלום< דער ײדישלעכער, ןןדעםער-פןןלדאװאנקישער איםאק באבעל א. א. װ. א. װ. דערםיט אסשר קןןן פען םארענטםערן דעם םאקם, װןם די נײ-ײדישע ליםעראםור אין ראסנרוםלאנד איז נישס אינםע• רעםאנט סײ םארן דןןרסיקן ײדישן לעזער און אויך סאר דעם ײדישן לעזער אויםער ראטנרוםלאנד. װײל זי גײט בו אויבן• אױף, זי איז בי אױסערלעך און כיןןניקאליש, זי גרןןבם נישט אין די ײדישע טיםענישן. װןןם זענען אינם איבטיקן ריסלאנד אזױ שטארק בעאקערם און!עגרןןבן. עס איז אויך קײן בוםאל נישם. װןןם קײן אײן ײדיש םןןװעסיש װערק הןןס נישס םאר־ אינסערעםירם די דןןרםיקע נישב־ײדישע לעזער, װעלכע װןןלסן נעװים גערן געװען אויםבינעםען עם. עם זענען אויבנאויםיקע, כאראקטערלןןזע נישס-ײדישע ײדישע װערק, און זענען םםילא יעל.ב גאלדבלאט ▼ - *ים ןגד?נק םין קינםסילר םעסור (ביליב ײדישקײט), און עםנם אן אײגענע שיל. די לעבםע יןןרן הןןס ער נעארבעט איבער א םןןנוםענטאל װערק װעגן דער געשיכםע םין קינםס בײ ײדן אין אנדערע איראלםע םעלקער. דןןס װערק איז געבליבן אין *תב־יד. געשסןןרבן איז גןלדבלאט אין נויס. א הויכע. שלאנקע םיגור םיט א בןןרד אין אויסזען םין א םןןלידן רוםישן פרןןסעםןןר םין די םריערדיקע בײסן. גןןלד• בלאם איז געװען אן אםתער קינםטלער םים אויסגעשפרןןכענע קינססלערישע געװוינהײטן אין םןןנ־םעגלעכן לעבן, ןןנהויבנדיק םין זײן אויםערלעכקײם. עם איז ןןבער נישס געװען בײ אים געקינבלם. עס איז בײ אים געװען די בװײסע נאסור. אין לעבן א שסןלבע, נישס-בויגזאמע פערזענלעכקײט. נישט דורכי געלןןזט אםילו קײן קלײניקײם, םון װעלכע ער שאםט זײן גאנץ לעבן. גןןלדבלאם איז געװען א קינםםלער־םעדאנט. אין קינסס הןןט ער געםןןדערם די םןןרם. די גענױע םינקסלעכע םןןרם װעלכע ער הןןס דערגרײכט דורך זײן פענזל. די נײע קינםס הןןס ער ןןנערקענם און געשעבט, אײף װיםיל זי איז נעװען בוזאםענגעבונדן םים א םןןרם. .אבםסראקסע מןןלערײ׳ הןןס ער נעהאלסן םאר א פוםסע באשעםסיקונג. םיר, ײדן, ןןםגעריסענע םון דער נאםור, נײסיקן זיך פער װי אנרערע םעלקער אין שײנקײס. אין פרןןפאגאנדע םון שײנקײס ׳ אין װילנע איז די םעג םלובלינג געשםןןרבן דער בא• קאנסער םעסערבור• גער קינסםלער אקא• דעםיקער יעקב גןןלדבלאס, װעלפער הןןם די לעבםע 5 יןןר ןןנגעםירם מים דער בײכן־שול םון דער געז. .הילף דורך ארבעם• אין װילנע. גןןלרבלאם הןןם געענדיקס די קײזערלעכע קונסס• אקאדעםיע םיט א גרויםן נןןלדענעם םעראל םאר זײן בילד .םןןקראסעס אין תסיסה*. אויםן חשבון סון דער אקאדעםיע װערס ער אװעקגע• שיקס קײן אויסלאנד ם־םן ביל *ו גרײטן דך בו םראםעסור. נןןר אוםקערנדיק דך םון אויסלאגד, רעדגנירם ער םון םרא• 9$1וו9ןם •ין ניןיםון <װל9נ*)