Literarishe bleter · 1929-02-01 · 5 (1.2.1929) · p. Seite 95

■■■■■■■■■■■^■■■0^ ז־יע -9 ^0■ דירך עסלעכע טעג הןןט הריזי מורא געהאט 1י זיגן אין שסוב, ער איז תמיד ארומגעגאנגען עי די שכנים און זײ הןןבן געזןןגט, אז ער הזןס זײער געדאגהס. ער איז שװארץ געװןןרן, און די אױגן זענען אים אײנגעםאלן אין דעד טיף אזױ, אז זײ הןןבן כמעט נישט ןןנגעקיקס די װעלט, נײערם דעם שטײן, װןןס הןןט אזוי געדישעט די ברוסט. אן אויפדערנאכט איז הריצי געקומען אין שםונ ארײן, הןןט ןןפנעקןןכט די באראבןןליעס, געזאלגן און געװןןרפן אויטן אויװן. זײ זןןלן עםן. אז זײ האבן ןןפגעגעסן, הןןט ער א זאג געטון: — קריכט ארןןפ םון אויװן, טא װע׳מיר גײן ערגעץ נו גאסט. די מײדלעך זענען ארןןפגעקרןןכן םין אויװן. הריצי הןןט או־ף זײ ארויםגעשלעפט עפעס לאכעס, הןןט גענומען דןןבקיען, די קלענערע. אויף די הענם און האנדזיינען בײ דער האנט אין איז מיט זײ ארױםגעגאנגען. לאנג איז ער געגאנגען מיט לוקעם אין איז אויםן בארג געבליבן שסײן. אין לבנה־שײן הןןט זיך אויסגעשפרײט אין טןןל דער טײך, װי א גרויםער שטרןןם םון לעבעדיקן קװעקזילבער. הרינין הןןט א שױדער געםון, װײל דער גלאנבנדיקער טײך הןןס אים געמאכם םרירן, און דער שםײן אויף רער ברוםט איז געװןןרן נןןך שװערער. ער הןןט זיך םארקײכט און קוים דערסרןןגן די קלײנטשינקע דאנקע. זײ הןןבן זיך ארןןפגעלןןזט אין טןןל צום יטײך. הריצי הןןט געקלאפט םים די צײן. אזש דער בת־קול איז זיך צע־ גאנגען. ער הןןט געםילט אויף דער ברוסט א לאנגן, םלא־ מענדיקן פאס, װןןס הןןס אים געברןןסן אין הארצן און אין קןןפ. בײם םאמע װאםער הןןט ער נישט געקןןנט גײן פאםע• לעך, נןןר ער איז א לויף-געטון און הןןט צוריקגעלןןזט האנ• דזוניען. זי איז אים נןןכגעלןןםן. הריצי האט שנעל א נעם געסון דןןצקיען און םיסן גאנצן כוח הןןס ער זי א שלײדעד געטון אין װאסער. אים איז לײכטער געװןןרן און ער הןןט צו זיך א זןןג געטון: — כ־װעל תיכף זןןגן די פריציס, אז ס׳איז שוין נישט געװען קײן שום ברירהן נישטןן װןןם צו עםן, נישט אין שסוב אײנצוהײצן, נישט גרעט אויסצוװאשן, נישס דעם קזןפ אויסצו־ װאשן. נישט גןןרנישט. איך נעם מיך ןןן די שסרןןף, װײל איך הזןב פארשולריקם, און אויף דער תליהז לעם אים איז געשטאנען האנדזוניא און הןןס אויך אזוי שנעל גערעדט: — .טאטעניו, טרינק מיך נישט, טרינק נישטז׳ — ״נו, אז דו בעסט זיך רחםים, טזן װעל איך נישס, נןןר דיר װןןלס בעסער געװען, און מיר איז אלצאײנס צו זיצן אין קאסטן פאר אײנע, צי סאר צװײ װעסט זײן אױף צרות םון קלײנערהײט ןןן און דערנןןך װעםטו גײן םאר אן אם צי ײדן און װעםס װידער באדעװען, װי דיר גלוםם זיך׳. טרינק מיך נישס, טרינק נישטז... — נײן, נײן, כ׳װעל נישט, ןןבער דןןציען װעס שוין בעםער זײן, װי דיר. טןן קער זיך אים אין דןןרף ארײן אין איך ג״ םיך םעלדן. ןןס דןן םיט דער םסעזשקע גײ. העט. העט ביז ארויף-בארג, און דןןרט װעסטו קומען צו דעם ער• שסער שטיב, טןן גײ ארײן און זןןג אזוי און אזוי, דער טאסע הןןט מיך געװןןלט דערטרינקען, נןןר איך הןןב מיך אויסגע• בעטן און בין נעקימען, אז איר זןןלט טיר ערלויבן איבער• נעכטיקן. אץ מןןרגן, זןןג, װןןלס איך םיך אםשריװו ןןנגעדינגען?יסעדז^דײסע בלעס־כד נוס. 5 (248) 9 ,אוי סונװאנען קוקט םען אויס דיך, װו דיך ליובע זיכןזד טעכטער, װי זאזוליעם. הןןבן זי אײנגענוםען. איבער זײ הזןס זיך אױםגעשפאגס אן ןןסיענדיקער װעל• בונג םון הימל. שסערן הזןבן געםלימערט, װי גןןלדענע בלו• םען אויף א גלאטן אײזערנעם בריק. * ג י י ע ס אין דןןרף איז נעשען נײעס. הריצי לעםװיטשי הןןם דערטרונקען אין טײך זײן מײדעלע. ער הןןט געװזןלט דער• טרינקען אױך די עלטערע, נןןר זי הןןט זיך אויםגעבעטן. זינס הריציכע איז געשטןןרבן, הןןט ער געבידעװעט. ער הןןט זיך נישט געקןןנט קײן עצה געבן מיט די קינדער אן א װײב. קײן שום נקבה הןןס םאר אים נישט געװןןלט חתונה הןןבן, עס זןןלן כןןסש זײן נןןר קינדער. עס איז דןןך נןןך דערצו א צרה און א דלות. הןןט זיך הריצי נעמוטשעט גאנצע צװײ יןןר אלײן מיט קלײנע קינדער. קײנער האט םון אים נישט געװוםס, װי ער לעבט, װןןם ער סוט, כיבע די נןןענטםטע שכנים. זײ הןןבן דערצײלם, אז הריצי הןןט כמעט דעם גאנצן װינסער אין שםוב נישט געהײצט, נײעיט נעװינטערט מיט די םײדעלעך אינאײנעם אויםן אויװן. און איצט הןןט דןןס גאנצע דןןרף װעגן אים א שמועם געפירט. ער איז געקומען אינןןװנט אהײם און געטרןןםן די םײדעלעך אויםן אויװן. — סאסע, מיר װילן עסן — הןןט געזןןגט די עלםערע האנדזוניא. — סןן עםס מיך, װןןסזשע זןןל איך אײך געבן צו עםןז זןט, איז ברויט דןן, טןן םילט אײך ןןןז און ער הזןם זײ געגעבן צו ביסן ברױט, און זײ, װי ױנגע װעלף םיט א נאקעסן בײן, הןןבן זיך מיט דעם דןןזיקן ברױט א פןןרע געטון. — זי הןןט אײך געבוירן און איבערגעלןןזט אויף םײן קןןפ, הלואי זןןל זי די ערד אויסשפײעןז און די דזשומע גײס ערנעץ, דעם קןןפ זןןל זי ברעכן, און צו אײך טרעט זי נישט זןפ. םאר דער שטוב װןןלט זיך אםילו די רזשומע דערשרזןקןי די םײדלעך הןןבן נישט אויםגעהערט דעם טאטנס טענה. װײל אזוי איז געװען יעדן שעה און זײ הןןבן זיך צוגעװײנט. זײ הןןבן געקײס ברויט אויםן אויװן, און זײ ןןנצוקוקן איז געװען אי א פחד אי א רחמנות. גןןט װײם, װי די קלײנע בײנדעלעך הןןבן זיך געהאלטן א־ן קופעז נןןר םיר שװארצע אויגן, װןןם זענען געװען לעבעדיק און װאניק. עס הןןם זיך געדוכס, אז די אויגן װןןלטן געװויגן אזוי שװער, װי בלײ און דןןם איבעריקע לײב. װען נישם די אויגן, װןןלט מיטן װינט אװעקגעםלױגן װי םעדערן. און איצס. אז זײ הןןנן גע• געסן ס׳םרוקענע ברוים, הןןם זיך אױםגעװיזן. אז די בײנדלעך אין פנים װעלן קנאקן. הריצי הןןט אויף זײ א קוק געגעבן םון דער באנק און א סראכט געטון: .מתים״ און זיך אזוי דערשראקן, אז שװײם הןןס אים אזש באגןןםן. ם׳איז אים עפעם געװןןרן אזוי, װי װען עמעץ װןןלט אים א שװערן שםײן ארויםגעלײגט אויף דער ברוסם. די םײדעלעך הןןבן םעלה-גרהט דןןס ברוים און ער איז צוגעםאלן צו דער ערד און מתפלל געװען, ןןבער אלץ הןןט אים עפעס שםענדיק געצויגן אײף זײ צו קוקן און צו םראכטן: ״םתים׳ז