Literarishe bleter · 1929-02-01 · 5 (1.2.1929) · p. Seite 92

7'סער8ר'שע ב7עםער גום. צ (248) זײב 92 א ברױו פון בעל-מחשבות צו'.?פאטאשר1 (צ1 בע^-םח&בותעס 5*םן 'ארצ״ם) 21 5|20 •ןװנ• בעסטער קןלעגע י• )■אסץשח באקומען אײער בוך *אין ■וילישע װעלדעד״ און די אנטאלןןגיע. מער נישס איך דאנק אײך ■אר די זענדונג און ערװארס די אנדערע םארשפרןכענע 2 פעקלעך. אײער אין ,פױלישע װעלדעד׳ גײס איעם פון האנס עו האנט. ד. נער• געלםןןן האם דער ערשסער םיך נאגזלט, און אלע ןןװנס דער• דײלם ער םיר פון דעם אײנדרוק, װןןם דןןם פוך מאכט אויף אים. ער שעצט אײך זײער. ער הןןס םיר גוגעזןןגס שרײבן פאר מײן בלאט ,״ד. שסיםע״ אן ארסיקל װעגן דעם בוך. איך װעל אײך שרײבן דערנןןך. װי איך װעל אײך אינגאנען דורכלײענען. (אלע זאכן םון םערד־גנב ןןן, װןןם איך װעל װידער דורכלײענען). װיבאלד עם ערשײנס דער סארשפרןןכע• נער בערגעלסןןן־ארסיקל — שיק איך אײך אים בו. מכח דעם סןןרשלאג, װןןם םיר זןןלן םאכן דער פרץ• געזעלשאפט. קןןן איך אײך נאך נישט שרײבן, װןןרום אלע די ןןנגעקוםענע זענען נןןך צו םיד, אז םען זןןל קענען קו• םען בו אײך מיט א קלןןר באדאכטן סןןרשלאנ, איך רעכן ןןבער אין א װןןך 2 ארום. װעלן ז״ שוין איפשסאנד זיך *ו נעםען פאר דער ארבעט און אויך םאר דעם דערםןןנטן םןןר• שלאג. װעגן דער אנטאלןןגיע— אין קומענדיקן בריװ, װןןם װעס לאנג נישס װארסן נןןך דעם איצסיקן. פןןעס ל. קװיסקא װיל אויך זײן א םבין דערויף און הןןט עם בײ םיר בוגענוםען אין דער רעדאקביע, אײדער איך הןןב נןןך ןןננעהױבן לײע• נען, — הןןט איר א השגה, װי די מענסשן, װןןם קוםען סון ראסנרוםלאנד, און נןןך ליטעראטן דערבו, װארםן זיך ארויף אויף ביכער, ממש םען כאפס םון די הענט און װערט נישט מיד שלינגען געדרוקסע בײלןז איך דאנק, װןןס איר הןןט זיך דערםןןנט םײן אדרעס, איך דאנק אײך םאר דןןם בוגעשיקםע. קוםענדיקע װןןך מער. אײער בעל-םחשב1ת *) ד*ר נריװ >יז נזסרי•( סין ק*װנע, װי סיתןנן זיך ד*ן ני#ינ*ן •ויך דוד בירנקיסקן זוין י. קװיסק* •1יף ז־ייד װינג •ין רמיקנד קײן נזנריין. פאו??>ג ״סאמאד פח י1סן■?אמעדמזןכער ס1ין דנרסינין דרי׳י. צינבערג דיגעשיבטע מ דעי ליטעראטורבײײדן אײרןופעישע תקופז־ז ערשסער כענד מיטלאלטער פרײז 12 נילדן ■ אין סראכט־באנד 15 גילדן אדרעס: קןןפפ. ״ביכער״, נאלעװקי 8 2 ביעס: אײניקע שרײבער און דיכסער האבן אױםגעפילט אינסטתק- ביעס, אבער גישם אוגזערע, גאר נענעבענע און אינספירירסע פון םרעםדע קלאסן און שיכםן. װי װײס עס םעלט א םעםטער אידעאלאנישער גאנג אין אונזער ליטעראסור, איז צו זען דערםון, װןןם אםילו פרןןלעסארי• שע שרײבעסארנאניזאציעס םאלן אויך דערויף דורך. לאםיר נעםען דעם זשורנאל ,■רןןליט׳, דער דאזיקער זשורנאל איז נע- בוירן נעװארן נאך דער אלאוקראינישער באראטונג סון די ײדישע פראלעטארישע שרײבער. די דןןזיקע באראסוננ האס אין איר רעזאלוביע פראקלאמירט די נויסיקײט סאר די פראלעסארישע שרײבער ארײנבוםירן ענדלעך אין דער ליםעראםור דיארבעסער- סעםאסיק. װאס-זשע טוס דער .פראליט״? דער ערשסער נוםער עםנס זיך אויף םיס ח׳ אלבערטאנס א דערבײלונג ,טיםקע״. ,טיםקע* איז א נאפען םון א היגםל, דער ארבעסער פעלס נאך אין דער דערבײלונג, אבער דעם ארבעסערס הינטל איז שוין דא. דערנאך קוםט לאפאטעס א ליד, װי ער דערקלערס: ״נײע לידער זעג איך, ײדישער םוזשיק־. זיך קױם דערלעבס בו א זשורנאל פון סראלעט. ליםעראסור — קומס אויך אהער די ,אוםסאדפײד- לעכע״ פויערשע דיכסונג; דאן קוםס ד. האםשםײן םיס זײן ליד ״ערשסער םאי״, װו ער זאגט: װי איך בין א בירנער סון ראםנ- סארבאנד (כ־האב שיער נישס א זאג געסון: װי איך בין א ײד...) - האס איר אײך הןןםשטײנס כםעם א דערםאנונג אויף זײן ״ליד פון םײן גלײכנילטיק׳... אדער נעפם גאר פיאטיבארסקיס ליד: .דאס װארט איז נישס םער װי א רםז׳, א םין סארשפעטיקסן רםז אויף ביליקן סיםנאליזם. װןןס הײםס עס? טאקע גלײך אינם ערשסן נוםער א םולע אפלײקענוננ סין דער נאר װאם אנגענוםענער רעזאלוציעז.. און נישס נאר דער קינםסלערישער סײל איז נישס אויס- נעהאלטן, יעדנסאלס פוגם ״װוספ״ישן שסאנדפונקס, נאר אויך דער ליםעראריש-קריסישער טײל. די דאזיקע אלע דערשײנונגען דערקלערן זיך דערםיט, װאס עם איז אפנעשװאכט געװארן דער אידעןןלאגישער קאנסראל םון דער פארסײ איבער דער ליטעדאסוד. נאר פיס אן אפנעשװאכטן קאנטראל איז צו דערקלערן די באריםס-נעװארענע םעשה םיס דער קיעװער קריםיק<רעםטאפאסיע. אויסער דער אלגעםײנער אםשװאכוננ םון אידעאלאגישן קאנטראל, דארםן םיר סארבײכענען די אוםנעבילדעסקײס םון אינזער ליסעראסור און אידע שעסער אין םראגן פון םארקםיזם און לעניניזם. אין אונזעי ליטעראםור םעלס איבערהויפט אינטע- לעקטועלע קולםור, און דאס װירקס באזונדער שלעכס אויף אונ- זער ױגנםלעכער ליסעראטור, װעלכע האס זיך נישט אין דעם פרט אויף װעםען^אנצושפארן אין איר קינסטלערישער שאפונג. אין דער ערשסער ר״ — זאנס פ. ליטװאקאװ — איז נויטיק א סעםטע אידעלאגישע אנסירונג סיט דער ליטעראסור םבד דער פארסײ. אין װאם קען זיך אויםדריקן די אנסירונג? אין דער ערשםער רײ אין דער ליסעראסור-קריסיק. זי דארף אנהויבן רע- גולער און סיסטעפאטיש בו םונקביאנירן. א באזונדער אכט דארסן םיר לײגן אויף דער יוגנטלעכער ליטעראטור. אבער דא דארף קופען בו-הילף די ״עלטערע״ ליםעראסור נופא, די קאדרען אזוי בו זאנן. זײ דארפן זיך פער םארקלערן אויף איר איםבײט און װיל זי הןןבן א װירדיקן ױרש אין םארזעבער, דארף זי ארבעסן איבער אײגענער אינטעלעקםועלער קולסור — אין דער ערשםער רײ אין םריער פאר אלץ איבער איר אײגענער םארקםיםסיש״ לעניניססישער דערבױנג. פארל־־אג 3•?לזוצקין מריי י׳יי־״ייי^ן געקליבענע װעדק פון דוד פעדגעלםאן ^0^18008 (נאװעלן) - - 60 7 װעלס־אױס װעלס־אײ}(דערצײלעג) 7.00 אדרעס־ קאןןפ. ״ביכער*, נאלעװקי ■2.