Literarishe bleter · 1929-01-18 · 3 (18.1.1929) · p. Seite 51

51 ־־/ײ 0 — אידיןןטיע. אז איך װעל אומקומען אויף דער תליד״ מײן סרײנט בערסאן קוקס מיך אן םיס א פןןר גרײסע אויגן. ארום זײנע אויגן זעען זיך עװײ שװארזיע רענדער סון שרעק. ער שטארס מיך אן מיט א באהאלטענער דאנקבארקײס. דאן הויבט ער זיך אויף פון זײן ןןרם און בלײבט שטײן אין םיםן בימער. ער באםערקט פלובים דעם שלאפנדיקן פרןןםעםןןר הןןרן. מײן פרײנט בערסןןן גיט זיך עטװןןם א בא• װעג, װי ער װןןלט װעלן אומםאלן. איך גײ בו אים בו, איך הער קוים׳קױם, װי ער םליםטערט אין דער שסיל: — אידיןןטיע... דאן גײס ער צו מאטילדען. קושט זי און שליםט זי םעםט אײן אין זײנע ןןרעמם. מ פ ל י א ר — און װי אזוי האלט עס, האט ער זיך װירקלעך גוט אויםנעהיסז אך. װי אינטערעסאנט און באלערנדיק עס איז א קוק בו סוןו — ןןט װעט איר אים באלר זען. אזא, פארשטײט איר מיך. פיקאנטער עקזעםפליארן נישסא קײן װערםער. א שירם, קאלאשן, א זילבערנער זײגער — אלץ אין בעםטער ןןז דנונג. אן אויסטערלישער מוםסער םון א בירגער. איר װעס לעקן די םינגער ״ איך בעס זיך איבערבײגן. מיט די װערסער הןןט דער פארװאלסער געעםנט די שאםע — און איז פלובלונג םון שרעק ןןפגעשפרונגען אויף בוריק. די שאםע איז געװען פוםט. — םארשװינדן! — האט אויסגעשריען דער םארװאלטעד מים זןןרג. — בוגעלקחנט אװדאי,—הןןבן ארויםגעזןןגט א השערה די עקםקורסאנסן. — א םארדרןןםיקער םאקט. — עס קען נישט זײן מען זןןל האבן בוגעלקחנט. בלמים םין די קברים, דןןס גגבעט מען, װירקלעך. סיטרעםט. ןןבער בײ די מתים האלט עס נאך נישט. — ןןבער װןןס־זשעז װןןסז איז ער דןןך אלײן נישט אװעקז — דערלויבט, חברים! עם איז דןןך אריבער אבינד פונקט בװןןנביק יןןר אפשר הןןט ער זיך אויםגעצאפט, און יענץ... — און טאקע זײער פשוט. — אויף אזא אוםן,—הןןט געבןןרנט דער םארױאלטער,— דארף סען אים געשװינד ןןפזיכן. אנדערש װעט ער נןןך בו אלדי גוסע יןןר אינטער אן אויטןן ארונסערסאלן. און איך םרןןג דןןך םאר אים אחריות. װי אזוי הןןט עס דער שװײבער נישט באמערקסז פארבײעט, חבריםו איך לױף, איך לויף... אויםװאכנדיק פון לעםארגישן שלןןף הןןט דער בירגער םריער םאר אלץ א ריר געסין מיט די םים—בי זענען נישט םארלןןרן געגאנגען די קאלןןשן, דערנןןך הןןט ער ןןנגעטאפם דעם שירם, זיך אויסגערײניקס די נןןז, םןןרזיכטיק ארויסגע• גאנגען סון שאסע און אומגעשסערט ארויס אױםן גאס.?יטעריאדי־שע ב?עסער ננם. 3 (246) * ער קיקם אויס, װי א געל בינסל בײנער אײנגעװיקלט אין א שװארבן םראק. דאס װײכע םינסטערע מויל אין זײן גרויםן טױטן שארבן שטײט בײ אים סיף ןןםן. ער שלןןםס. ער שלאםט םעםט. ער שנארכט זאגאר. בײם טיש זיבן נאך אלץ םײן פרײנט בערסןןן און די קלײנע בלןןגדע מאסילדע. בײדע זענען בלײך. מאטילדעם הענט ליגן נןןך אױםן טיש. זײ ביטערן. מײן םרײנט בערםןןן רירט זיך נישס. םאטילדע טוט זיך א דרײ אום. זי דערזעס םיך. זי װערט נאך בלײכער אין שעפטשעס מים בעשראקענע לעםבן: — װןןס איז געװען אנגעשריבןז איך לאך םיך אויס און גיב א םאך מיט דער האנט: ןן ז$? ע נ ס י ן ק ־>} ם ־א י ע ןן א ץ ע ק ז ע און ןןט אין יענער שאםע,—האס געזאגט דער םארװאל• סער םין מוזײ,-געםינט זיך אן אײנביקער אין גאנץ ם.ס.ס.ר., זעלםנםטער אין זײן מין עקזעמפליאר פין * בירגער אין דער עפאכע םון 1905 יןןר. — א װעקסענע פיגור ןןדער א סאנעקעןז - הןןט זאכלעך ויך םאדינטעריםירט אײנער פון די עקסקירסאנטן. — נײן, סײערער חבר. - הןןט שטןןלץ באסערקט דער סארװאלםער,—נײן. דאם איז נישט קײן װעקסענע פיגור און אויך נישט קײן םאנעקען, נןןר אםולקןןם אםתער, נישט גע• רירסער דורך םילבן און בײס, אויסגעבײכנטער עקזעםפליאר םון״ א בירגער אין דער עפןןכע םון 1905יטן יןןר. — װי זשע איז דןןס אזוי — הןןבן די עקםקורםאנטן אין א כןןר געםרעגט. — ןןס אזױ. אן אײנביקער אין דער גאנבער װעלם סאל םון לעםארגישן שלאף, א װונדער אין גײםם םון אועלסן. פונקט װי דער מענסש איז ארײנגעסאלן אין אםארחלשסן בושסאנד מיס בװןןנביק יאר בוריק, איז ער אזוי םארבליבן עד־היום. — דןןם קען גןןד נישט זײןו — ןןט הןןט איר אײך, ם־קען נישס.׳ די זאך איז געװען אזוי: ןןט דעם בירגער הןןס םען אין 1905*טן יאר על.פי-טעות םארהאלסן בוזאםען םיט אײניקע דעםןןנסםראנטן און בוגע• שםעלם אין בירקל. ,װער ביםטו אזוינערז׳ — הןןט אים גע• םרעגס דער דעזשורנער ןןקןןלאםןןסשנער. ,איך. אײער הויכ• ,קײם. בין א סשינאװניק בװןןנביקםסער קלאס, און מער אזוינס גןןרנישסי. — ,אוי, דו לײגסט! און םארװןןס איז בײ דיר אין די אויגן עפעם אזוי װי באפרײאתגס-באװעגונגז שװײגןן בו װןןם םאר א פארםײ געהערסטוז״ און א זעץ םיםן קולאק. דןן איז דער בירגער ארײנגעםאלן אין א םיםער חלשות, װעלכער איז דערנןןך איבערגעגאנגען אין א לעסארגישן שלןןף. אין זײנער בײם הןןט םען װעגן דעם אםילו אין די אויםלענדישע בײםוננען געשריבן. די בעסםע דןןקסוירים הןןבן גןןרנישס געקענם םאכן. און אײן פראםעסאר האט םשוט געםאלדן: ,דער סוביעקס װעט איבס ארויסגײן םון זײן לעטארגישן שלאף נישט םריער װי אין בװאנביק יאר ארום-. ןןט ס־ארא ענק. טײערע חברים!