Literarishe bleter · 1929-01-11 · 2 (11.1.1929) · p. Seite 31

) ₪₪₪₪^₪₪₪₪₪₪₪^ ײ־כ 31 *₪ צו װערן סיקאנט. פיר בײדע. איך און מײן םרײנט בערםזןן• געלןןזן םיר זיך אין לאנגע דערקלערונגען װעגן די שװינדלע■ רײען םון םפיריטיסטישן הןןקום-סןןקום. טױטע זענען םויס. װער װעם זיך לןןזן אײנרעדן, אז צװישן די בעםױלסע םגרים אין קבר און זװישן לעבעדיקן םענסשן זןןל זײן עסװןןם שײכױזז מיר װיצלען זיך און פראפעםןןר הארן, װןזס שװײגט, קלאפנ• דיק מיט זײנע קלײנע םינגערלעך אין םיש ארײן פאר אומ• געדולדיקײס, שמײכלט אלײן מיט. עם קומט מיר זאגאר אין זינען ארײן. אז ער מאכט םון אונז חוזק. מאטילרע באװעגט זיך אומאנטשלאםן אױף איר ארם. זי מאכס פאר בעשטרײס• קײס יעדעם מאל *ורעכס אידע ם״ער־רויטע הןןר. זי קוקט זיך אום דא אין םארשןןטנטן גימער, דןן אױף פערםןןנען. מיר הערן נישט אויף זי איבערבורעדן. ענדלעך פיז מיר פועלן. זי גיט נאך. םאטילדע גיט זיך םארשעמס א טוליע בו צו בערסןנען און גיט א שןןקל מיסן קאפ אויף יא. פרןןםעםןןר הוןרן גיט א קװיטש םון צופרידנקײט. ער װישט זיך מיט א םינגער איבער דער ליסינע. די בלוטלןןזע ליפן איפערן םינססערן מױל זײנעם ציסערן, װי ער װןןלם געםיבערם. — איר זענט אזוי ליבנםװירדיק,-קײכט ער קוים ארױס מים שוים פארן מויל. זײן קלײן גופל היפם אויף דער םןןםע און זײן מתים קאפ װערט פלוצלינג רויט. װי םון מײדלשער פושה. — זןןל מען אויםלעשן די לןןספז — זאגט מ״ן פרײנם בערסאן טרוקן. — א מינוטקעלע,—פישטשעט סרןןםעסאר הארן. ער קוקט אםער םון הינטער די ברילן און זעט זיך אום אויף אלע זײטן. דאן גיט ער שטיל און ערנסם צו:— נאך א קלײן םינוסקעלע. מיר מוזן ארןןפרויםען די אלערלײ כלים םון טיש. די םאר• שטןןרבענע קריכן צוערשט ארײן אין די טישן. זײ הויבן זײ און קלאפן• הגם ןןן שום שולד םון זײער זײט. קןןנען זײ ןןנםאכן א שןןדן. אויב הער ברוין װןןלט אזוי גוט געװען <ער מאכט א באװעגונג צו מיר). איך רוים אװעק דעם םאמןןװאר און די טײ־שןןלן םון טיש. — פארכיק. — זןןג איך קורץ. די לןןמפ װערמ אויסגעלןןשן. אין דער שטוב װערט סיטאמןןל םינסטער. מיר זעצן זיך צום טיש. (פראםעםןןר הארן קאמבינירט אזוי. אז אים זןןל אויםקומען צו זיצן נעבן מאטילדען). םיאיז א קלײנע װײלע גאנץ שטיל. מיר װארסן אלע. פלוצים הערן מיר דעם פראםעסןןר הןןרן: — איר זיצס אלע בײם טיש? — אלע• — גוט. — זןןגט פרןןםעסןןר הןןרן הײזעריק. — איצטער לײגט אײערע הענט ארויף אויםן טיש. אזוי: אײן האנט נעבן די צװײטע, ברײט אויסנעשפרײט, אז אלע הענס זאלן זיך בא• רירן. םיר מוזן זיך אלע בארירן מיט די הענס, כדי צו מאכן א קרײז פון לעבעדיקע הענט. נןןר, אז איך בין אלײן, קומען זײ ןןן שום צערעמזןניעס. זײ באטראכטן מיך פאר א זײעריקן. שטעלט אײך פןןר. איך הןןב באצױנגען םים סרויען םון דער שןןטן-װעלט.׳ זענען ןןבער םאראן םרעמדע, דאן האבן די טויסע סןןרנע קאפריזן. די טויםע זענען קאסריזנע. װי אומדערצויגענע קינדער. מײנע הערשאסטן, װען מיר װעלן מאכן א קרײז און זיך בארירן מיט די םינגער, דאן שװעבן די געשסןןרבענע איבער אונזערע הענט שארן־װײז. זײ ליפן דאס אויםערגע•?'ככדיאדי־יעי! נזכ׳. 2 (245) שןןטן־װעלט זענען םון דער בעםערער געזעלשאםט און גוט דערצויגן. אויך םאר אײך, הער דאקםאר, װאלס עס געװען זײער אינסערעיאנט. אין די פאזיסיװע װיסנשאפטן איז מען אויף יענער װעלס םיל װײסער, װי בײ אונז דא. איר װאלט םיל דערםון געלערנט. און אויך איר, הער ברוין. (פראםעםאר הןןרן םארבויגט זיך לײכס צו מיר), דארםט װיםן. אז אסילו װען מען איז סויט, מוז מען נאך נישט מורה זײן אין א געט• לעכער אורזאך. די לעצטע םיבה איז םאר דעם אײביקן פונקט אזוי םארהוילן, װי םאר דעם םארגענגלעכן. װען נישט, װןןם מײנע באקאנטע זענען דןןס רוב פרויען, און םרויען זענען בכלל גענוינס צום םעסאםיזישן. קאן איך אײך םאד• זיכערן, אז די צןןל םון אײערע אידעען־חברים אויף יענער װעלט איז גאר גרוים. די שאטףװעלטן װימלען םון ציניקער און אטעיםטן. װןןרום. װער קאן דען נאך זײן אזוי אנטוישט. װי די, װןןם לעבן אוםמיטלבאר בײ די קװאלן סון דער עקזיםטענץז אםילו די ראזיקע, װאם זענען געװען בײם לעבן גלויביקע. װערן נןןכן טויט אפיקורסים. אז דער הײמישער און נראטעםקער טאן םון פראםעסאר הןןרן הײםערט אביםל אויף די םריערדיקע שטימונג, גיט ער צו: — נײן, װירקלעך. עם גײס םיר זײער םיל דערין אײך צו באקענען מיס םײנע םרויען. שוין דערסאר. כדי איר זאלס זען, אז כ־בין א קאװאליער און הןןב דערפןןלג. לעשט אויס די לןןמפ, איר ליבע סרױ דאקסןןר. איך םו א קוק אויף דעם האלב־םארחידושטן. האלב■ אירןןנישן אויסדרוק אויםן פנים םון םײן םרײנס בערםןןן און זןןג צו פראםעםןןר הןן־ן: — איר קאנט אונז טאקע דא ברענגען םתים אין צימער ארײןז — װיםיל איר װילט נאר. נןןר צו װאס אנרוםן א םולע שםובז םיט אײן שטיל און הערלעך מײדל װעס עם זײן גאנץ געםיסלעך. מײנע ליבע הערן. און איר, םרוי דןןקטאר, סוט עם צוליב םײן נעקרענקטע אםביציע. איך בארים מיך נישט. װײזם בלויז אניסעלע גאסטםרײנטשאםט םאר יענער כןןטש. װןןם האס זיך צוגעקילר אויף א םאםקן־באל און געשטןןרבן םון א לוננען־אנצינדונג. פרןןםעסאר הארן מאכט פיט זײגע קלײנע הענסעלעך צי מאטילדען, װי ער װןןלט זי געבעטן רחמנות. אויף די שפיציקע בײנער פץ זײן סנים איז אויסגענןןםן אן אומבאהאלםענע הינסישע בקשה. ער מאכט ברײס אויף זײן װײך םינססער םויל, װי עס װןןלט אים געםעלם לוסס. מאטילדע קןןן זיך אזש נישט אײנהאלטן. זי לאכם גוסמוטיק. דערמונםערס םון םאסילדעס סלוצלינגע פרײלעכקײס, רוף איך מיך אן צו מײן םרײנט בערםאן: — עס װןןלס א ױשר געװען אנצוקוקן דעם פראםעםןןרם ערפאלג. דערלויבט דאך אים די דןןזיקע קלײניקײם, ליבע פרײנט. בערםאן גיט א גלעט מאטילדען פארן קעפל. — אויב םאטילדע װיל נאר... — זאגס, אז איר װילס, גנעדיקע סרוי, — בעט זיך כסדר פראפעםאר הןןרן און סינטלם מיט זײנע מויז-אײגעלעך צו מאטילדען. ער קאן נישס אײנזיצן אויף דער סאםע םאר דערװארטונג. אויםנוצנדיק םאטילדעס סארלעגנהײט, יא, דעם שװאכן כאראקטער םון א סרוי, הױבן מיר אלע ןןן צוצושטײן צו מאסילדען. זי זאל דערלויבן דעם םעאנס. די זאך הויבס אן