Literarishe bleter · 1928-11-30 · 48 (30.11.1928) · p. Seite 949

949 ליםערארי*? ב׳לעטער 48 זא א שמועס מיט ק.סטאניסלאווסקי (ציב סג-לןריקן ױכלל• *ונם םןןכקװןר קינכטלןרי-ן םםאניםלווװסקי-טןאטער) און חוץ דעם. װזןם מיר ה$ןבן געשפילט נאר מיס אמאטארן, זענען אונזערע סןןרשסעלונגען גאנץ אפט געעטאנען העכער װי אין געױיםע פרןןםעםיןןנעלע טעאכערן. בו אונזער אנסארבל הןןבן געהערט פערזענלעכקײטן פון דער מאסקװער גרויסער געזעלשאפט: גענעראלן, פירשטן, גע■ לערנטע, העכערע באאמסע און מיטגלידער סון דער הויכער אריםסאקראטיע, מיר האגן נישט געהאס קײן אײנדיקן פרא■ פעסיאנעלן שוידפ־לער. — דןןס ,מןזסקװער קינסטלער-כעאסער׳ — זזןנט װײטער סטאניסלאװסקי, — איז אויסגעװאקסן אויף רײןיגעזעלשאםטלעכע יסודות. איך װער אײגנטלעך דירעקטןןר םון דעם טעאסער גוליב דעם, װאס פון סאמע אנהויב אן פארזאמלט זיך דער אנסאמבל אין מײן הויז אין מןןסקװע. איך הןןב טאקע אדאנק דעם געקאנט הןןבן אן אײנפלום אויף דעם טעאטער. אויף מיר איז אבער אויך געפאלן די גרעסטע זןןרג װעגן די פארשטעלונגען. אײנמאל האבן מיר באשלאסן אויםבופירן *מיקאדא״. אײנזעענדיק $בער װי לעכערלעך ם׳מאכט זיך װען מיקןןפירט נןןך אן פארשסענדעניש א פרעמדן םסיל, האבן מיר באשלןןסן אײנבוקװארטירן בײ אונז אין הויז א גאנבע יאפאנידע סאמיליע. םיר האבן נישט נןןר ליסעראריש נאכנעשטודירט זײערע מנהגים און זיטן. נןןר פיר הןןבן אויך זיך קאסטיומירט אלס יאפאנער. באװעגט זיך פונקם װי אונזערע געסט, איםיטירט זײער מימיק, נאכנעמאכס זײערע מאניערן, געסרןןגן סאנדאלן. קיםןןנאס און געסריזירט די הןןר אויסן יאפאנישן שסײגער. דער כיח םין אײנלעבן זיך אין דער געהעריקער אטמןןססער, איז דער גרונד-געדאנק שון מײן ריכסוננ אין טעאטער. ם׳איז מערקװירדיק, אז איך, װןןס הןןב מײן טעאטער• טעטיקײט ןןנגעהויבן מיס דער אפערעטע, בין איבט םארגאנ• גען בו דער ןןפערע. די ןןפערע איז םכאניסלאװסקים נײעםטע לײדנשאםט. ער האט געםינען א נײעם אויםדרוקס־מיסל, ױאם איז בוגעפאסס םארן םאסקװער קינםשלערישן טעאסער און װאס טראנט ארי• בער די עלעמענטן פץ דער קינסט אויף דעם םוזיקאלישן. ער אנאליזירם דאם װערק אין אײפן סםך םינם מיזיק-ריטם, מעלןןס און אקןןרד בויט ער דעם קןןמפאזיטארם געיאנקען• װעלט און דערגײט אזוי ארום בו דעם אײגנטלעכן סינטעז. טטאניסלאװסקי רופט עס אן .דןןס זינגען םין געדאנקעך. ער האלט, אז אויך אין דער אלםער קלאסישער מיױק איז געװען בולטע לאגיק. נןןר זי איז םיט דער בײט פארקריפלט געװארן. סשאניסלאװםקי שרײבס אויך ביכער װעגן מעאסער. ביז איבט זענען אויף רוםיש אין עננליש דערשינען בװײ סין די אכט בענדער װןןס םראנן דעם נאםען: .מײן לעבן א־ן דער קינסם*. דאס גאנבע װערק איז געשריבן אין דער כארם פון א לאג ביך. עס איז בארת א מין סעאטראלישע גראמאטיק. װען סטאניםלאװסקי רערט װעגן זײנע ביכער, בינדט ער זיך איננאנבן ןןן. און זײנע אײגן בעגליען זיך מיט יענעם רתלהכותדיקן ברען, װאס איז אזוי אײגנטלעך סאי די רוסן. עי שסראלם דורך די פראכיעמען מ־ס זײן גײםט מים זײן װילן. םסאניםלאװסקי איז בוריקנעפןרן קײן מאסקװע. װינטער ןןדער אין אנהויב פריליננ קומט ער אויף א גרויסן טירנע איבער דײםשלאנד. םקאנדינאװיען און ענגלאנד. אין בערלין איז ער אויםגענומען געװןןרן װי א קעניג םין דער קינםט. מיט א םארכאפסן ןןסעם פאלט ארײן אין םײן בימער דער רו• סישער שוישםילער גאי• דא־אװ. ער סןןפעט: .סטאניסלאװםקי איז אונטן אין קאפע*. מיר שפרינגען אראפ די דרײ שסאק. אין אונ• זער לעכערלעך אײלן זיך אין די ןןנגעבױגן• ערנםנע שםימונג װערט פלובים קאמיש אנט• קעגן דער אלירפישער רויקײט סון דעם װונ• דעילעכן, אלסן מאן, װעיכער באגריםט אזוי באשײרן. אן יעי סאי־שכענדעניש םאר דער םענסאביאנעלקײס םין זײן פערזאן. םטאניסלאװסקי איז אין א גוטער, הײטערער שסיפינג. מיט א ליבן שמײכל אױף די ליפן דערבײלט ער. אז ער װײלם דא אין בערלין נאר םארבײםוןרנדיק. אין אז אין עס• לעכע סעג ארום סןןרט ער ביריק אפ קײן מאסקװע, װו ם־פײערם דעם 30.יןןײקן יוכילײ םינם קינסש טעאטער. סטאניסלאװםקי איז שוין זינס 50 יןןר קזןסעדיאנט. די ערשטע בװײ בענדליק יןןר איז ער געװען נןןר אמאטןןר. ם׳איז שסוינענד פשוס בו הערן, אז סטאניסלאװסקי, דער םענטש װןןם הןןט געשאםן דורות שוישפילער און ארויסנעגעבן אזעלכע טעאסערימײסטער װי מעיערכאלר, טאירןןװ אין גרא• נאװםקי. הןןט זײן טעאטער׳טעסיקײט ןןנגעהויבן אלס דילע• טאנס. שוין א דירעקטןןר םון א װעלם־בארימטער טרופע. איז סעאטער נןןך אלץ געװען םאר אים אנעכךבאריף. װאס איז ער אײגנטלעך דאך געװעןז גרױם-אינדוםטריעלעד, גוםבאזיבער. גאבעלין-םאבריקאנס, קיפעי און נאסם-גריבן-באזיבער. זײנע לאנדװירטשאפטלעכע גיסער זענען געװען װײט בארימט, זײנע שלעסער און װיללעס זענען געװען דער מיםל־פינקט םון דער מןןסקװער גײםסיקער װעלט אין אריםטןןקראםיע. — טןן װי הןןט איר זיך געקןןנט װידמען דעם טעאטערז — .גאנץ פשוט*, — זןןגט םטאניםלאװםקי. — ביז 5 נןןכ־ מיטןןג בין איך געזעםן אץ קאנטאר, געװען סאבריקאנט, לאנדװירט. קאמערסאנט, די איבעריקע בײט זיך פארנימען מיס טעאטער. איך בן איבס אלט 65 יןןר אין * ויב איר װעט גענוי נאכרעכענען, װעם איר זען. אז שוין אלם גימנאזיסט הןןב איך געשסילט קןןםעדיע. אין קײזערלעכן יאגד־קליב איז נעװען אײנגעארדנס אן אםאטןןרן טעאטער. סיאיז דארט געװען א גרויםער זאל אין פיר האין דןןרט געשפילט אויך קלײנע אפערעטקעס, שפאסן אין פארסן. די םארשטעלינגען הןןבן געסרןןגן א םארװײלונגם■ כאראקטעי; אכער םיר האבן באלד םין ןןנהויב אן באמיס זיך די םןןרשטעלונגען בו דערהאלטן אויף א געװיסן ניװןן,