Literarishe bleter · 1928-11-16 · 46 (16.11.1928) · p. Seite 903

903 ליוןדןוױו נ י י ■ * ר 46 זא. א. נ י ס נ ז א ן ז. װײנפער / נױ-יןרק און אים הןןם איך צו םארדאנקען, װןןס םון מיר איז געװןןרן נישס קײן ארױםגעארנעטער ,גיזנעסמאן׳, נןןר א ײדישער פןןעס• 3 שפעטער איז ניסנזאנס קלײנע, באשײדענע הײם, װןןם איז דעמןןלם געװען אויף הענרי סםריט, געװןןרן דער מקום• םקלם פאר אלע ,ױננססע•, װעלכע האבן זיך ןןננעהױבן גו בא• װײזן אין נױ-יןןרק. די .ױנגסםע*! עםעצער הןןט א װןןרף געסון ןזט דעם נןןמען אױף די עטלעכע יונגלעך, װעלכע זענען געקומען א שטיקל בײם נןןכ• דעם, װי די ,ױנגע• הןןנן שױן געהאס נאפעסטיקס, מער ןןדער װײניקער, זײערע פןןזיציעס אין אונזער ליםעראטור. יענעם נןןמען-געבער. איז אפנים, ןןס דער גןזרנישט־זאגנ• דיקער נןןמען. זײער לײכט ןןנגעקומען. װןןרום, װי דען זאל הײםן א גדופע ױנגעל״ס, װןןם קוםען נןןך די ,ױננע׳, אויב נישט ״ױנגססע״ז הןןבן מיר טאקע א שםיקל צײט םיגורירט אונסער ןןס דעם בוםעליקן נןןמען. אין קאםע־הויז הןןבן מיר ןןפטםןןל זיך נישט געקןןנט בוזאמענקומען בוליב דער פשוסער סיבה, װןןם ס־איז בוםןןל קײן איבעריקער ניקל אויף א גלעזל קאווע נישט געװען, און אזוי װי ניםנזאנם הױז איז נעװען אין דער זעלבער געגנט, איז םען זיך גוזאמענגעקוםען בײ אים. זײן םןןטער. א שםילער מיסליןןריקער םענסש מיס א טונקל בערדל און אויסגעבלײכט פנים, װעלכער הןןט געארבעס אין א שאפ און שסילערהײט מסממא נישט אויםגעהערם בו בענקען נאך רער מיל און קלײנער כאטקע, װאס ער הןןס איבערגעלןןזן ערגעץ-װו אין א קלײן ליטװיש דערםל, הןןם זיך שטענדיק געהאלםן ןןן א זײט און װײניק נערעדס. ןןבער זײן מוסער, א קלײנגעװיקסיקע םרוי מיס זןןרגםולע שסריכן אויף איר א״דל און גוטמוסיק םנים, איז געװןןרן די םאםע צו אלע חברים םון איר אהרנען. מען םלעגט םרינקען טײ םונס גרויםן בלעכענעם םשײ• ניק, װןןם איז שסענדיק געשטאנען א זודיקעד אויםן קוילן• אויװן אין קיך און םען הןןט פןןרנעלײענס די נײע געשאםע• נע זאכן. מער םון אונז אלעמען הןןט געלײענט ניםנזאן אלײן, װארום קײנער םון זײנע חברים הןןס זיך נישט געקאנס סאר• גלײכן און פדןןדוקםיװיסעס מיט אים. םון אלע קעשענעס האס ער פאפירעלעך געשלעפט און אויף יעדן פאפירעלע זענען געװען צו עסלעכע לידער םיט אםאל. אין צימער איז געװען האלב־טונקל, און ער, אזא ױנ• גענקער. האם אויסגעקוקס, װי א גידעייק בײמעלע םיט א םך צװים איבער זיך. און עס איז דערםאר אםשר טאקע זײער כאראקםערים• סיש, װאס זײן ערשסע זאםלוננ הןןט געכרןןגן דעם פשוםן נןןםען: ,הונדערם לידער׳. דער ױנגםטער און פרןןדוקסיװססער פון אלע זײנע חברים הןןט מסתמא א חוץ מיט איכות אויך םים פםות גע• װןןלט א גלאנץ טון. א גאר־ױנג איז א. ניסנזןןן גע• קוםען אין אונזער דיכםונג. װען םען הןןס םיך אין א זומער טןןג םון 1914 םןןרגע• שםעלם פאר אים, בין איך גע• בליבן שסײן א דערשסױנסער: — ןןס דןןם איז ניםנזןןןז אלם געװען איז ער דעמאלט זעכצן יןןר, ןןבער נאכן אוים• קיק זײנעס, הןןס מען אים נישס געקןןנט ג;בן מער, װי א יןןר םערצן. א בלײך קינדעריש פנים, מים םונקל-פארחלוםטע אויגן, אין װעלכע עם הןןט זיך געסיניעט א סרױער, װוןס איז בלויז שכיח אין בליקן םון א םענסשן סיט א קײט םון שװערע דערםארונגען הינטער זיך. איך הןןב באםראכס דןןם דיקע פעקל ביכער,' װןןם ער הןןס געהאלסן אונסער אן ןןרעם און איך הןןב באמערקס צװישן די עסלעכע ענגלישע שול-ביכער א געבונדענעם יאר■ גאנג םון דעם רוסישן זשורנאל .ניװא׳ און א באנד לידער םון סאלאגובן אויף רוםיש. נעװען איז דןןם אין דער ביבליןןסעק אױף איסט ברןןדװײ. די זומערדיקע זון האט העל ארײנגעקוקם דורך די גרױםע אםענע פענצסער, און םיר בײרע זענען געזעסן אין א װיגקל און שסילערהײט םןןרגעלײענט אײנער םארן אנדערן אונזערע לידער. — םארװןןס דרוקט איר נישס? — הןןס ער םיך גע• םרעגט םים םארװונדערונג אין זײנע אויגן. איך הןןב אים דערקלערט, אז ער איז דער ערשסער לעגיסימער פןןעם, װןןם האלס, אז םײנע לידער הןןבן די װערט געדרוקט צו װערן. ניםנזןןן, — װעמענם זאקן עס זענען ארויםגעצויגן אי• בער זײנע קורצע הײזלעך, אזוי װי עס סראגן געװײנלעך אין נױ־יןןרק די ױנגלעך אין די שול־יןןרן, הןןט א קוק׳געטון אויף םיר םיט א בליק פון א עלםערן אויף א יונגערן און מיט אזא זיכערקײס אין טןןן ארויסגערעדט: — איר זענס א דיכטער. איך הןןב זיך דערםילט געשםײכלס. װןןרום כאטש ער איז געװען םיל יונגער סון מיר. זענען שוין אבער א היפשע צאל פון זײנע לידער געװען אפגעדרוקט אין ,דאם ײדישע םאלק׳ און אין דער ״םרײער ארבעםער״שםיםע׳ מים גרױסע שריםס. — איך װעל אײך ארויסםירן,— האם ער זיך דעררעדם מים א טאן סון א םענסשן. װעלכער םילט שױן א זיכערן באדן אונסער זיך. און הלמאי זןןל איך לײקענעןז אזוי איז עס סאקע געװען. א דאנק זײן רעקאסענדאציע הןןט אב. גןןלרבערג ןןנגעהויבן צו דרוקן מײנע לידער אינם .ײדישן סןןלק*. א. ניסבזןן איז גערחנן דער קװאסער סין םײן ערשס ליד *. נ י ס נ ז ן ן