Literarishe bleter
- Journal
- Literarishe bleter
- Volume
- 4 (1928)
- Issue
- 44 (2.11.1928)
- Date
- 1928-11-02
- Page
- Seite 868 (sequence 12)
- Language
- Yiddish
- Belongs to
- journal issue
- OCR quality
- 64% known words query
- IRI
…/4795427-8800953-8801007--03861-4799091- Visual Library
- page viewer of the UB Frankfurt
OCR text
44 זא לימןרוריוז 1 * *•* ר 868 אויםגעטרונקען א גלןןז קאװע. איז ער גוגעגאנגען *ום הענ■ גער. זיך אויםגעקליבן א גײעם װינטער־םאנסל, װןןם הןןס גע• הערט זום םוחר יןןסעף פןןליאק פון דער אײזןיגאם, און אומ• באמערקט איז ער אװעקגעגאנגען. דןןך הןןט זיך אײנגעגעבן אים בו םארהאלטן און בובונעםען בײ אים דעם םאנסל. םיהןןט זיך ארויםגעװיזן. אז געגנבעס דעם םאנטל ה$ט דער םרןןגער אײנװוינער, דער באקאנסער גנב רעבידיװיםט װאבלאװ נןןװאק פון םאנםקע גאם, םראגע 11/ אויף מןןרגן, נןןכדעם, װי די ידיעה איז געװען ןןסגע• דרוקס אין בײטונג, האט עמעבער סלובלינג א זעץ געטון בו םיר אין טיר. און אין ביםער הןןט זיך ארײנגעריםן אן על• טערער גרןןער מאן און אויםגעשריען: — אהא, כיהןןב דיך געפאקסז ער הןןם געביטערט םאר אויםרעגונג און הןןט אזױ לאנג געזעבם םיטן שסעקן איבערן שטול, ביז דער שטעקן איו בעבראכן געװןןרן. נןןכדעם הןןט ,ער זיך אנידערגעזעבט אױף א שטול און אײנעסנדיק זיך אין מיר מיס בלום־םארלןןםענע אויגן. הןןם ער געשריען: — ^ויר םוזט געבן אן הבחשה װעגן װאבלאװ נןןװ.זק, איך גנבע נישט קײן װינסער-םאנסלען. — דןןס זע איך באשײנםערלעך, מײן הער, װײל יענער װאבלאװ נןןװאק זיבט שוין אין תםיסה. — איך בין א סוחר, א הויזבאזיבער. מיך רוםם מען אויך װאבלאװ נןןװאק. און אקוראס וװין איך אויך אויף פאנםקע גאס, און גרןןד הןןב איך אויך גרןןע הןןר. איך בין א םיטנליד סון דער געזעלשאםט םון אלםע זעלנער, און איר הןןט מיט םיר ןןפנעשפילט אזא שפיבלז איך, װאבלאװ נןןװאק םון דער פאנםקע גאס גנבע גןןר װינטער־מאנטלען! גיס נןןר א קוקן ער האט ארויםגעשלעפט םון טאש א בװןןנביק נוםערן בײטוננען, װו ס איז געװען ןןפגעדרוקס די דןןזיקע ידיעהו זי איז געװען אונםערגעשטראכן דרײ מןןל מיט א רויטן בלײ• פעדער. דעי הער הןןט ארויסגעשלעפס םון טאש א רעװןלװער און עפעם א םלעשעלע םיס א װײםער םליסיקײם. — דןן הןןב איך סם-הןןט ער געזןןגט —אין יןן א יע• װןןלװער. אויב כ׳װעל נישט איבערלײענען אין די בײםונגען אן הפחשה, אז איך בין נישס קײן גנב, װעל איך זיך ןןדער שיםן, אדער סםען. ער הןןט א זעץ געסון םיט דער טיר און איז אװעק. דעםןןלט הןןב איך ןןנגעשריבן סןןלגנדע הכחשד.: ,ער גנבעט נישט קײן װינטער־מאנטלען• אלס בוגןןב בו דער ידיעה אונטערן קעפל: .די גנבה םון װינטערדיקן םאנטל/ םעלדן מיר, אז װאבלאװ נןןװאק םין דער פאנסקע גאס אין פראג הןןט קײן שײכות נישט םיטן באװוססן גנב װאבלאװ נןןװאק םון דער פאנםקע גאם אין פראג׳. איך האב זיך בארויקם. דער אוםשולדיקער םאן ןןבער הןןט זיך נןןך אונזער שםועס פןןרט דערשןןסן. דערפאר הןןב ןאיך באקוםען א הײסן דאנק־בריװ םונם גנב, װןןס כ הןןב אים געהןןלםן זיך רײנבוװאשן. איבט װײזם ער אלעמען די הכחשה, אז ע ר, װאבלאװ נןןװאק סון פאנםקע גאס אין פרןןנ, הןןט קײן שום שײכות נישט םיטן מב װאבלאװ נןןװאק םון פאגםקע נאם איז 6יאנ• ייי״ ק• מ$לאדאװסקי - ו קללות און חרםות בין איך אװעק בו דער ב־וײטער דירד״ בו דעם, װעפען ם׳הןןס װירקלעך באגנבעט׳ און איך-דער פאישסײער םון דער זעקסשער גרו־םםאכס—הןןנ פיט םײנע פיאגן אננעװארסן אויך אויף יענעם אזא איםר״ װי אויף דעם ׳סריערדיקן אוםשול• דיקן קליענש סון םײן פראפעסיע. 11 ם׳הןןש זיך א־ינםןןל געםאכש אזא װןןך, אז קײנער הןןס קײנעם נישש באננבנם א ן גישז געה־נעש. איך האנ אויםגעדריקס םײן גרױם בארויערן אין דער רעראקניע א>ן כ׳הןןנ נעזןןגט, אז דןןש לעזן םארלירש פא־ םיר יעדן אינשערעש, אויב םען,שיםט זיך נישם און םען םםיתש זיך נישש. װןןלט כןןשש ערגעץ־װו א םאפע דערשטיקם אין שלןןף א פיבל קינד; ןןכער אזוי איז דאך גןןרנישש, גןןר, נןןר גןןינישט. ןןש די נעדאנקען םײנע םלענ איך ןןשש ארױםזאנן אין אן אוםבאקאנפער נעזעלשאסס. אײנםןןל בין א׳ך געזעםן אין א קאסע און געפויקס םיט די םינגער איבערן םיש, כ׳האנ שוין סעלעפןן- נירט אין די בירקלען, נןןי דאים הןןש גןןרנישט פאםירס; אין די שפיטעלער איז קיינער נישס געששאיבן און קײנער איז נישט ארןןסנעשפרוננען פון די הויכע שטאקן. ס׳איז באםת געװען עפעס א װונדערבארע בײם. סאי נרױם ענםת-נפש האנ איך נענוםען ןןנקוקן אײנעם ןןן אומבאקאנסן. װעלכער איז נעבן םיר געזעםן. דןןס איז געװען א באיןןרטער מאן, װעלכער איז געקוםען אין פיאנ, לויס כ׳האב זיך שפעשער דערװוסש, אביםל א לעב בו טון. װען איך הןןנ דאס דערהע׳־ש. הןג א־ך געםאכש אזא טרויעריקע םינע, אז יענער הןןש זיך דערשראקן. — אין פרןןג זענס איר געקוםזן א לעע סו,? — האב איך געםרעגט סקעפטיש. — אין סרןןנ איז דןןך אזא פוסםקײט! שוין א װאך בײט, װי ם׳איז דןן נישט םןןרגעקופען קײן שום םןןר• פאל, נישס קײן הריגד״ נישט קײן גנבד״ אסילו קײן זעלבםטמארד נ־שט, קײן פארגװאלטיקונג—און איר םןןרט אהער זיך װײלן. מ׳װעס דאך דןן אײך אפילו נישט באננבענען, איר געדענקם םסתםא די בײט, װען ם׳איז װירקלעך געװען םרײלעך בו 9עבן אױף דער װעלם. פ׳סלעגס דעמןןלם גאנבע גאסן באגיסן מיט נאפט און םארברענען, ןןדער מ׳פלעגט אויסשעכטן גאנבע םשפחות, םען פלעגט דערהרגענען דעם סאסן, דער םאמען. ד$ם איז געװען א לעבן■ און איבט איז פוםט און פאסט אין פראגו שוין לאנג אװעק די בײטן, װען מענםשן םלעגן געשןןכםענע אוםלויםן א שעה בײט איבערן סערדינאנד• פלאץן דאם איז געװען א לעבןז׳און איבט אסילו א םשוגענער הונט װעס אײך נישט א בים טון; אםילו א קעםל רײסט זיך נישס אויף ערגעץ אין א םאבריק. קורץ גערעדט, סיאיז א גע• װאלםיקער אומעטן איר קענס אײך נישם סארשסעלן, װי דןןם לעבן איז גרןן נעװןןרן. איך געדענק, למשל, אפאל הןןט א םוטער ארײנגעזעבם א םלןןקן אין הינםערחלק פון איר קינד. דןןם איז געװען א םרײלעכע םעשד,! — לןןזס םיך געמאך!—הןןם אויסנעשריען דער באיןןרטער הער.-איר זענט אן א״זלו — הןןט ער אויסגעשריען און מיר א שפײ געטון גלײך אין פנים ארײן. איבם װעל איך זיך מיט אים משפםן. 111 כ׳הןןב אײנם$ל ןןפנעדרוקט אין םײן בײסונג א קורבע ידיעה: ,די גנבה פון װינטע־דיהן מאנטל• נעכטן איז אין קאםע-הויז .ןןריןןן׳ אויף דער גובערנסקע גאס ארײן אן עלםערער גרןןער מאן, און נןןכדעם, װי ער הןןס