Literarishe bleter · 1928-08-17 · 33 (17.8.1928) · p. Seite 646

(3 זא ליזןרןרױ( ו ל <1 (י דער םעלדשער מיס געלע װןןנגעס, ןןן א אןןרד אין אויך אין א װײסן כאלאם הןןס זײ גןןר םסושסש געםאכס. — א חודש עוריק געשסןןיבן זןןגס אירז... אײך איז גרינג נו זןןגן: א חורש נוריקו װיםיל ןןנער דארםן םיר נישםערן-בארעכנם נןןרו... װןןם םאר א נײם איז אינס, װײםס איר דאךז א נו, באסראכם זיך נןןר, װיפיל םענםשן עס שסארבן בײ אונז אװעק... — ןןבער ליבענקער... ער איז דןןך א געהרגעטער, — הןןבן די װײבער געםרוװט דערמןןנען, ןןנער דער םעלדשער הןןם נןןר געגלןןנם םיס די אױגן: אלע זענען איבט הרוגים... נישס קײן הרוגים זענען איבם נישטןן. םוף כל סוף הןןס ער זײ נוגעזןןגט א זוך בו םון אין די ביכע־־. די װײבער זענען דערװײל אװעק געװױר װערן ךו די פעדד,—די םערד זענען רויק געשסאנען, געקײס דןןס הײ. זײ זענען דורכגעגאנגען דעם גאנזן הױף (לעןןגידא נןןך אלץ מיםן קראנץ אין די הענס), באסראכס דעם װאש-ביםער. די קיך און דעם םיםם-קאססן, און שםעסער זענען זײ ארײן אין דעם גערםנדל ןןםםרישן זיך אביםל אין דער קיל, ביז דער םעלדשער װעם געסונען, װןןם פען דארף דןןרס אין די ביכער. אין דעם קלײנעם גערםנדל — אינגאנךן ךװײ םןןגערע אלעען,-זענען געזעםן עםלעכע קראנקע אויף די נעל-ןןםגע- םארבםע בענק, אלע אין װײםע כאלאטן. אײנער איז געלעגן אין א םרןןג-נעסל און געלײענם א ךײםונג, װןןם די װײבער איז זײער נישם געסעלן געװןןרן, און אײנער איז געזעסן אין א װיגל און געקוקט ארױף אויף די בויםער. די הענם זעגען געװען בײ אים ארוםגעװיקלם, און אויםן קןןם הןןט ער גע• טרןןגן א װײסן קןןלםאק... מיס בװײ קראנקע זענען, אבנים, געזעםן זײערע קרובים, און א םײדעלע הןןט נעבן אײנעם םון זײ געבםןןקעם א בוקערקע אין א רןןז יאםירל. נישס זיכער בײ זיך, אײנע פעסט נעבן דער אנדערער, זענען די װײבער דורכגעגאנגען אײן אלעע און אין אלץ ארײנגעשםןןכן זײערע נײגעריקע דןןרפישע אויגן: .ןןס, װי די קראנקע זעען >.ויס, הײםם עס, ןןם ם־ארא םין קלײד םים םעלדעלעך בײ דער םרוי, ןןט װןןס םאר א ברוינע זןןקן די םײדעלע םרןןגם• און אז. װ. זײ זענען םארבײ דעם קראנקן, װןןם הןןס געלײענט די בײסונג, אויסםערקזאם איס באםראכם און נאםערקס. װןןס םאר א דינינקע םינגערלעך-אםתע שםרױעלעך—בײם אים (זיך םארחירושס אםילו, װי האלס ער אײן םים די םינגערלעך די ךײםונג), װןןס סאר א םלינקע אויגן ער הןןם... זײ זענען םארבײ דעם, װןןס איז געזעםן אין םןןםעל, אויך אים בא- טראכם: די אויגן זענען םיף אײנגעםאלן, די הענם זענען ךוגעבונדן םיס א װײםער םםענגע ךום האלז... זײ הןןבן אויך באםערקט, אז זײן וױגעלע שםײם אויםן זון. םאר אים װןןלם דןןך םיל בעסער געװען, װען ער זיבט אין שןסןו.. און זײ זענען אװעק װײםער. גןןר װײט הןןט םען נישס געקענם אװעקגײן אק דעם קלײנעם גןןרטן. זענען זײ בו ביזן גרינינקן יארקנדל און בוריק דורך די אלעען, װײםער םארבײ דעם םרןןג-בעסל און װײסער םארבײ דעם םןןםעל אױף די רעדעלעך. די סיכלעך אױף די קעי הןןנן זײ סארשארט, נדי עם זןןל זײ אביסל דורכבלןןזן. לעןןנידא הןןס דעם קראנץ גע• םרןןגן אויסן עלנבויגן, װי א קרענךל, און גרןןד געבן דעם װינל הןןס זי א קוק געסון אויף אים און םים םארדרןם נעזןןנט: — לאנג דארף עס דען דויערןז — הןןם לוקעריא ךוגע• געבן. און לעןןנידא, װןןם חןןט געהאלטן אין די הענס דעם קראנץ, הןןט ןןפגעריסן סון אים א בלעסל, א דרײ געםון עם נעבן די ליפן. א װןןרף געםון אויםן װעג און הןןס געזןןגס םול מיט ךער: — נא-ארישע. נארישע װײבער, װןןם םיר זענען... װוהין םןןרן מיר?... און ךוליב װןןם סןןרן םירז... די שטאס־קלויסטערס האבן זיך שוין ארויםגעזען םון ךװישן דער טונקעלער גערםנער-גרינקײט, און די אנדערע בװײ הןןבן איר געענטפערם: — איךם איז שוין םײ װי םארפאלן, םיר סןןרן שוין׳ךו. נישם װײם םונם שםיטןןל, בײם םאמען װעג איז געלעגן מים גערעדם הןןבן דזןם הײליקע ןן־ס, און די װײבער םאיררןןס: גום אקוראט װןןלם — װען םיר װײסן זײן נןןםען׳ זײנע קענען יןיד געװען ארןןפקריכן דןן. דער שומר קער געשטזןרבענע לײט. אויםן ןןבער פערד. זײ האבן אםילו אפנעשסעלם די זײ װזןלטן אנישס הײליקן ןןרם איז קײנער נישט געװען, געװיס עםעךן ןןנגעטראפן. ךום שפיטןןל זענען זײ ךוגעסןןרן א זײגער ךװײ בײטןןג. זײ הןןבן אװעקגעשטעלם די םערד בײם סאמען טויער און צוגעװארםן זײ הײ די גרוי-אויגיקע לעאנידא הןןט בשום אופן נישס געװאלט לןןזן דעם קראנץ אויסן װןןגן. עמעךער קאן אים נאך אװעקלקח:ען-הןןט זי געטענהס. אן עולם דרײם זיך ארום א גרויסער. און אזוי, םיסן קראנץ, הןןבן ז״ זיך נעלאזם איבעין שפיםןןל-הויף. דןן קער מען דןןך געװים װיםן, װו עס געםינס זיך דער קבר םון דעם, װןןס זײ הןןבן געבראכם ךוםירן םיס א חודש דוריק, און װי אזוי הײםס ער. פרןןםםע לײט דערמןןנען זיך װעגן זײערע קרענק און װעגן די קרענק םון זײערע נןןענטע נאר יום-סוב דײט. אין דער װןןכן איז אויף דעם קײן ךײם נישטןן. הןןבן די דרײ װײבער םיםן קראנץ זיך געשטופט איבער דעם םול-געפאקטן שפיםןןל־הױף. און נישם געװוםס דו װעםען װענדן זיך. זײ הןןבן זיך געהאט א שסופ געטון דו אײנעם, א דיקן פארשוין אין א סארטוך. אים געםרעגס, ןןבער יענער הןןט נןןר בײז א םרוקע געסון: — זעםם דען נישט,—איך בין א קערער. . א ךװײטער ןןן א היםל, אויך אין א םארטוך, און מים א שטינקענדיקן עםער אין האנס, הןןס זײ אויםגעהערט, ןןבער געזאנם, אז ער איז דןן א נײער און איז אװעק םון זײ םים גיכע, דרןןבנע םריס. זײ הןןבן זיך געװענדעס דו א םרוי, װןןם איז געװען אינגאנדן אננעסון אין װײםן, םיס א רויםן דלם אויםן קלײד. יענע האס באלד געםרעגס: — זײן נןןםעןז — סון װאנען זןןלן םיר װיםן, ליבעז — הןןבן זיך די װײבער פארחירושט. — אז איר װײסס נישט, װעםען זשע זוכס אירז—און זי הןןט דך אװעקגעיןןגס םון זײ םיט א געדיכטן געקלאס םון אירע הויכע ןןפדאסלעך. לםוף הןןבן זײ ןןנגעטרןןםן אויף אן אלםיטשקער — די עקאנןןפקע—יענע האס אויך נישס געװוםס, ןןבער זי הןןם זײ געבראכס דום םעלדשער.