Literarishe bleter · 1928-08-17 · 33 (17.8.1928) · p. Seite 645

645 ליס*ר*רי** נלע**ר 33 תא לןוועל־ינדיק וואםער יעי*יליננ •יזםערגעיעוו־צענםקי דרײ םרויען זענען געםוןרן םונם כיטאר אין שטןןט!זר״ן און געםירט מיט זיך א קראנץ םון םשוטע נלוםען אויםן קבר םון דעם. װעמען זײ הןבן ןןנגעסרונקען מיט װאסער און ארויסנעשלעםט פונם ןןםריס. אין משך םון דעם חודש זענען םןןרגעקומען םארשידענע געשעענישן. מען הןןט שוין אויך געװוסט, םון װאנען עס הןןבן זיך גענומען די מתים אינם ןןפרים. דער זומערדיקער טןןג איז ריזיק גרויס. די װײבער זענען ארויסגעסןןרן מיטאג־בײט און אויםדערנאכט צו האבן זײ שוין געטראכט זײן אין דער הײם. א סך בו טון אין שםןןט הןןבן זײ נישט געהאס. נןןר אװעקבויײגן דעם קרעגבל אויסן קבר און םןןרן בוריק אהײם. געפןןרן זענען זײ מיט א פןןר םערד, און די םערד זענען נןןך דערבו געװען זאטע. די קןןפיסעם און די רעדער הןןבן געקלאפט איבער דעם נישט-אויםגעםןןרענעם װעג, און די װײבער הןןבן זיך דערמןןנט, וױ זײ הןןבן געסירט דעם ױנג. — אזוי םירט מען דען א םארװונדעטן, װי מיר הןןבן געסירטז-הןןט מיושבדיק גערעדט לוקעריא, א םרוי פון א יןןר םערגיק, מיט אפגעבליאקעװעטע אויגן. —םון דער סרײםלעניש אלײן הןןט ער דןןך געקענט שטארבן. — איך הןןב דןןך אזוי געשמיםן די שקאפע מיס די לײבעם, און יערער װײלע געקוקט אויף בוריק, אך, װײבעלעך, א רחמנות האט מיך, װי איך בין גרויס, אזוי ארומגעכאפט...—הןןט גערעדט אקסיניא. א ביםל א ױנגערע, און הןןט בונויםגעדריקט אירע שװארצע ברעםען. — זײן קןןפ איז געלעגן בײ מיר אויף די קני, דעם גאנבן װעג האב איך זיך קײן ריר נישט געגעבן, די םיס אזש םארזעסן-האט בוגעגעבן די דריסע, לעןןנידא, די ױנגםטע גװישן זײ מיט גער אין די גרויסע גרויע אויגן,—םיר זןןלן כןןטש קענען זיך דערװיסן, װי ער הײסט. םארן די פרויען מיטן קראנץ. םון בײדע זײטן גיען זיך קןןזאקישע םעלדער. און װײטער אביסל הןןבן זיך ןןנגע• הויבן די פויערשע םעלדער. א סך םארשידענע מענטשן זענען סאר דער לעצטער צײט א דורך דורך די םעלדער, און אין א םך ערטער צע• טראטן דאס ברויט. די װײבער האבן אנגעװיזן אײנע דער אנדערער די שפורן םון די סים, װאס הןןכן דא גלײכגילםיק געטראטן. ןןבער די זון האט נאך אלץ מילד נעשײנם, און םון דער ערדם געהיצטן לײב האט זיך געטראגן א באקאנטער ריח (האט דען די ערד נישט קײן װײבערשן לײבז). א שפאר• בער האט געקרײצט אין דער הויך, באװאכט די ערד, נישט װײט האט געקוקעט א קוקו, און גרויםע םליגן הןןבן זיך געזעצט אויף די אויגן םון די םערר. די םערר האבן גע• דרײט מיט די װײדלען, און װי געםאדערט. אז די װײבער זןןלן מיט די לײצעם אראפטרײבן די םליגן. אויםן װעג האט, אפנים. נישט לאננ אפגעביענט א סארם. די װײבער הןןבן מים א װאך צוריק געזען דעם שרפה• ןןפגלאנץ און איצט הןןבן זײ באמערקס די ןןפגעברענסע הײזער און קאםערם. — אסנים. די בהמות זענען אויך םארברענט געװארן,— הןט אקםיניא געזןןגט און װײסער געסריבן די םערד, (םיף) ער הןןס אויםגעטרונקן ביזן לעצסן טראפן, און מים גרױם םי א זיםץ געסון. דןןם אײנזאמע אויג זײנס האט אויםםערקזאם געקוקט דון אויף אײנער, דןן אויף דער צװײטער. — װאם סאר א מערדער האבן עם דיר, אוםגליקלע• כער, אזוי אפגעטוןז — האס אײנע געםרעגט. ןןבער ער האט זיך אנגערופן םיט דעם זעלבן מורמל, װאס איז געגאנגען ערגעץ םון די טיםענישן: — װײבעלעך... ליבע.. אסשר א־ז מעגלעך — נאך א ביםל װאסער. עם איז שוין געװען שםארק םינםםער, װען די װײבער האבן אים לסוף ארױסגעטראגן םונם אפריס. עםלעכע םאל האבן זײ זיך, םארםאטערטע, אפגעשטעלט, געקוקט אױף אים, װאס איז שוין װײסער געװען אן באװוסט■ זײן, און גערעדט אײנע צו דער אנדערער מיס פארדראס: — סתם צערודערט א םענטשן... ער װןןלם זיך גע• שטןןבן בײנאכט, ןןן איבעריקע םיטשעניעם. דאך הןןבן זײ אים ארויסגעשלעפט ארויף. צעבונדן די הענט, און נאך באנאכט אפגעסירס אים אין דעם שסןןסישן שסיטןןל, צװעלף װיארסט אים געםירט. זײ זעגען געפןרן און אלץ טענות געהאט אײנע צו דער צװײטער, אז בעםער װןןלם שוין געװען נישם צוגײן צו אים, נישט ברענגען אים װאסער, נישט שלעפן אים ארויף. זײ װעלן אים םײ װי נישט דערםירן קײן לעבעדיקן. גלאט אוםזיםט און אומנישט א נאכט נישט שלןןפן און דןןם םערד סארםאטערן. זײער גלײך, הןןבן זײ זיך געסרײסט, װוןס איצט איז אויםן כוטאר װײניק מענער םאראן, און זײער באלעבאטישקײט סירן זײ גןןר אן מענער, איז עם זיך זײער װײבערשער עםק. גלוםס זיך זײ ןןפפירן דעם מענטשן אין שפיטןןל— סירן זײ — און אן עק. װער װעט זײ זןןגן א דעה... זןןל ער נןןר שטארבן אין שפיסןןל, װעט שוין זײן גרינגער, מען װעט אים כןןטש מקבר זײן. װי עם באדארף צו זײן. אין שפיםןןל הןןבן זײ אויף די פראגן: ,װער איז ער, און װער הןןט אים אזוי צורעכט געמאכם• — געענטסערט: — םון װאנען זןןלן מיר עס װיסן ז מיר הןןבן אים געסונען, אין ןןפרים געסונען. — װןןם זשע הןןם אײך געטויגט אים םירן אהער, ער װעס דןןך םײ װי נישט לעבן. ער װעט דןןך םײ װי באלד שםארבן. — װעט ער שטארבן-װעלן םיר אים ברענגען א קראנץ אויסן קבר. און םיר מוזן גאנץ םרי צוריק אין דער הײם זײן. א נישט װעלן די בהםות בלײבן נישט קײן געמעלקםע... די װײבער הןןבן זיך אוםנעקערס אהײם צו דער צײס. פונקמ צום באגינען. און אין שפיטאל הןןבן די דןןקםוירים גאנץ סרי גענומען זוכן און ןןנמערקן די צעברןןכענע ריפן םים דער זעלבער גלײכגילטיקײט, װי מען הןןט די ריפן בײם ברונעם געברןןכן. .11 עם איז אװעק א חודש. דער ױם־טוב איז ןןנגעקוםען. און מיט אים די סרײע צײט.