Literarishe bleter
- Journal
- Literarishe bleter
- Volume
- 4 (1928)
- Issue
- 32 (10.8.1928)
- Date
- 1928-08-10
- Page
- Seite 629 (sequence 9)
- Language
- Yiddish
- Belongs to
- journal issue
- OCR quality
- 73% known words query
- IRI
…/4795427-8800953-8800994--03608-4798850- Visual Library
- page viewer of the UB Frankfurt
OCR text
629 ליסוו *ריעז בלעםער 32 אײז־קאלטן װאסער םינם ברונעם. ער הזןט װײםער >.ויםגעןםנט אײן אויג, דאס עװײטע איז םאישװאלן געװןןרן און די אויגנ• לעםלעך האבן זיך נישט געקאנם דענעמען. אין װײטער האט ער דערזען נעבן זיך א נאםן ריזיקן שםיץ םון א שטיװל. מען האט אים איבערגעדרײס. עםעס א בארד, מיט א םאםערלעכן, דאכט זיך, אויסזען האט זיך אנגעפויגן בו אים, און ער האס שסילערהײם ארײנגערעדס אין איר: — םרי—נ—קעןז עטלעכע קולות האנן א הילך געסון מיסאמאל: — ער לעבט!... ני, איז ער נישס קײן טײװלז.״ דער ביגײנער. אםילו יענער איז שוין געבנרט, און דער לעבס און לעבט... עטלעכע רגעם איז ער אזוי געלעגן און געזען אין דער הויך איבער זיך א געדיכטעניש םון בערד און רויטע נעזער בװישן זײ אין אזוי װי די מענטשן װאלטן געװען גאי אנדערע, — נישט יענע, װןןס הזןבן זיך ערשט געפןןרעט נעבן אים, כדי אים בו הרגענען, הןןס ער װײטער ארויםגעשםאםלט בי זײ: — טרינקען... פרידערלעךז ןןפער דןן הןןס זיך א מידער םויםט לאנגזאם ארןןפנע• לןןזט און אויסגעשלןןגן אים די בײן. עמעבער הןןט םארװונדערם און כסעט בןרנדיק געםרעגס: — װי זשע געםינען זיך בײ אים, בו אל-די-רוחות, די לענערלעך זײנעז אימזיםם הןןט טיטקוןװ םיט אלע כחות געפרוװם װןןס טיםער ארײנקװעטשן דעם בויך, דער זעץ מיטן אײזערנעם ןןפבאס אין בויך ארײן איז געװען איבער זײנע כחות. אין א םינף מיניס ארום זענען שוין אלע דרײ בײם ברונעם געלעגן אומבאװעגלעך. די ק^זאקן הןןבן זיך אײנגעװאשן, אויסגעהיםט, אויסגע• שנײבט די נעזער, װי זײ סוען עס געװײנלעך נןןכן שלןןף. אײנער הןןס אםילו ןןנגענעבט די הןןר און בעקעמט זײ מיט א שטאלענעם קעמל. םרויען מיט קינדער אויף די הענט זענען בוגעגאנגען נענטער א קיק בו סון. די זון הןןט׳ארןןפגענידערס ביזן מיס םונם הימל. בום ברינעם איז בונעםןןרן א װןןגן. מען האט ארויםגעװאלגערט אהין אלע דרײ קערפערס אין גענימען םירן זײ אױף א םהלך פון א װערםט םיר םינם דןןרף. בװײ ױננע קןןזאקן זענען מיסגעגאנגען מיט בלאנקענדיקע ביקםן אויף די אקסלען. אן פיקסן סלעגס מען אםילו אויף א םהלך םון םיר װערםם זיך נישט אװעקלןןזן םונם דןןרף. די בײט איז געװען אן אומרויקע — דןןם אכבנטע יןןר. טיטקןןװ איז געלעגן אויפן װןןגן העכער םין אלעםען. װען ער הןןט אויםגעעפנט זײן אויג. הןןט אים םריער םון אלץ א בלענד געטון אין אוינ זןט דער גלאנץ סאקע םין די בװײ ביקסן אויף די אקםלען בײ די קןןזאקן, װןןם זענען געגאנגען נעבן דער סור. די קןזאקן מים די פיקסן הןןפן אים נישט איבערראשם און אויםגעװיזן בו זײן פאקאנט, נןןר דער גלאנץ םון די ביקםן איז געװען אן אױסערגעװײנלעכער, װי שוין נישט םון דער װעלם. באלד הןןט א װײטיק אויםגעברויזט אין דעש גאנבן םען הןןם געשלןןגן אנםשלןןםן אין שװײגנדיק, םון בײם בו בײט נןןר גע״הע-קעט און מען הןןט זיך געהאלטן ערנםט, װי בײם קוילען א חזיר. םריער הןןס נןןך טיטקאװ געםילט דעם ןןדער יענעם ןןרט, װאם הןןט אים מער װײ געטין, שפעסער הןןט שוין א־ם אלץ װײ געםין. ה$ס ער םארקריבט םיט די בײן אין געשלוננען דעם שפײעכץ. םעמיןןן הןןט דין אויםגעשריען אין מער הןןס םען אים שוין נישט געהערס. סיטקאװ הןןס א סראכט געסון: ״מען האט אים געהרגעס!' און הןןס נןןך םיםער ארײנגעבויגן דעם קאפ בװישן די אקסלען. מאנאלןןטים שטים הןןט ער גרןןד געהערט עסלעכע מןןל. יענער הןןט אלץ געשריען: — אונזערס!... אויסן סערד!... ט׳זײן... ט׳זײן... אויסן פערדו םיסקןןװ איז נאך בכח געװען װעגן אים קלןןר א טראכט בו טון: ״א געפרוװםער!... נישס אנדערש, ער איז שוין אמןןל הונדערט א געשלןןגענער*. ןןבער דןן הןןט מען אים אזא זעץ געסון אין דער רעכסער האנט, אז סון װײםיק איז אים אזש םארגאנגען אין קןןפ, באלד הןןט םען אים נןןך אמןןל דערלאנגט, איבס שוין איבערן קןןפ, און ער הןןס אויםגעהערט בו הערן, װןןס עם טוט זיך אדום. ער אױ געקוםען בו ױך םון קעלט. זײן גאנבער קערפער איז געװען נאס םון קןןפ ביז די סים. ער הןןם זיך נישט גלײך דערםןןנט, װןןס מיט אים איז נעשען. דןןם ערשסע. װןןם עס איז אים ארײן אין קאפ איז געװען —דער ברונעס. און ערשט שפעטער הןןט ער זיך דער• םןןנט װעגן די קןןזאקן און װעגן דעם, װי מען הןןט אים געשלןןגן. ער הןןט א סראכס געטון: ״םען הןןט םיך אין ברונעם ארײנגעװןןרפן!', ןןבער גלײך אויםן ןןרט זיך געכאפט: ״בו װןןם םויג זײ דעם ברונעם פטרן, םען װעס דןןך אים שפעטער דארפן רײניקן...' ער הןןם קוים בעעםנט דןןם אױג, װןןס איז געװען אביםל העכער סון דער ערד, און האם בײם םאמען פנים דער• זען א נאסן געלן געפלאבטן שפיץ םון א שטיװל, און פאלד הןןט ער באנוםען עמעבנם אינגאנבן גוטמוטיקע װערםער: — עהע!... דער שד לעבט נןןך, אפנים! — אויך דער ביגײנער רירס זיך נאךו ער הןןס שוין געהאס א טראכס געסון, אז עסעבער װיל אים ראסעװען, װי דער זעלבער געפלאבטער שפיץ־שטיװל הןןט אים א קלאפ געםון אביםל נידעריקער םונם אויג. ער הןןט װײטער אױסגעדרײט דןןס פנים ארןןפ, און הןןט ארײנגעבויגן דעם קאפ. — אױםן םערדו— הןןס זיך דערהערט םאנאלןןטים כריפ. שפעסער הןןט מען ןןנגעהויבן בו האקן םים די שםיװל. עסעבער, זײער א שװערער, איז ארויף בו אים אויף דער פלײבע און נענוםען אונסערשפדינגען דןןרט. טיטקןןװ הןןט אײננעבויגן דעם בויך, ןןבער די אײזערנע ןןפבאםן הןןבן ארןןפגעריםן די הויט סון די הענט... לסוף הןןט אויך די אנדערע האנס, װןןם איז נןןך נישט געװען בע• ברןןכן, א כרושםשע געטון העכער םון דעם עלנבויגן. טיסקןןװ הןןס געװןןלט א לעק סון די נאסע ליפן, ןןבער ער הןןס גלײך אוי8געהערט בו סילן, װןןס מים אים איז. שפעסער הןןט מען אים נאכאםאל באגןןסן סיט דעם /