Literarishe bleter
- Journal
- Literarishe bleter
- Volume
- 4 (1928)
- Issue
- 30 (27.7.1928)
- Date
- 1928-07-27
- Page
- Seite 587 (sequence 13)
- Language
- Yiddish
- Belongs to
- journal issue
- OCR quality
- 74% known words query
- IRI
…/4795427-8800953-8800991--03562-4798806- Visual Library
- page viewer of the UB Frankfurt
OCR text
87ל ליסזרןריון ולוןןר 30 זא געזןןנם זײער אינערגעגעבענע מוסער צו זיך אלײן. אינזער נױט צװיננס אינז איגט. ןןבער װען שאדראך װעט זיך עוריק• קערן, װעלן זײ זײן קוים זיבעבן און אכגן יןןר אלט. םיר װעלן זײ דאן אװעקינעמען םין האסן אין זײער בילדינג װעט איבערגענעבן װערן א לערעח און מיט דעם געלט, װזןם זײ װעלן הןןבן. װעלן זײ אפשר זײן פינקט אזוינע אדל־לײט, װי עםילי לעםסערם בװײ תכשיטים מיס זײער לאטײן אין אל• געברעז דער טןןג, װען שאדראך הןןס באדארםס קומען, איז געװען נןןענם אין איז געקימען, אין שאדראך הןןט זיך נישט באװיזן. יןןאנאן הןןס מען םארזיכערס, אז עם איז נישטןן קײן סיבה בי זײן אוםרויק, װײל די זעגל״שיםן זענען קײנםןןל נישט פינקסלעך. די םארזיכערינג הןןט באװיזן בו זײן באגרינדעס. װען שפעט אין א נאסן ןןװנט, ארום א מןןנאט נןןך דער אויםגערעכנסער בײט, איז אנןןנםירט געװןןרן דןןס אנקימען םין דער שיף און אביסל שפעטער הןןבן זיך דערהערס שאדראכס שװערע טרים אין קןןרידןןר אין ער איז ארײנגעקוםען. די זין זענען נישס געװען אין דער הײם. יאאנא איז דאן געװען אלײן. אזוי שנעל װי די ערשםע מינוםן סון באגעגעניש זענען אריבער, הןןס זיך יןןליפי םארענטםערט, אז בוליב א קלײנער שיעקילאביע. װןןס הןןט, אגב, געבראכט גוטע רעזולםאסן, הןןט ער זיך סארשפעםיקס. — איך בין געװען אנטשלןןסן נישט בו אנטוישן דיך און איך דענק, אז דו װעםט בוגעבן. אז איך ה$ב געהאלסן װןןרט. זןןגנדיק עם, הןןט ער ארויםנעבױגן א גרויסן לײװנטענעם בײסל, װןס איז געװען םול אין קײלעכדיק םון דעם געלט. ער הןןם דןןם ןןפגעבונדן און אױסגעסרײםלס אין יןןאנאם שױס. יןןאנא איז דאן געזעסן אויף א נידעריקן שסול קעגן םײער. םיל גןןלד אין זילבער איז ארײננעםאלן בו איר אין שױם (עם איז נןןך געװען גןןלד אין יענע בײסן), מיס א האסםיקן קלאנג, ארןןפביענדיק איר קלײד ביזן דיל. — ןןט הןןםטו — הןןט געזאגט שאדראך בוםדידן. — איך הןןב דיר געזאגט, טײערע, אז איך װעל דאס קריגן, און איך הןןב דןןס געקריגן. װןןס זןןגםטוז עפעס הןןט איר פנים נישט אויםגעדרוקט קײן פרײד לענגער װי די ערשטע םינוסן. — עם איז טאקע םיל גןןלד — הןןט זי געזןןגס—און— דןןס איז אלץז — אלץז װןןם זןןגסטו, םײערע יןןאנא, װײםטו, אז דו קענםס דן איבערבײלן ביז דרײ הונדערםז עס איז דאך א םארמעגן. — יןן, א סארמעגן — נןןך דעם חשבון םון ים, נישט נןןך דעם חשבון םון לאנד. ןןבער ד הןןט םארטריבן דעם געדאנק װעגן דעם געלט בוליב דער שםחה סון זײן בוריקקוםען. באלד זענען אויך די יונגען ןןנגעקומען, און דעם קומענדיקן זונטיק הןןם שאדראך נןןכאםןןל גןןס געדאנקס, און דןןס מןןל אויף א מער־געװײנ• לעכן אוםן. ןןבער א פןןר טעג שפעטער. װען די םראגע װןןם בו טון םיטן געלס הןןט זיך אויםנעהויבן, הןןט ער געםאכס א באםערקונג, אז זי איז נישט אזוי בופרידן, װי ער האט נעהןןםט. — נו, דו זעםט דןןך, שאדראך — הןןט זי געענטסערס. — םיר רעכענען אין די הונדערטער, און זײ רעכענען אין די םויזנסער (ד הןןט געװיזן אויף דער בװײטער זײט נאס). — קײנער — הןןס ער געזןןגס גוסםוסיק — הןןס נישט געסון עמילין א סובה װי דו, יןןאנא, װען דו הןןםט איר םארהיט םון םיר, און דו הןןםט געםאכס א םוף בו דער נא• רישקײט בװיזון אונז, אזוי, אז זי איז געװען סרײ בו זןןגן יןן, װען לעםטער איז בו איר געקוםען. - דןןם הןןס ד בםעט םשוגע נעםאכס. — רעד נישס װעגן סארגאנגענע זאכן, — הןןט זי גע• בעסן ערנסם׳םרויעריק, — טראכט בעםער װעגן אונזערע ק־נ• דער און םיר, אוינ דיר ארט נישם םאר דך אלײן. װןןם קענען פיר טון, םיד זאלן װערן רײכערז — נו, -־- האט ער געזןןגט, װערנדיק ערנםס — דעם אםת זאגנדיק, האב איך שטענדיק געסילט, אז איך בין נישט בוגעפאסט םאר אזא םין געשעםם. םיר איז געװען אומאנגענעם בו• רעדן װעגן דעם. עם א־ז, װי איך װןןלט דארםן םער פלאץ בדי אױםבוגלײכן זיך. א מער-אםענעם שטה סאר באװעגונגען, װי דא בװישן פרײנד און שכנים. איך װןןלם געקענט רײך װערן פונקט װז יעדעד אנדערער, װען איך װןןלט דאם געזוכס איי םײן אײגענעם װעג. — הלואי װאלססו דןןם געסוןו װןןס איז דײן װעגז — דך װידעראםאל לאזן איבערן ים. ד איז געװען די יעניקע, װאם האט אים געהאלסן אין דער הײם. ד האט געהאםס דאם האלב־אלמנה״לעבן םון די םאסראזן־םרױען. איר אמביביע אבער האס איבס גובר געװען איר אינםסינקס, און זי האט געזאגס: — האלםםםו טאקע, אז אץ אזא װעג װעםטו געםינען רײכסוםז — איך בין זיכער, אז אץ װעל דאס נישס געםינען אץ קײן אנדער װעג. — דו װילסס אװעק, שאדראךז — נישט בוליב םארגעניגן. איך קען דיר זאגן, יאאנא, אז איך געםין גישס אזױ םיל סארגעניגן אויםן ים, װי איך געםין דאס אין אונזער ביםער. זאגנדיק דעם אמת, האב איך נישם קײן בו גרויסע ליבע םאר די ים־זאלץ. איך האב דאס קײנפאל שםארק נישט ליב געהאם. אבער װען עם רעדם זיך װעגן דײן גליק אץ דעם גליק םון אונזערע זין. איז עסעם אנדערש. דאס איז דאם אײנביקע סאר אזא אײנעם װי איך, װאס איז געבױרן און דערבױגן םארן ים. — דארף עס לאנג דויעוץז — נו. דאס װענדם זיך אן... אױף מארגן האס שאדראך ארויםגענוםען םון קאסםן זײנע ים-קלײדער, װעלכע ער האם אמאל געטראגן. ער האם זײ אויםגערײניקס, אנגעסון און איז אװעק בום האסן. דא איז נאך אין א גרויםער מאם אננעגאנגען דער נױ-פונדלאנד• םסחר. אבער שוין נישס אזוי םיל װי םריער. אקורבע בײם שפעטער האט ער ארײנגעלײגט אלץ, װאפ ער האם םארםאגס, און איז געװארן א שותף אין א שיף, אױף װעלכער םען האט אים געמאכט םאר קאפיםאן. עםלעכע םאנאםן זענען םאראיבער אין םסהר םיט די דערבײאיקע ברענן. דורך דער תקוםה האט ער םון זיך אפגעריבן די לאנד-ראםס, װעלכ£ האס זיך אויף אים אנגעקליבן דורך דער בײס םץ זײן ^עװעלבערײ. סרילינגם-בײס איז די שיף אפגע• סארן גאך נױ״פונדלאנד. יאאנא איז יעבס סארבליבן אין דער הײם םיט אירע זץ, װאם זענען.,שוץ יעבס געװען שסארקע יונגען און האבן זיך םארנוםען סים םארשידענע זאכן בײם האםן און די שיםן. — עס שאדט נישס, זאלן זײ ארבעסן אביםל, — האט