Literarishe bleter
- Journal
- Literarishe bleter
- Volume
- 4 (1928)
- Issue
- 25 (22.6.1928)
- Date
- 1928-06-22
- Page
- Seite 487 (sequence 11)
- Language
- Yiddish
- Belongs to
- journal issue
- OCR quality
- 78% known words query
- IRI
…/4795427-8800953-8800985--03447-4798696- Visual Library
- page viewer of the UB Frankfurt
OCR text
587 ליםעוארישע גלעסער 25?א געװןןרן. ער הןןם איר געװןןלט זזןגן, אז ז י װ$לט אים געםעלט, ןןפער ער הןןט בלױז געזןןגט: — איך װיל בכלל נישט םארשפארט זײן. ער הןןט זי געליבט אין באהאלטן זײנע געםילן. ער הןןט מורא געהאט םאר איר. זי איז נעװען גי לעבעדיק און גי באװעגלעך םאר אים. זײן נשםה װןןלט ז־ך ןןן איר געריבן און געשטויסן, װי אײנער אין א געדיכטן עולם אויף א פיל> באזיכסער גאס. ער איז מיט איר אײנמאל געװען א־ן װאלד. זי האט זיך צעשפרונגען און בעלאפן אין געשריען אין בעזונגען, און ער הןןט זיך געפילט שטארק םארלעגן, װי ער װןןלט זיך געשעמם םאר די קוים זיך באװעגנדיקע בוימער אין פאר דער גרויסער שסילקײט. אינגיכן איז ער אװעק אלײן אין װאלד. ער האש אים געװןןלט איבערבעסן פאר דעם רו■ בעשםערערין, װעלכע ער האט אים געבראכט. אפער זײנע אויגן האבן נאר זי געזען פאר זיך, װי זי איז דןן ארומגע• לאפן און ארומגעשפרונגען, און זײנע אויערן זענען פיל גע• װען פון א־ר זינגען און שרײען. און ער הןןס געבענקס נאך איר אנװעזנהײס. ער האט זי דאך געליבכ םאר איר רירעװדיקײט און לעבעדיקײט. עס האט אים געסרייט, װןןס זי איז, װי זי איז. ער הןןט זי באװונדערט, װי א קונסשיװערק. ןןבער זײן ליבע האט אים געשראקן װי עפעס אומנאסירלעכם. גו דער שװע■ רער בענקעניש, װעלכע ער האט ארומגעטראגן אין זײן נשמה םון די יוננלשע יןןרן אן, הןןט ער גוגעגעבן נאך א גרויםע בענקעניש, און איז נאך שװײגעדיקער געװןןרן. זי האט זיך םארגענופען סאנאנדערגעשאקלען אים, גו מאכן אים רעדעװדיק. זי הןט ןןנגעהויבן פון דער הארטער זײט. זי הןןט אים געזןןגט, אום גו רײגן אים: — אײער קאפ מוז זײן פוסט און אײער הארץ לײדיק. איר הןןם קײנעם נישס װאס גו זןןגן, דערםאר שװײגס איר. א מענטש םיס א פולן קאפ און םולן הארץ קאן דןןך נישט שװײגן. זי האט גערעדט א םך אין זעלבן נוסח, אבער עס הןןם נישט געהןןלםן. ער איז געזעכן םארלײגט א םום אויף א םוס, גערויכערט א פאפיראס נאך א פאפירןןס, געהערט און געשװיגן. ןןםט הןןט זיך אויסגעדוכט, אז ער הערט אםילו נישט. אבער ער האט געהערט יעדעם װןןרס און אויםן הארגן איז אים געװען שװער, א*רע װערטער הזןבן אים באלײדיקס, און ער הןןס געסראכט װי אוםגערעכט זי איז. םארװןןס פילט זי נישט, װי םול זײן נשםה איזז דער אויסדרוק סון זײנע אויגן איז געװןןרן הארס, און ער האט םעסט געדריקט די גײנער אין םויל. זי הןןט באםערקס די ענדערונג אויף זײן געזיכט און ןןנגעהויבן גלײך םון דער גארטער זײם. — איר הןןס דאך א נשמה. איך װײס דןןך, איר הןןט אםילו א םילנדיקע נשמה. הןןט איר גןןר קײנמאל נישט קײן באדערםעניש איבערגוגעבן עמעגן, װןןם עס טוט זיך אין אײער נשמהז — װןןם עם טוט זיך אין אנשםה, קןןן געסילם װערן— הןןט ער ארויסגערעדם. — םילם א י ר, װןןס עס טוט זיך אין א פרעמדער נשמהז זי האט אויםגעהויבן די אויגן און שארף זיך ארײנגע• קוקט אין אין אים. און ער הןןס איגטער געפילט, אז װןןם ער הןןט פריער אויםגעםיטן מענטשן. ער איז געװאקםן אן חברים און אוים■ געװאקםן א גרויםער שװײגער. און אזוי איז ער געשטעמפלט געװןןרן םון אלעםען: דער שװײגער. מיכל דער שװײגער. 2. דןןך אײנער, װעלכער האט געזוכט קעמםער, האס אפ■ געשטעלט זײן בליק אויף אים. ער איז א־ם געפעלן געװארן מיס דעם םיפן אויםדרוק סון זײנע אויגן. ער האט זיך גענו• מען צו אים. גערעדט גו אים. געגעבן אים ביכער צו לײענען און פאנאנדערגעװיקלט פאר אים א בילד פון קארף און זיג. און א־ינמןןל האט דער שװײגער א זאג געטון, גאנץ רױם װערנדיק: — איך װןןלט אױך געװאלט... ער האט נישט דערעדם, ןןבער יענער האט אים פאר• שטאנען און אויף דעם נאר געװארט. גו דעם מײדל, װןןם ער האט פארבארגענערהײם גע• ליבט, האט םיכל אין יענעם אװנט געזאגט: — הײנט הזןב איך באשלאםן ןןנצוהויבן א נײ לעבן. — איר װעט אנהויבן מער גו רעדןז — נײןז גו םון. דןןס ערשטע, װןןס ער האט געהאט גו טון, איז געװען םאנאנדערצעװארפן פראקלאמאציעם. װען מען האט געװןןלט בײ אים אױסגעפינען, װו ער װעס זיך האלטן, װען םען זןןל אים כאפן, האט ער נןןר אויפגעהױבן די אויגן אויף דעם פרעגער, און יענער הןןט געװונען אין זײ די גרעסטע זיכערקײס סאר זיך און דער ארגאניזאגיע. ער הןןט ןןנגעטון א לאנגן מאנסל מיט גרויסע טיםע קעשענעם און רויק ארײנגעלײגס אין זײ די סארבאטענע פרןןקלאמאציעס. זײן געזיכט־אויסדרוק הןןט זיך אויף א הןןר נישט געביטן. װןןס ער האט װירקלעך געםילט, איז געבליבן א סוד. און אין אװנט איז ער געקומען צו זײן מײדל. געלאסן, רויק, װי געװײנלעך. ער הןןט סאררויכערט א פאפירזןם און שזײגנדיק נןןכגעקוקט די שװעבנדיקע און םארשװינדנדיקע רויך-בײגעלעך. זי האס געװארט, אז ער װעט איר דערצײלן םון די דערםארונגען פון דעם טאג. און אז זי הןןט זיך נישט גע• קןןנט דערװארסן, האט זי געםרעגט: — נוז ער הןןט געשװיגן. — װי איז עס צוגעגאנגעןז — גלאטיק. — האט איר מורא געהאטז , — שטארק. — גאר אזויז ער הןןט גערויכערם און געװונדערט זיך, סארװןןם זי װונדערס זיך. ןןבער ער האס זי נישט געםרעגם. ער הןןט עם געװןןלם אלײן םארשםײן. נאך א קלײנעם שװײגן האס זי ארויסגערעדם, א ביסל סארלעגן: — איר האט אײך מסתמא נישט געשרןןקן םאר דעם, װןןס מען װעט אײך האלטן פאדשפארס אלײןז איר ליבט דאך אלײן זײן. ~— ער הןןט אויף איר א סיפן קוק געגעבן און איז רויט