Literarishe bleter · 1928-06-08 · 23 (8.6.1928) · p. Seite 447

447 ליסזר*ריסע נלןסע ר 23 זרו ש . ט ע ר ן ווזװיי״נ} א• מ• פ ו ק ם / װ י ן װןןל־םאטשײלע אויף אײן האנט, אין זי שרײם מיט יןפערדיקן ניגון, װישט די אויגן מיטן עק םארטוך און אלע מןןל כאסס זי ןןן מיט אײן האנט די קי בײם םאררריפעסן עק אין שלעםט זי בוריק: — ןןי מײן םאמע, אי מײן בהםהלע, נישט לאזן װעל איך דעם ײד דיך אװעקםירן, םענטשן גוטע, העלםט מיר... כאדאבא םןןיא. םרןןל״עלי שרײט: — האס םען שוין געזען אן ןןנשיקעניש םין א נארישער גויה. װןןס װילםטו, יאװדןןװא, ראבעװען... ם׳איז נישס דײן בהמה, ס איז מײנע... כ״האב זי געקויפט בײ דײן מאן, כיהאב געצאלט געלס, — הןןט געשריגן סרןןל־עלי, םיט שװאדץ־גרןןען בערדל, װי א קרענבל, ארום זײן קײלעכדיקער נןןז. זײנע גראע, גנבהשע אויגן האבן געבליבט מיט גדלות און ער האט גע• שלעפס די קו בײ די הערנער םארויס. די גויע ןןבער האס ןןננעכאפט די בהמה בײם םארדריפעסן עק און געשלעפט בו• ריק, שרײענדיק סיט גארנדיקער באדרענגעניש: — דו, ײד שאכרײ, דו גנב, סיאיז מײנע, נישט דײנע, ןןט הןןסטו בוריק דײן גנבהש געלט, דײנע פארדאסטע פאפיר• לעך, — און אין איר געשסרעקסער האנט האבן זיך גענעבט אין רעגן א בינסל צעריסענע געלס-פאפירלעך. דערזעענעיק מנחמען, האט סראל-עלי א רוף געטון אין גױשן לשון: — ןןט איז דא א מענטש... אן עדות... מנחם, דו װעסט זײן אן עדות, אז אט דאס װײבל, יאװדאכע, װיל בוראבעװען מײן קו. כיהאב באבןןלט געלט. און זײנע כ־טרע, םארזונקענע אויגן הןןבן גנבהש גע• װינקען• — כ׳װעל זײן אן עדות,—האט מנחם ןןפגעענטפערט מים םײערלעכן, ישרנותדיקן קול, אין גוישן לשון, — כ־װעל זײן אן עדות, אז דו ראבעװעסט אװעק די קו בײ אט דער ןןרעמער גויד״ דו האסט אײםגענארט די בהםה בײ איר מאן, דעם שיכור. סיאיז איר פארמעג. זי גיט דיר ןןפ םיגעלט, גיב איר ןןפ די בהםה... דו װעסט נישט אװעקפירן איר קו. םרןןל־עלי, הערסט װןןס םען רעדט בו דירז מען איז שטײן געבליבן געפלעםט. די מנחמקע הןןס גע• םון א לויף בום םאן. גענומען קנײפן די באקן און סודותדיק מורמלען םיט נןןננדיקן יןןםער: — געװאלט עלעך שרײען, מנחם, םיש דעך נישם... די גויה הןןט אויפגעריםן די אויגן, ןןנגעכאפט מנחסען םאר דער פןןלע םונם פלאשסש, אויסגעשןןםן מיט דערלײזנדיקן געװײן: — גוםער מענסש, גןןט װעס דיר באבןןלן, ראסעװע מײן סארמעג. אוי םײן בהמהלע, גוטע םענטשן װעלן נישט דערלןןזן, מען זןןל דיך קוילען... און זי הןןט םיט געסרײער ליבשאסט ארומגעכאפט דעם האלז פון דער קו. די רױט־שװארבע בהםה מיטן װײםן סלעק אױםן שסערן איז געשטאנען און נעמעלהגירהט םיט דער לײדיקער מןןרדע, די גרויסע אויגן װי שװארבע סלױםען אנגעשטעלט אין דער װײסקײס, גלײך ם׳װןןלט איר גןןרנישט ןןנגעגאנגען דער גאנ• יהםזך) זײן קײכנדיקער אטעם הןןט געבריט מיט היץ, גלײך אין זײן קראנקן הארץ װאלס דןןרט געלעגן אט דער אםת, װי א רױט־בעגליט שטיק אײזן אויף דער קןןװאדלע און גע• ןןסעמס מיט גלױנג. די מנחמקע האט זיך דערשראקן. זי האט זיך געטון א שטעל־אויף, מיט זוכנדיקן אויג בו אנסלויפן פונם גרונ: — זןןג נןןר, םנחם, זע נןןר, ביזסןןך נעבעך אויסגע• װײקס, קערםט זײן שוין פארפרוירן, קום בעסער אהײם, לײג דעך ארײן אין בעס, כ׳װעל דיר ןןנװארעמען א ביגל בו די סיס, װײ איז מיר, הןןסטאך נאך גארנישט געגעסן הײנט קײן ןןנבײסן, װעסטןןך אויםגײן װי א לעכט. אן השגה פון א ײדן. ארומבוקריכץ אין אזא דרויםן. הער נאר. מנחם, זאג נאר, װו• אהין ביססו געגאננעןז — בו יאװדןןכען בין עך געגאנגען. םרןןל עלי דער גנב האס ןןפנעבעס דעם עלטסטן און האט אויםגענארם בײ דער ןןרעמער גויע די קי. — װאס הײםט, ר־האט אויסגענארטז בײ לײט יאק$ש טרעסט זיך םביאות.. א שײן ביסל געלט װעם ער דא םאר• דינען, אויםקרענקען זןןל ער עם נאר. — אויםגענארט הײסס אויסגענארט. ר׳הןןט םטעסאנען געגעהן געלם םאר דער קו, און ס־זעפאן האט זיך אנגעשיכורט. די גויה װיל נישס געבן די קו, זי װיל אים אפגעבן דאס געלט, םרןןל־עלין. — נו, װןןס־זשע איז דײן עסק, םנחם, װןןס מישםטו דיך בו פרעמדע מםחרים. ביסם, חלילה. משוגע געװןןרן בי װאס. אוי װײ מיר. דו װילםט דאסשעפען מיט סרןןל־עליןז ארײנבופאלן אין זײן מויל ארײן, איז װי אין םײער ארײן. עך ראט דעך, מאך א שװײג. לןןז ער דערװארגן װערן מיט דער קו אינאײנעם. נגידים װעלן שוין האבן בו פרעםן סלײש אויף שבת. מנחם הןןט זיך נאכגעקרומט מיט דערבןןרנטן בײזער: — םײן עםק... םײן עסק... װןןם האב עך עפעם מורא פאר אים, װאס הןןט עפעס דער גנב אויסבונארן בײ אן ארעמער גויה די קוז מ׳טןןר נישט דערלןןזן אזא רביחה... מען דארף זיך ןןננעםען די קריװדע סון אן ארעמער גויה אויך. און פלובים .הןןט םען דערהערס אין דרויםן איבערן גרוב קולות און געשרײען: — ןןט, ןןט זענען זײ... קום נןןר... קום ניכער, לאה, גיכער. און מנחם הןןס מיט םארשטארקטע כחית און םים מאנס• בילשער געניטשאפט גענוםען זיך דראפען און אונסערשטופן די ײדענע. אז זײ זענען ארויסגעקראכן פונם גרוב, האט גע• װראקעס א דינער רעגן, און םארמעקט אין גרןןען נעפל האט םען געזען. װי םראל עלי דער בעדער, דןןם פארטאלאפעטע םוטער אונטערגעבונדן. דןןס שמוישענע היםל אויםן קארק, שלעפט בײ א שסריק, װאס איז בוגעפונדן בו די הערנער םון אן אויםגעדארטער קו, א רויטע מיט שװארבע םלעקן אויסן בויך, און מיס ארויסשטעקנדיקע הינטן-קנןןכנס װי העק. װי נאך א לװיה לויםט נאך א גױע פןןרװעם, דעם קאפ סארבונדן מיס א בעםליקסער װארעטע. ם׳קינדל אײנגעפאקט אין א רויסער