Literarishe bleter · 1928-05-18 · 20 (18.5.1928) · p. Seite 387

387 ליטערארישע בלעטער 20 זא נעפל. געיען, װי איגטן אויפן װעג לויפס אן אנגעבױגענער שײגעץ מיט א זאק אױסן פלײגע און װי די אלמנה זלאסע רײסם דעם זאק מיס םארקראמפםע אװאנגן״םינגער, פינקט װי ער ערשט נאר־װןןס. און מ׳טוט איר. פונסס װי אים, מיטן שטיװל א קאפ אין בוין. די ײדענע סיט דאיט א םאל *ו דעד ערד אין א געדרײדלסער געשרײ טיט זיך א שנײד אין דער גראער רעגן־טריבקײט און װערט דערװןןרגן. אבער עפעס איז דאס געװען אן אנדערער געשרײ, נישט םון דער ציה. נאר ענלעך בים זינגענדיקן װײ־נעשרײ פון א געװינערין. װאם גײט צו קינד. און ער האט געזען, מנחם. װי זלאטע נעמט ױך דןןרט דרײען און שטרעקן מיט שװארץ-בעקרימםן פנים, און װי א גרױםער שװארבער םראש קריכם זי מים הענט אין םים, ביט זיך *הין, איבערן װעג. ביריק בי איר שטיב. <המשך קימם) ש א נ ס א ן סאנבוירן) נ י ו י א ר ק און דאס פישקעלע אויף דרןןטן כאפט־צו דעם סשעק און דןןס פאפיר־געלס. גים א קלינג־ןןפ און םליט אװעק אויף א דרןןמ איבער די קעפ מיט דעם האםטיק׳װוילן שליח־ת... צעבײט און קוםט קריק מיס אויםגןןב. אט־דאס קלײנע באנעלע איבער אלעמענם קעפ, אין קעלער, װו ביזנעס װערן געטון אין דער טינקל. 3 נ$ך רער ארבעט איז ליזא אװעק אהײם. אין א טענעמענם• הױז, איבער עטלעכע פ$ר םון קרעכבנדיקע, נאםט־געשמירטע סרעפ. דורך קןןרידןןרן מיט זשיפענדיקע גאז־ברענערם צו איר צימער... ליזאם בימער. דןןרט איז געשסאנען נישט מער װי א שמןןל בעט מיט אפגעררײסע קעפלעך בײ אלע פיר זײטן. אין א םןןגערער מאטראץ, װוןם הןןט זיך שוין גענוג אױסגעשטאנען אין זײן לעבן םון אומרויקע רוקנם, סין נערװעישע הענט, םין מידע םים, און א קאםןןד אן אלם־םןןדישע — ברײט און חיבפהדיק. אל־םארשלינגענדיק, מיט בעפלאצט םארבעלמעט שפיגל־גלןז און םארזשאװערסע שלעסער. אויף דער קאמאדע איז געשטאנען א גרױםער, בליש־ סשענדיקער, אימברחםנותדיקער װעקזײגער. מיט א סיקא־םאק־טיקא־טאק. װי דןןם גראבן םין א לאפעסע אין א גרינגן קבר. אזוי נןןענט צום פענסטער איז געװען דןןם בעס — אז אין א װארעמער. לבנהדיקער זימער־נאכם האט עס נעסוזט ערגערן אונזער םרום, שטום מענטשעלע אויף דער לבנה, װ$ס איז םיל מיט הימל, מיט גןןט און מיט דאװנען (נןןר קוקן — קיקס עם םינדעסטװעגן דןןרם. װו ם־דארף נישט!) על־באנען זענען םארבײגעלןןפן מיט א גערויש פין: דונער, ערד־ציטערניש, װןןלקנבריך, און װעלס־אונטערגאנג םין אויבן— אלם צוגןןב. אין יעדער באנען־דונער הןןט ןןנגענומען ם־אלסע סענעמענט־הויז םאר דעם קױסען־האלז און הןןם עם געװןןרגן, געסרײםלט און געשרזןקן, װי א הינט שרעקט אין סרײסלט א קאץ, אן אלטע, פעםע, שװאכע, שלעפערדיקע קאץ. נישט... מענטשן גוסע. נעמסס, נעמסס דעם זאק אין גײטם. ס׳איז געװען אזױםיל םאםעשע באשיצונג אין אירע םארצרהטע אויגן. אז די שקצים הןןבן גענלױבט. — כאריט, כלזןפצי. דער זאק איז װידער געלעגן אויף א פלײצע אין די שװערע געשמאלטן הןןבן זיך ארויםגעשיט םון דער טיר. ןןבער םנחם איז זײ נןןכגעלןןפן ביז אין דרויסן. מים געלע. ארויםגעזעצטע אױגן אויםן שטערן און צעקײכטן אטעם. האבן זײנע אױסגעצערםע הענס געקלאמערט און געריםן דעם זאק םונם שײגעצם פלײצע: — גיב אפ, גיב ס־לעצטע... א שטיװל האט אים א שטוים געםין. ער איז געםאלן אין דער בלןןטע, װי אן זןנמעכםיקע פליג. און פון דער . ערד־ נידעריקײט הןןט זײן פארשװאלן אויג, װי דירך א שװארצן ל י ז א ד ז (לויט דזשאן מ ש ה נאדיר דאס איז די געשיכסע פין דעם םײדל ליזא, װןןם האט פארדינס צװעלף םוםציק א װאך און געלעבט דערםון. יןן־יןן, געלעבס דערפון! װיװויל דער עלטערער דזשענטלמאן אויף דער בימה םון ,קןלאמביא קאללעדזש• האט בםירוש געזןןגט, אז דאם איז נישט־מעגלעך. ער הןןס געהאט א םעות, װי מירן באלד זען. 2 ליזא איז געװען א םארקױםערין בײם אײזנװארג־ןןפטײל, אונםן אין קעלער םון א ביליקן איניװערםאל־סאגאזין. א םינםטער באהעלטעניש סאר מיאוסע און נוצלעכע ואכן, םאר עלסערע און שםיל סארװיאנעסע םײדלעך. (די מער־ דעקןןראטיװע סין זײ הןןם םען געהאלטן אין דעם פארסום־ און־סאלשע־בלומען ־ םאגאזין העט אויבן). דןן זענען געװען אלערלײ טעמפע. טויטע זאכן פאר דער קיך שסןןק ׳ בלעכענע קעסלען, גרוי ענאמעלװארג, טשװעקעם און לןןפעסעס. און ןןם א ליכםיק שטיק אלימינױם, װןןס הןןס אויסגע־ כאפט און צעשפיגלט ס־ליכט פון שטויביקן קעלער ־ םענסטער. און ליזא הןןט באדארפם שטײן מים פאפירענע מאנזשעטן אויף די ארבל אין זאגן אזוי פינקםלעך, צדקה־תציל־ממותדיק: י ״ריב־אײזנםז׳ .האקמעםערםז׳ .אויװנשליסלעןזי .נו. געװים, מאדאם, אהערצי, צי זעקס־אין־נײנציק םענט. זעשניטן פון א דןןלאר־סינף־און־פערציק׳. א קײםל צו א װאםערקעםל סונם בית־הבםאז דרײ־און־ דרײסיק םענס, מאדאם. ,קע־ש, פלי־זד .פלי־ז, קע־שו םיססער בלומבערג!' ,קע־ש!!* .מיסטער בלוםבערג, מיםםער בלו־ם...' ,שרײבט אונםער דעם סשעק. פלי!!'