Literarishe bleter · 1928-03-30 · 13 (30.3.1928) · p. Seite 257

257 ליםורורישע נלוסור 13 תא איר װןןלט נישט נאדארפס מיך חושד זײן אין קרענקען אויף דער ״חולאת סון גאלײדיקונג׳, םחמת אין אײער ןןי- שאגונג םון .םאמגינעך איז קײן שום באלײדיקנדיקם נישטןן. חוץ דעם, איך שרײב שוין 35 יאר, נאר אויף זעלבםםזיכער■ קײם לײד איך נישט, און האלטן זיך םאר א בדיק בין איך נישם גענויגט. און איך שעם זיך נישט בו לערנען זיך אםילו בײ .ןןנסאננער׳, װעגן װאס איך האב םולקאם אויסריכטיק גע• מאלדן אין דעם ארטיקעלע, װאם איז בײגעלײגס צו דעם ערשטן באנד דערבײלונגען םון אונזער םראכטםולן קינכטלער ם. מ. םרישװין. אײער םײנונג װעגן ,סאמגין׳ — איז א מײנונג, מיס װעלכער איך רעכן זיך, גלײך װי מיט דער מײנינג סין אן אנדער ליסעראט, א מײםטער םון מײן צעך. צו די םײנונגען םון די חברים בעלעטריםטן בין איך שטענדיק געװען םער אויםםערקזאמער, אײדער צו דער סוםסזןןגערײ םון די קריםיקער״. און צום םוף סין בריװ קען ער נישט נישט אויסדריקן זײן םרײד (װי אין אנדערע בריװ) ציליב דעם, װןןם אט םוט א קיק, װןןם םארא גיטער בעלעםריםט עס װערט דער און דער םןןעט. און ןןט הןןבן זיך םאר דעם יןןר באװיזן נןןך 4 זײער אינטערעסאנטע םענטשן. אין באגײסטערט רוםט ער אוים: .א װינדערבאר לאנדו׳ יןן, עס איז טאקע װונדערבאר דןןס לאנד, װןןם הןןם געגעבן אזא װונדערבארן, אומפארגעםלעכן מענטשן, װןןם װארעמט מיט זײן הארץ די גאנצע סאװעםישע ליםעראטיר אין באלויכם און באהעלט מיט זײן אוםגעהויערן שכל נישט נאר די קעגנװארס סון אונזער ליטעראםור, נאר אויך איר װײטע צוקונ&ט. איך בין סיף גליקלעך, װןןס איך לעב ציזאםען מיס זןט דעם גרויסן םענטשן. און בין אים גרענענלןןז דאנקבאר דער• םאר, װאם םיסן כח םון זײן שאםן און ליבעפולן ןןנסײל הןןס ער—דער אײנציקער—געפירט מיך אויםן װעג פון םײן בארוף. מײן ליבשאפט צו אים איז נישט אויםצודריקן. ער דרינגם אינגאנצן ארויס סון גןןרקים שעםערישן מהות. און םאר מיד פערזענלעך איז ער םימפטןןמאטיש: מײן צוגאנג צו לעבנס״דערשײנונגען און דער עצם כאראקסער פון מײן^שאסן הןןבן זיך אויספןןרמירט אונטער גןןרקיס אוממיסל• בארער אויסװירקונג און זענען אויסגעװאקסן םון אײנאונדער• זעלבער, לויםן תוך, לעבנס־שול. עם איז בדאי צו םארנלײכן דעם דןןזיקן קורצעקן, נאר אויסגעצײכנטן, לויט זײן בולסקײט און קראםס, אױםצוג פונם בריװ (און אזױנע אויסצוגן װןןלט איך געקענט ברענגען צענ• דליקער) םיט די םיםזיניקע און קנאקנדיקע שרײבעכצן םון אלע אונזערע אױםגעבלאזענע ,זשיװיםסן׳ (אגב, עם-הארצישע), און גןןרקים םיגור װאקםם גלײך אוים אין דער גיגאנטישער נע• שסאלם םון א םירער, װעמעם װןןרט דונערם אויף דער גאנצער װעלט. םען דארף נישם םארגעסן, אז דער דאזיקער םענטש ארבעט אן א שיר םערער, אײדער מיר אלע צוזאמען גענוםען. װען םען זןןל םארעפנסלעכן זײן קארעסיאנדענץ, װאלט זי םארנומען נישט װײניקער פון א צענדליק גראבע בענדער. זײנע בריװ װערן אדרעסירט אין די םאמע פארװארםענע װינ• קלען, צו סאםע אומבאמערקסע םענטשן, — פון זקנים ביז יונגעלײס און קינדער. און אלעםען ענססערט ער אויף יעדן צוגעשיקטן בריװ. םאריאין האב איך אונטערן םרישן אײנדרוק םון,םאמגינס לעבן׳ אים געשיקט א היציקן בריװ. פון לײענען דעם דןןזיקן ראמאן בין איך געװען אין א געדריקסן צושטאנד. איך הזןב אים געשריבן שארף און אויפגערעגט. אויף דעם דןןזיקן בריװ האט ער םיר נישט געענטםערט. מורא־האבנדיק, אז ער קען זיך באלײדיקן אױף םיר, הןןב איך אים צוגעשיקט אן אוםרו• איקן בריװ. און אינגיכן האב איך באקומען אן ענסםער: ,װןןס פארא סארדעכטיקער מענסש איר זענסז װי נןןר איך םארהאלט אויף א האר מײן ענטםער אויף אײער בריװ, זענט איר שוין חושד.• זיך באלײדיקטז און םען קען דןןך דער• קלערן די לאנגזאמקײם םון םײנע ענטםערן א סך פשוסער און נעענטער צום אמת: עם קלעקם נישם קײן צײט. ןןם הײנט ענספער איך אײך ,אויםער דער רײ׳. א י ך 9 ד א ג ־ א ן י• י• ניימאן/װארשע װי גאם איז אונז ליב, — זײט װען זענען די דאזיקע חשובע מענסשן ליסעראטור קריסיקערז מיט װאם פאר א רעכט װערן זײ אװעקגעשטעלט אין דער שפיץ םון א ליטערארישער מאנאט-שריםט, װאס דארף, אזוי־צו־זןןגן, זײן דער אעראפאג פאר ליטעראסורז מען פרעגס אםאל א דאמע: ״שפילט איר קלאװירז״ און זי ענטםערס: .איך װײם נישט, איך װעל פרובירן.י ןןבער בנוגע ליטעראסור איז אלץ נאך רעכט, אז מען דארף אסילו פרובירן אויך נישס. מען קאן ז י כ ע ר די מלאכה. און£םען םארגעסט, אז ליטעראסור איז קודם־כל א םאך, א געביט, װאם םען מוז באהערשן. זי איז נישט מער אויסן אליםפ, און זי איז נישט מער סאר געזאלבט אויסדערװײלטע, ןןבער אזוי, צװישן א יןן און א נײן, זיך צעלײגן, װי בײם םאטן אין װײנגארטן, — דןןם איז אויך נישט םעגלעך. דןןס איז שוין צוסיל. מען דארף זײן סאר םיר ליגם א פראםפעקס םון א זשורנאל אונטערן נןןםען: ״ביכער־װעלם׳. דער ארויסגעבער איז ,קולסור ליגע׳. זײער םײןו שרײבער זענען, כידוע, שײן-גײםטער און צופיל םארנומען מיס זײערע אײגענע הוריות. זײ קאנען אלץ אין דער װעלט, (אפילו שרײבן), עס פעלט זײ ןןבער דער סאלענט פון ןןרגאניזירן. עס איז דעריבער גוט, װאם אונזער געזעל• שאםטלעכקײס נעמט איבער די רןןלע פון א ,מענעדזשער׳, םון אן ןןרגאניזאטאר. איך קוק אױף דער רשימה םון די הױפט רעדאקסארן. עס זענען לויטער באקאנסע םענטשן מיט אויסגעשפרןןכענע םיזיןןנןןמיעס. ם. זילבערםארב, י. כמורנער און ק א ז ש ד א ן. דער ערשסער איז אן שום םםק דער ריכסיקער מאן אויםן ריכטיקן ,ארם׳ז דער צװײסער איז לײט׳ארסיקלער פון דער ,םןןלקם־צײטוננ׳ן דער דריסער איז פעדאגןןג. ןןבער,