Literarishe bleter · 1928-03-23 · 12 (23.3.1928) · p. Seite 245

245 ליסורורייז נלופו ר 12 זא די שםודירנדיקע ױגנט איז די אײנגיקע, װןןם םילט ןןן דןןס טעאטער בײ יעדע םןןרשםעלונג. דא שפילן שוין ס ר ו י ע ן אין םרויען־רןןלן. דןן איז די שולע םאר םרויען *ו װערן שוישםי• לערינס. ם־איז אבער נישט מעגלעך, אז דןןם יאיאנישע טע• אסער זןןל קענען מאכן דעם שפרונג סון אזא קלאםישן טעא• סער װי דער קאבוקי ביז גו די פרוװן װןןס איך האזנ געזעען. עס םעלט זײ אײגענע דראםאםורגן, װןןס זןןלן אויםנעםען די היסטןןריע זײערע און באלײכטן די טראגישע מןןמענטן אויף א הערלעכן אוםן. באלײכטן דןןס װןןס זןןל זיך ארײנםאםן אין דער נײער בײם. װןןס איז. םיטן אמת, טשעכןןװם ד ר ײ ש װ ע ם ם ע ר םארן יאםאנישן םןןלקז עס זזןגט אים גארנישט. די םערבדיק געשסיםסע ױגנט, ןן־ער װי מען רוםס זײ דןן, ד י רעװןןלוביאנערע יוגנס װןןלט געקענס געםינען גענוג גרויסע מןןםענטן אין דער לאנגער היססןןריע. און אםילו אין די לעבםע זעכביק יאר זענען םאראן גענוג גרויםע דראמאםישע און טראגישע מאמענטן םאר דער מןןדערנער בינע. װײזט אויס, דער נײער דראמאםורג סעלט נןןך בײם םןןלק. דער נײער טעאטער רײםט זיך איבטער בו דעם, םון װןןם דער םערב׳טעאטער איז שוין מיד. הלואי װןןלט דןןס מערב׳טעאטער איבערגענומען דזןם בעסערע םון יאםאנישן קלאםישן םעאטער פל זמן ם־איז נישס שםעט. האאפעראטיװ ״ביכער״ זל. 7.60 װארשע נאלעװקי *2 דןד לןבעדיקןר — 100 םענות בי אםעי־יקן -2 םיילן 6- ר. י. זיננןר — נ״י-רוםלאנד 12 — ם. װיינרייך בילדןר םון דער ייד. ליםעראטור״נןשירםן 6 — א• ם־אנם - ארן שאםן םק דער קירך 4.50 ד*ר ח. א. קראםנאםעלםקי — דאם ארבערנןלןבטע 20.— פילאלאנישע שריםשן *ין *ד זדים. אינםםיםום —2 באנד 6.40 ם. נאדיר — םןשהלעך םים א םאראל 7.60 1. נלאזםאן — םארטינקלט נאלד 7.— ■שה טייםש - םאר 20 יאר 3.50 אי• באםעל — די נןשיכטן פון םײן םױפנשלאק 46.-- שלום״עליגם״כוך 12.— אוםאן םינקלער— דער זיס• 1-2 וראםאן) 6 — פ. קעלערפאן - 9 נאװןםפןר (בזיםע אויםלאנע) 8.50 װ. ם*דגעריט — נייי^ר דור 7.50 . דעד חבד 10.— האל קעין - רןװאליציאנערן 2.70 י. לעשפינםק• - 25 יאײ ײדישן ןםרנראפיע 5.— ווױד* - ר$ם*ן םין > הונם 4.50 ■ראם. ם. שניאורסאן - װענ פו םענםש 1.- . . - םןנטש נןז. 5.— םעשױת װןנן טןנדןלן 5.— םןנדןלן-םירןם 6.50 ש. םאליאקאװ — שבתי פב• (היםטאדישןר ראםאן) 6.— ח. ל. םלינעלםאן - הןלדן . . 9.50 נ. ■לאבער — םאלאםבא ןראםאן) 7 50 ם. קאנאן - נןשיכטע םון דער נײכישןר ליםעראטור 3 — שלםה םיםונם אויםאביאנ־אםין 1-2 10 50 נ. קארסןלעם - נעשירםע םון דןר ידישןר לןטןראםי־ 45.— ראםען ראלאן - זשאן קריםםאף 1-10 7 - ה עװעײם -װאםסיר וראםאן) אין 2 בענדער יןדער 1. *י 6.- ה. שןנקןװ;טש-*אן װאלאדיאװסקל 1 באנד 3.50 קװא װאדיס 6 בענדעי יעדער באנד *י 5,- י. םעםםע־-סאלדאשן און םאיאבן״לידןר 8.75 י. ם. שםײנבערג — אין ששײןם םין דןד *ײם 4 50 םון םןב״ו#ײ ביז *קם*ב$ר 2 70 . דער װעג םין ■ײן 5.60 ז. םענאלאװיםש — אוסאשא 4 80 - לידע־ ■ין נעבשן 8.40 *. עיעיבױם - אױסן שװןל (יאםאן) 4 90 א. אװע־םשענקא — א נןדןבטער נאך א ששורס 4.20 םםעפאן *װלנ — רערװאבוננ 490 ראשען ראלאן — דאם לעבן •ין םיקל אנדזשןלא 3 50 ד. נאלםיא־טי — לאיא־יםעם ודראםע) 7.20 ביקששײ; א - נןנעיאל הןישןלםאן (ראםאן) 4.50 ד.. הײשן־יק — דויך סײןר און בליט ביגהןנז-לער-ב־בדיאפעקן — ראבפ■■ .61931 0 .א .ק ■2 |}1׳װ16ס1ז פאוסבגזס/^ ,״זפ&סץם, טריט באגלײם א דעקלאםאסןןר נןןר םון דער זײט, א קלאנג םון םםרונעם—דערזעםםו נײע װעלסן חרובע, װןןם קוםען אויף. איך הןןב אין דעם אײגענעם ןןװנט געזעען דעם זיבעביק יןןריקן נאקאםורא בװײ מןןל. אײנמןןל אין דער רןןלע פון א סראגישער םוטער, װןןס איר קינד, א יורש בום םרןןן. הןןם זיך אלײן גענוםען דןןם לעבן און םיט דעם בעשטערט איר גאנבע אילוזיע םון װײטערדיקן לעבן. און אין דער בװײטער םיעםע הןןט ער געשםילם די ראלע סון אן אוםגליקלעך-גליק• לעכע מוטער, װןןס זוכט כםעם א גאנץ לעבן איר זון, װןןס איז בײ איר פארםאלן געװארן אין דעמןןלם, װען זי איז שוין אלט און בעברןןכן, דערװיסט זי זיך, אז איר זון איז גןןר א גרויסער בודהאיסטישער םריםםער. איר שםחה, װען זי בא• געגנט זיך מים איס, איז גןןר ןןן א ברעג. אין בײדע רןןלן הןןס ער געמאכס פארגעםן. אז ער איז א מאן פון אריבער זיבעביק יאר. זײן שלאנקע םיגור. זײגע בארםע וזנועות און באנעמונגען הןןבן געװירקט אויםן עולם און נישט אײנמןןל הןןם ער געבװוננען דןןם גאנבע פובליקום בו װישן די טרערן םיט די קימןןנע-ארבל. איך האב אים שפעטער, דעם אלסן, גע• טרןןםן הינטער דער בינע— איך האב נןןך אזא געלײטערסקײם בװישן שוישיילער נישט באגעגנט. װי אן אלםער רויסער איז ער נעשטאנען און באסראכס דעם גאסט, װןןס הןןם אים גע• זןןגס די לױב-װערטער אין א שפראך םאר אים אומסארשטענד• לעך. איך הןןב געדריקט זײן האנט - א בארטע. בארסע םרױען־האנם. די סאנטןןםימע םון לעבטן אקם הןןט םיט זיך םןןרגע■ שסעלט א םרילינג״סאנץ בװישן די בעבליטע קארשנבוימער. א פארליבטע פןןר. אזא גראביעזע און םרילינגדיקע. הןןס א גע• נױע שעה נןןכאנאנד געטאנבט אונטער דער באגלײטונג םון געזאנג און םאמעסןןן. װידער בװײ מענער, נןןר אײנער םאר• שסעלס אין א םרוי. און װידער טרןןגט עם אװעק אין דעם דורותדיקן יאפאנישן םרילינג װי ער װערט נןןך געװיזן אויף די בילדער פון די אלטע םןןלער. אזוי װײט. אזוי װײט סון הײנםיקן לעבן. דער לעבטער אקט האם זיך אזוי הארמןןניש בונױםגעגןןסן מיט די םריערדיקע סראגישע אקסן. זיכער, אז דאם װונדערלעכע יאפאנישע טעאטער, װןןס איז א שטיק םון יאפאנס ןןריגינעלע קולסורעלע דערגרײכונג, שסײט איבםער בײם שװעל םון א גרויסן קריזים. דער אינהאלם, די היסטןןרישע טראגעדיעס לעבן זיך אוים און ם־איז א חידוש װי אזוי דןןם םןןלק לעבט נןןך איבער און םארגעםערם אזױנע שוידערלעכע בילדער, װןןס װײזן ןןן אױף דער בײס םון גײס• טיקער םינסטערניש. אסשר איו דאס א דאנק דעם העראיזם. װןןס װערט באװיזן אין טעאטער. דער אײגענער הערןןיזם. װןןם לעבט נןןך טײלװײז אין יאפאנישן םןןלק. און דןןס בא• װײזט, װןןם דןןס קלאםישע טעאםער אין סטיל סון קאבוקי װערט געשטיבם םון עלסערן דור. דער יונגערער דור שטיבס שוין די נײערע םןןדערנערע פרוװן. נןןר װי םימפאסיש עס זןןל נישט זײן די שםרעבוננען פון יונגן דור אױף דעם טע• אסער׳םעלד. זענען די נײע אונטערנעמונגען הילםלןןז אין םאר• גלײך מיט קאבוקי־טעאטער. אין טןןקיןן געםינט זיך דאם קלײ• נע טעאטער ןןנגעםירם סון א ם א נ ײ ס א ן, ם׳הײסט דןןס רע• ײאלוביןןנערע םעאםער. רעװןןלוביןןנער מים דעם ברעכן אלסע סראדיביעס. דןןם קלײנע טעאסער עקזיסטירם שוין עטלעכע יאר און שפײוט זיך נישט נןןר םיט סןןרמען גענומען םון אײ• רןןפעם םארגליװערסן סעאטער״דור, נןןר אםילו די פיעםן ברענגען זײ םון יענער זײס ים. זײ באםיען זיך בו זײן גע• סיײ און עס קוםט ארויט דילעסאנטיש. כאראקטעריססיש װןןם