Literarishe bleter · 1928-01-06 · 1 (6.1.1928) · p. Seite 12

1 זא י י ם ע י * ר ־ * ע כלעםד 12 ש ע נ י ו ־ י א ר ה אין א האלב יאר ארום איז זי שוין געװען זײן װײב, געװוינט מיט אים אין דארף. זאשע איז אלט געװען 20 יזןר און דער מאן פינף און דרײםיק. גום יאר הזזט זי אים געבױרן א םאכטער, געװען גליק־ לעך מיטן ברײטיפלײציקן אגראנאם אין אז זי האם זיך אמןול דערפילט זינדיק פארן מאי, געטראכס װעגן געליבטן, װאם ה$ט זיך ארומגעװאלגערט אין אויםלאנד. באזונגען אירע לענגלעכע פינגער מיט די פאלירטע נעגל, באזונגען אירע אויגן, ליפן, האר - האט די זינדיקע זאשע זיך געםיליעש גום מאן. זיך באהאלטן הינטער זײבע פלײגעס, גע־זאט אין אים א זיכערן אנלען. מיט די יארן אבער, װען זאשע איז אלט געװארן פינף און דרײסיק און דער מאן פוסציק, האש זיך גענומען װעקן איז איר א הינגער, װאם ס־קומט בײ פרויען פון צופיל רחבות. דאס פײער אין אויװן האט זיך געזעבט, זיך גענזןסן איבער די קוילן. געםיקעט סון היץ און דער אפשײן אױף דעם דיל אױ אײנגעלאפן. קאניעץ האט בעשפרײט די האריקע הענט איבערן טיש. זיך געדרײט װי א בער. פלעמלעך האבן זיך געגינדן אינטער זאשעס מאסער הוים, זיך נישט דירכגעשלאגן. בלויז גלאטיקער געמאכם די באקן. דעם האלז. זי האט געװאוסס. אז פאיאנס, איר אםןןליקער גע■ ליבטער, געפינט זיך אין װארשע, אויפגעביטערט בײם געדאנק, אז ער קען אמאל ארויסקומען. דארף ארויםקומען, אנדערש װאלט זײן גאנץ שרײבן געװען א ליגן. מיט זעכדן יאר גיריק האט זאשע זיך םארליבס אין פאיאנסן. בײדע זײנען געװען ױנג. בײדע בויגיק. האם מען יעדן פארנאכט באגלײט דעם טאג צװישן די אלםע בוימער פון די לאזשענקעס. האט געמעגט רעגענען — פאיאנס האס געםידט זאשען איבער די פאדװארפענע ססעזשקעס פון פארק, געקושט אירע אראפגעלאזסע אויגן, די ליפן. אז ם־האט אזש געשװינ• דלט אין קאפ. אירע עלסערן האבן זיך דערװאוסם. געשטערט און אז קאניעץ האט זיך אינטערגערוקט — האט זיך אלץ גע• ענדיקט. די גאנגע גײט האט זי פון פאיאנסן נישט געהערט. גע• קליבן בלויז זײנע ביכער. געװען זיכער, אז װו א סרוי מאלש ער זי. זאשען. אין איר ביכער-שראנק איז געװען א באזינדער פאליצע, װאו יעדע אויסנאבע סין פאיאנסעם ביכער הןןס זיך געפינען. די בלעטער מארגינעס זײנען געװען באשריבן מיט בלײסעדער. דאם האט זי אים געשריבן בריװ בשעת דעם לײ• נען, געטינטעלט אזוי. אז א חוץ זאשען האט זיך קײנער אין דעפ שריפס נישט געקענס פאנאנדערקלײבן. פאר די לעגסע פאר װאכן. צײט פאיאנם איז געװען אין װארשע. האט זאשע נישט אויפגעהערט צי בלעטערן זײנע בי• כער, געלײנט אירע בריװלעך צו אים און יעדן טאג געװארם ער זאל פארסארן הינטערן םענססער. זי װעם אים אונסער• טראגן א ביך נאך א בוך.־ — נא, לײען שלעכטער דו. נא. זע. אז םען קען װאוי• נען מיט א מאן, האבן מיט אים קינדער און טראכטן װעגן דיר. זי האט פארמאכט די אויגן זיך לענגער נישט געסונען מיטן מאן אין אײן צימער. ס׳בלוט האט זיך נעטראגן צו די שלײםן, אנגעיאגט אין מח אזא העלקײט. אז ם־איז גענוג גע• װען א ציק מיט אן אקסל, א בליק—און פאיאנס איז געשסא• י א פ א ט א ש ו אין צימער איז געלעגן א טריקענע שטילקײט, געקומען פון די בערג שנײ. װאס האבן ארײנגעקוקט אין די ברײטע פענסטער, געקומען פון דעם צעהיצמן קאכל-אויװן. װאם האט געװארפן אין די װינקלען שטיקלעך פאמעראנצן־ליכט. בײם טיש איז געזעסן דער אגראנאם קאניעץ איבער א דיקן זשורנאל. ער איז געװען פארטיפס אין אן אפהאנדלונג װעגן א נײעם בוראק, װאם מען האט לעצטנס קולטיװירס אין דײטשלאנד. קאניעצעס גרויםער קאפ אויף די צעװאקסענע פלײצעס האם גלײכצײטיק םיטן לײענען געטראכט אין דרײ פארשײדענע ליניעס—מען דאדף צעאקערן די אויםגעװארצלטע שטיקער װאלד, מען דארף אויםפרובירן דעם נײעם בוראק. מען דארף אין דער פרי אײנשפאנען דעם אגער און צופארן אין דער צוקער־פאבריק. זאשע דעם אגראנאמס װײב. איז געלעגן מיס א ביך אין דער האנס אױף א טונקל פלושענער אטאמאנע. סון קאכל־אויװן איז געפאלן א רויטלעכער שײן. זיך געשפילט אין זאשעס פא־ לירטע נעגל. אין רעם שנירל גראנאטן, װאם זי האט געטראגן אויפן האלז. זי האס אויסגעזען צי ־ ױנג פאר אירע פינף־און־ דרײסיק יאר. שוין יארן װי מאן״װײב האבן נישם געהאם װאס צו רעדן צװישן זיך. געװען אםילו פויל זיך צו טוישן מים רײ• נונגען. פרילינג און זומער האט זאשע כמעט װי נישט געזען דעם מאן. שטענדיק איז ער געװען אין פעלר. געארבעס צו• זאםען םיס די פאראבקעם, זיך געגרויסט, װאם די שכנישע שררים האלםן אים, א ײד, פאר א גיטן בעל״הבית. װינסער איז ער געזעכן איבער ביכער. מורא געהאט צו בלײבן הינ־ טערשםעליק, געװןןלס דעריאגן. װאם ער האס סארפעלם זוםער־צײט. פאר די פוםצן יאר האט מען זיך אײנגעלעבט מים דעם אלטן, פארװאקסענעם גוט. מיט די שפײכלערס. װו דער תבואה- ריח איז געװען אזוי געדיכט, אזיי אײםנעבאקן, אז מען האט אים געקאנט פארזוכן. פונקט אזוי האבן זיך מאן און װײב אײנגעלעבט. יעדן שבת הןןט םען געשפאנט דעם שליטן. דער אגרא־ נאם מיסן װײב זענען געפארן נאך װארשע, געפארן זען דאס אײן אין אײנציקע קינד. א מײדל פון א יאר פערצן. װאם האט געלעינט אין א פענםיאן. פאר אײן װעג איז מען געגאנ־ גען אין םעאםער, צי אין אן ןפערע. אין די דרײסיקער, װען קאניעץ האט געקריגן דאס גוט ירושה נאך זײן פאסער. האט ער זיך שײן געהאט אפגעלאפן, געװען איבערזעטיקס מיט ליבע. עס איז אין אים רײף געװארן דער םארלאנג זיך אײנצופונדעװען. גײן אין פאטערס דרכים. אױף אן אװנס בײ באקאנטע הןס קאניעץ זיך צופעליק באגעגנט מיט זאשען. סיהאם אים נישס געארט. װןןם זי איז געװען סארליבס אין א צװײטן. װאם זי האט אים צומאל ריכםיק נישט אנגעקוקט בײם באקענען זיך, פון ערשטן קוק האט ער איר גענומען נאכגײן. אין זזןשעם גלײכער נא*. א־ן די דינע דורשטיקע ליפן. אין די אויגן, טיפע שװארצע אויגן. װאס שרעקן נישט מיט זײער טיםקײט. איז געלעגן אזא שײנקײם, די גאנצע אומרוי- קײס םון מאי. װאס לאזט נישט שלאפן יונג און אלם. קאניעצן אין געגאיגען אין לעבן צו קריגן זאשען.