Literarishe bleter · 1927-09-30 · 39 (30.9.1927) · p. Seite 765

ליטערארישע בלעטער 39 זא 705 םארן מיר אסשר מןןרגן צים יםז אויף מײנע נאמנות, װןס טויג אונז דאז מען האט דא נישט ליב אונזערע ברידער, אזוינע, װי מיר. װארט נאך—מיקען נאך אמאל, אזוי שיפורערהײט... ס־איז שוין נישס דאס ערשסע מןןל, װי בארינןןװ האס עם געזאגט. ער האט זיך אויך נאך עיעס םארבענקט, זײנע מאליישע הענט האבן זיך ןןנמעכטיק ארןןםגעלאזן, ער האס זיך אומעטיק ארומגעקוקט, װי א םארבלאנדזשעסער אין װאלד. אין סענסטער פון בןןד האט געקלאיט דער רעגן, דעם װינקל םון באד האט א װאםער*שטראם אונטערגעשװענקט, װןןם האט מיט רעש ארונטערגעסליסס גום טאל. שװאך הןןבן זיך געבינדן די בלאסע בליצן םון לעבטן געװיטער. בארינאװ ה$ט שםיל געםרעגט: — פארן מיר מןןרגןז האז מיר זענען אװעקגעםארן. ...ם־איז זעלטן גוט צו שװימען איבער דער װאלגע אין א הערבסטיקער נאכט, זיצנדיק אויםן הינסערטײל סון לאסטשיף, בײם רודער, מיט װעלכן עס סירט אן א האריקע סארזעעניש םיס א װילדן גרױסן קא*, — סירט ט־בנדיק איבערן אויבערדעק מיט שװערע םים און קרעכצט שװער: — א—הוו...—א—פ—פ—י—ו... הינטערן הינטערטײל סון שיף שכראמט זײדיק און פלושקעט שטיל, פעכיק און געדיכט דאס אומענדלעכע װאסער. איבערן טײך קנוילן זיך די שװארצע הערבסט װןןלקנם. אלץ ארום — איז אײן לאנגזאמע באװעגונג פון סינסטערניש, זי האט אפגע־ מעקט די ברעגן, ם־דוכט זיך, אז די גאנצע ערד איז צעגאנגען אין איר, איז פארװאנדלט געװןןרן אין א רויכעדיק םליםיקער מאסע, װאם פליםט כםדר ערגעץ װײט ארונטער, אין פוסטן שטומען רוים, װו ס־איז נישטןן קײן זון, נישט קײן לבנה, נישט קײן שטערן. ־ . םון םארנט אין דער פײכטער סינסטערניש באװעגט זיך און אטעמט שװער דער אומגעזעענער שלעפ-דאמםער, װי ער װאלם זיך אנסקעגנגעשטעלט דער עלאסטישער קראםט, װןןס ציט אים. דרײ םײערלעך, — צװײ איבערן װאסער און אײנם הײך איבער די צװײ — באגלײטן איםן נענטער צו מיר, אונ־ טער די װ^לקנס, װי גןןלדערנע קןןרעסן, שװימן נאך פיר, אײ• נער םון זײ, — דןןס םײער אויםן מאסט־בוים פון אונזער לאסט־ שיף. איך םיל זיך. װי אײנגעשלאסן אין א קאלטן םעטן פענכער, שטיל שװימט ער איבער דער געבויגענער םלאכקײט און איך בין ארײנגעקלעפס אין אים, װי א םליגעלע. מיר דוכט זיך. אז די באװעגונג שטארבט ביסלעכװײז אפ, און ס־איז נאענט דער מןןמענט, װען זי װעט זיך אינגאנצן ^פשטעלן. דער דאמפער װעט אויםהערן בורסשען און קלאפן מיט די רעדער• שויםלען איבערן געדיכטן װאסער, אלע קלאנגען װעלן ארונטער• סליען, װי בלעטער פון א בוים, װעלן אפגעמעקט װערן, װי אויסשריסטן מיט קרײט און סיװעט מיך מעכטיק ארומנעמען די אומבאװעגלעכקײם, די שטילקײט. ס1ף קימס איר מוזט שוין אבאנירן די ל־יטערארישע בלעטער אויב איר װילט באקופען די נומערן אן איבעררײס. צו יענער צײט האב איך נןןך נישט געקאנט פארגעםן דאס, װאס עס איז מיר נישט נויטיק צו געדענקען. יא, כ־הןןנ געזען, אז װען מ׳זאל באםראכטן יעדן באזונדער םון די דא־ זיקע מענסשן, האט יעדער םון זיי װײניק בײזקײט אין זיך און. אםסמאל, האט ער אין זיך גאר קײן בײזקײט נישט. ד$ס זענען אין םלוג גוטע חױת—ס׳איז בײ איטלעכן פון זײ נישט שװער ארויסצורוםן א קינדערשן שמײכל, יעדער םון זײ װעט אײך הערן מיט א קינדערשן צוכרוי םעשות פון זוכעניש נ$ך שכל און גליק, װעגן גרויםמוטיקע מעשים. דער דאזיקער אויםטערלישער נשמה פון די מענטשן איז טײער אלץ, װאם װעקט דעם חלום װעגן א לײכטן לעבן לויס דעם געזעץ םון אײגענעם װילן. װען ןןבער די דאזיקע מענטשן קלײבן זיך אויף אײן גראער קופע אויף די דארםישע אםפות אדער אין א שענק אויפן ברעג, באהאלסן זײ ערגעץ װו אלע גוטע מידות זײערע און הילן זיך אײן, װי גלחים, אין ריזעס םון שקר און חניפה־ עס װעקט זיך בײ זײ אויף א הינטישע אונטערטעניקײט סאר די תקיפים און דעמאלט איז זײ מיאוס אנצוקוקן. זךער — פלוצלינג באםאלט זײ א װאלםישער פעס, מלא חמה, קריצנדיק מיט די צײן, רעװען זײ װילד אײנע אויף די אנדערע. זענען זיך גרײט צו שלאגן זיך—און שלאגן זיך—צוליב א נארישקײט. אין אזוינע מינוטן זענען זײ שרעקלעך און זענען גרײס חרוב צו מאכן א קלויםטער, װוהין זײ זענען נאך נעכטן שטיל און אונטערטעניק געגאנגען, װי שעפסן אין שטאל ארײן. זײ האבן דיכטער און דערצײלער — פון קײנעם נישט באליבט, זענען זײ צו שפאט אין די אויגן סון דארף, אן הילף, אין האס. איך קאן נישט, כ׳בין נישט בפח צו לעבן צװישן די דאזיקע מענטשן. און כ׳האב אויםגערעכנט פאר ראמאסן אלע מײנע ביטערע געדאנקען אין דעם טאג, װען מיר הןןבן זיך צעשײדט. — א פריצײטיקער אויספיר, — האט ער באמערקט מיט םןןרװורף. — װאס זאל איך אבער טון, אויב כ׳בין געקומען צו אזא אויםפירז — נישט קײן ריכטיקער אויספירו ער איז נישט בא■ גרינדעט. ער האט מיך לאנג איבערצײגט מיט גוטע רײד, אז כ בין נישט גערעכט, אז איך בין מיך טועה. — אײלט זיך נישט צו םאראורטײלןו םאראורטײלן—איז די לײכטסטע זאך, לאזם זיך נישט םארלאקן םון דעם. קוקס אויף אלץ רויק, געדענקנדיק אײנם: אלץ גײט םארבײ, אלץ ענדערט זיך צום גוטן. פאמעלעךי-דערסאר ןבער—םעםטו קוקס ארײן אומעטום, טאפט יעדער זאך אן, זײס נישס שרעקעדיק. נאר—אײלט זיך נישט צו םאראורטײלן. אויף װידערזען, םרײנטו געטראםן האט מען זיך ערשט אין םוםצן יןןר ארום אין סעדלעץ, נאכרעם, װי ראםאס איז אפגעקומען אין יאקוסער געגנט צען יאר םארן ענין םון די ,נאראדןןפראװצעס*. א בלײענער אומעט ה$ט זיך אויף םיר געלײגט, װען ער איז אװעקגעםארן םון קראםנאװידאװ, כ׳הןןב ארומגעבלןןנקעט איבערן דןןרף, װי א הינטל, װאס הןןט םארלוירן זײן באלעבאס, כ׳בין געגאנגען מיט בארינאװן איבער די דערפער, מיר האבן געארבעט בײ רײכע פויערים, מ׳האט געמאלט, געגראבן קארטאםל, גערײניקט סעדער. געװױנט בײ אים אין באד. — אלעקסײ מאקסימיסש איז א םירער אן א סןןלק,—הא, װןןםז הןןם ער מיך א םרעג געטון אין א רעגנדיקער נאכט. —