Literarishe bleter · 1927-08-12 · 32 (12.8.1927) · p. Seite 625

623 ליטערארישע בלעטער 32 זא מערםיעם טויט זדארזש דיוהאםעיד־, זײן מױל שטרענגט זיך גװאלטיק אן אויף גי בעסן כאטש אײן אײנביקן טראםן םין אימענדלעכן ליםט־בעכער. ביםלעכװײז באקומט ער זיך ארויס םון גיהנם. איך שסיר, אז זײן האנט מאכט א באװעגונג, בדי אײנבוהאלטן מײנע. — בלײבט נעבן מיר,—בעט ער,-כ־האב מורא. איך בלײב נעבן אים. דער שװײס טריקנט אפ אויף זײן שטערן. דער שרעקלעכער אנפאל איז אריבער. און װידער פליסט די ליםט אין דער אומגליקלעכער ברוםט. דער צאר• טער בליק האט נישט אויםגעהערט ןיו שמײכלען. — איר װעט םיך סונדעסטװעגן ראטעװען, — זןןגט ערו כיהאב געהאט א צו אומגליקלעך לעבן. איך זא■* שוין דארםן שטארבן, װי מײנט איר. מײן הערי איך דריק זײן האנט, כדי אים צוצוגעבן סוט, און איך שפיר, אז זײן פארהארטעװעטע האנט איז נליקלעך, ליגנדיק אין מײנער. כ׳האב ארײנגעדריקט מײנע פינגער אין זײן פלײש, זײן בלוט האט געםלאסן איבער מײנע םינגער און דאס איז גענוג אויף זיו שאפן א םעסטן בונד גװישן זװײ םענטשן. און באמת, ער האט זיך בארויקט, װי סיװײזט אויס. איך רעד אים װעגן זײן שײנער הײם־געגנט, ער איז געװען א בע־ קער אין א דארף םון קאנטאל. אמאל אין שלום־צײט. אויף א רײזע, בין איך דארט פארבײגעםארן, מיר דערמאנען זיך צו■ זאמען דעם ריח םון די אקאביעס אין די זומער טעג, און אן די הײל־קװאלן, מיט זײער װונדערבארן געשמאק, װאס שלאגן אין די בערג. — אז רוםט ער אויס, איך װעל אײך תמיד זען. — איר װעט מיך זען, מערםיעז ער איז זײער א פשוטער מענטש, ער זוכט אן אייס־ דרוק אין גיט בלויז גו: — אין די אויגן... כ׳װעל אײך תמיד זען אין די אויגן... װאס־זשע נאך זעט ערז װאסער אנדער זאך האט זיך פליגלינג אפגעשפיגלט אין זײנע אויגןז — איך גלויב..."יא! ם׳באםאלט מיך שוין װידער. אםת: דער אנפאל חזרט זיך איבער. ער איז שרעקלעך. װאס מיר זאלן נישט טון, װעס ער באזיגן זײן קרבןן דאם־ מאל זענען מיר הילםלאז. — איך שפיר, אז כ׳האלט בײם שטארבן,—זאגט ער. אבער די שמײכלענדיקע אויגן בעטן נאך אלץ מיט תחנונים: — איר װעט מיך אבער ראטעװען, איר װעט מיך רא׳ טעװען• איך זע שוין װי מערסיעס פנים װערט פארענדערס דורכן טויט. ער זאגט: — בלײבט נעבן מיר. יאו כ־װעל בלײבן נעבן דיר, און כ׳װעל דריקן דײן האנט. קען איך טאקע טון פאר דיר נישט מער װי דןןס׳ אט צאפלען זיך שוין די נאזלעכער. אט ציען זיך שוין קאנװולסיװ זנוזאמען די ליפן אזן פאלן בים^עכװײז אפ אזוי טרויעריק. עס איז שװער, װען מ׳האט געליטן אין משך פון םערציכ יןןר און מ׳קען נישט שטילן דעם לעצטן דורשט מיטן װונדערבארן װאסער םון די קװאלן. װןןס שלאגן אין די הײם־בערג. װידער רינט דער שװארצער שװײם םון בלײכן שטערן. זסןרזש דייהאםעל״ א־ינער 6יץ די נמדײסנססזנ םןדעי נע 6ר#ננ1יזישע #רי6סמסעלע־׳ #•ײן א דןקסןי מנד־ינין, הןס דורכנעםאכס די װע״םיסלחםה אין שסיסןל. אין זײנע נװײ *י״ כער ,דןס לענן 6ין # םארס-רער־ אין ״ניװיליז1#יע״ גיס ער אינער דןס, װןם ער הןס געזען אין ממך •ין די יןרן 1914- 1917. אין די דןזיקע וװײ ביכער הערמט רי שעיסןל״אסםןם- סער: לײדן אין נןרמהערניקײס נישסן דן דער נן־ן אױף די נארינגינגען, װןם זענעז שילדיק אינס דןזיקן לײדן, נישסן דן# א חיץ אין גאגץ װײסע אין געדעסםסע מןסענסן, דעײ יענעל/ שער גײםס םין די קרבנװז. דער נײםס 6*ן רייה .מעלם שײנעם 6ערז: .װײל איך בןזיץ בישס קײן שים קרא6ט א חיץ לינע אין דןם דןזיקע ניסע־דיקע ראיץ/ הערשס איבער די נװײ ניכע־, דײהאמע״ס שענרסעביבזר. װי אשיס זײ זענען אין ר־רנרן מערסיע איז טריס, אין כ׳האב געזען װי דער בר מינץ האט גע* װײנט. כ־האב סריער נישט געגלױבט, אז דאם זאל מעגלעךזײן. מ׳האס אים גאר װאם געהאט אפגעװאשן דאם פנים אין אויםגע־ קעמט זײנע גרויע האר. כ׳האב געזאגט צו אים: — איר זענט ערשט אלט פערציק יאר. מײן ארעמער מערםיע, און אײערע האר זענען שױן כמעט אינגאנצן װײס. — דאס איז דער■ פאר, װײל מײן לעבן איז געװען זײער שװער אין כ׳האב גע■ האט א סך עגמת־נםש. כ׳האב אזוי םיל געארבעט. אזױ פילו אין כ׳האב געהאס אזױ װינציק גליק. זײן גאנץ געזיכט איז באדעקט מיט קלײנע, טרויערסילע קנײטשןו טױזנס אנטוישונגען האבן דארט געלאזן אויף אײביק זײערע שפורן. אבער די אויגן שמײכלען פונדעסטװעגן ןןן אויסהער; צװישן די פארװעלקטע געזיכט־שטריכן גלאנצן זײנע אויגן מיט אן אײדעלן שײן און מיט אזא קינדיש־רײנער האם־ נינג. — איר װעט מיך ראטעװען, און. װער װײס, אפשר װעל איך זײן גליקלעכער אין דער צוקונפט. איך זאג: ״יא׳ און טראכט: ,נײן: נײן!׳־ אט רופט ער מיך פלוצלונג צו. א גרױםער, שװארץ־ ברוינער קרײז ש.ײדט זיך אײן ארום די שמײכלענדיקע אױגן. פון זײן שטערן רינט א שװײס פון בלײ־קאליר. — קימט אהער! קומם, רופט ער, עס באפאלט מיך עפעם שרעקלעכם. אן א םפק, איך האלט בײם שטארבן. מיר אײלן צום ארעמען פאראליזירםן גוף. בלויז דאם געזיכט ארבעט אױף איבערצוגעבן זײן אנגסט. קוים־קױם װאם די הענט רירן זיך א ביםל אױף דער דעקע. אלדאם איבעריקע ה$ט דער שראפנעל אפגעסײלט פין די לעבנס־קװאלן. מיד אײלן זיך, אבער כ־פיל װי זײן הארץ צאפלט. װי