Literarishe bleter · 1927-06-24 · 25 (24.6.1927) · p. Seite 480

25 זא ליטןרןרייז בלעמזנר 480 אין די װירדע ד#רף זײן 8 גרױסע, דעי סאסן, דיןם װײם *רום די דער6;ר ביזגודי חבי1נער גערג םי• זײן נרייסן נוןמען געשםם; 6ערדער אין ריגדער, ״?ף, יין 8?ק*יע גום רייכן, ײן קינדער 6ין 4 װײבןר, ןכסען קינדער זענען נןך זײן סוים לעבעדיק געבליבן, 12 זין אין 6 סעכםער, םס*רקע װי די דעםבעס, הויך און שרןנק אין סעםעװדיק. אין הןס ם#ר די זין די סעגססע װײבער 6ין ־י װײסססע דער6ער גי די גרעיטע פײיין געברןכם. און טעכסער נאענם ארום איים• געג;בן, ניסס געקװ*ד,עט זיך א1יף רײכסום. נאי ביזא&ען םיסן סאטנס כו-ס האס זיך דןס םזל ןי- געשון, אין אריבעי בי דער 6ײ.סלעכער םסיחה, — אס יןגע םשיחה, װעםעס שטאם איז ד< אין דןרף א פרןםדער, <[ אר־יננעקימענער, יע;ע םשפחה, װןש א דאנק אירע ננבית 6ין די יידישע שעלרער, און דאט טןרלײען נעלס אויף הויכע ירן• צענטן — איז זי רײך נעװןרן און הןט זיך דן אין דןרף ב<• פעםשיקש םים 6עלד אין שןף און רינד, יענע םשיחה, 6 ן װעל• כער די רןגירוננ האס ערשם, װי זיי אויף בי להצעיס, באשסיםם דעש ערשםן—םיכםאר. א1יסער ד;ם פול און רײככום איז או ך םיס דעם םאכנם םיים די םשפח ־, נאנבקײש פןרשװינדן, דער קןס, בי װעלכן אלע 6לעגן זיך װענדן, םים רעסיעקס אין הכנעה אין סין װ<• נען עס פלענם סליסן של1ם אין םרײםם איבערן גאנבן דןרף און דערפער $רים. ערשט איז זײן ניול א1יסנע6אלן: דער ױנגסטער זןל דער עלסססער זײן 6<רן שטוב, ברידער און םשעחה, 6<רן דןרף, 6<ר לײם און פןר דער רעג־רונג, אין ם׳רארף עס הןלםן םים כב1ר, װיםן װי < נןנסט געהעריק אויעבונעםען, אין < נעהעריקע שחטינג א1יף < בכב דיקע שםחה בו שיקן, און װיסן װי בי שםײן ס<ר דער רענירוננ, אין הןכן < גלײכנעװיכס װי זיך בו ה<לסן םים דעם ערשטן םוכסאר, עם זןל די 6<ר• בארגענע שנאר״ דער ש<ר6ער םעסער פין הינסער דעי <|לע, נ־שש ןרויסשסרינגען, און נישם לאזן אים נעםען קײן אויבער• האנס איבער זיך. כןטש ער איז עלסער 6<ר אים, יון סןרס א1יף < װײ• סע שק<סע אין שםאס. 5ןסש ער הןט הײ״יןר < דייס װײב ג<ק1י?ט אין 6ון שסןט דרײ שטולן 6<ר די רעגירוננס־נעסם אויפבונעםען - נעבר<כם. און כןשש יענער הןס אק דןרף און אין קןלןניע ב־י די ײדן < סך געלם אויף גריים סרןבענס... ער הןס עם שטענד־ק 6<ר זיך, פ<ר די אויגן געה<לםן— ןט דער םוכסאר םיט דעם ל־יכםן יוננן ייך אויף די כןקן —און הןט עס אויסנעסירס םים ששןלץ און םיט גבורר״ נןרנישס װי <ױנגער, גןרנישש װי דער ױנגסםער. נארנישם װי <זעלכער, װןס הןם נןך א1 ף דער בןרד קײן שער נישם געה<ס, אין סןרם אין שםןס א1יף אן אײזל םיס < ארןטסן זןסל. נןרנישם װי ןזעלכער, װןס הןם פיס < יןר בוריק די שןף ט<רן ח1ב ס<רק1יפס און דןרף דןם יןר דעם שײער ב<סײלן און בלײבן < יןר ןן בר1ים, און ןן זריעה• - אין .דער-סןנ׳ הןס זיך דערנעענסערס, נןן פון נעכסן איז < יריעה געקוםען, <ז דער שןבעי נעכסיקם אין דעם שככדיקן לןיף אק מעס םיסן סןג דן זײן. דער ע1לם איז םריער װןך געװען, מים אלעםען 6*רסיק נעװןרן און נעװןרס, א1יסגעז;בם זיך בײם װאנם אין דער זײס, 6ון װןנען ער דןרף ןנקוםען, װי נןרנישם װארםנדיק, װי גןרנישס מײנענדיק״. ז1יגער, דו באקשישניק*) דו װילסס בײ מיינע קינרער דעם זביםן 6ון מויל <װ,קנעמען'. און בןלד איז געװןרן < רעש, < טוםל 6ון װײבער און ק־נדער, אײגענע אין 6רעםדע, װןס זענען איר בוה־לף געקוםען און םים־געשריגן, און דןס שבבן איז איבערגעריםן נעװןרן, בײדע בדריפ הןכן נעשיקס יריע1ת אין שסןס אריין בו דער העכערער רענירוג׳• דער ױנגער בװיישער ם כסאר הןס זײן 6יליש<ן **> בי• סערע קאװע געזופש, לןנגזאם געזופס, 0ון דער זײם זיך בו• געהערס צו דער םעשה און גזשװיגן. ער האט א לעננלעך בלײך און קלוג געזיכס גןהאם, < ױנג #וכיק נןך קײנםןל נ שס געשוירן בערדל, װי < בע• דולנעי און שן־שיע, דורכדרינננרל א1יגן. נעבן איס איז זײן עלסערער זון געזעםן. בוגעסולעם ה<לב ליננדיק און זיך געלןזן פון סןםן א־בערן קןפ גלעטן. דןם איז נע־וען < בתורל פון < יאר 7, םים נרענענדיקע שװןרבע א1יגן, רונדע 6ולע קיגדערשע ןבגעברענסע בעקלעך און דינע בןװעגלעכע ליפן. געראסן אין דער פןםען, (0<ר דער םאםען הןס םען נןך אין דער ביליקזר ב ים 120 גןלר באבןלסז, בןרװעס, אין <ן <לם בנד, א1ישגעריבן אין די <רבל, און דןס קעפל ןרוםנעש1ירן װי < בײ-ל, סון הינםן אונסערגעגלײכס און אין םיםן אויםנןנןלם װי < קײלעכיק רעדל. דער פןםער הןש אים םים < סך ליבע בו זיך נעסולעם, ליבע בו זיך און ליבע צום ששןש, בום בכבידיקן נא&ען 6ון סןסן, און ליבע בום קינדם מאםע, װןס הןס זיך 6ון דער• װײםנס אין ד,ויף ןרום די װעסשערן נעסןרעס,—אין אן ןלם פןרלןסעס קלײדל, םים לעכער ןרום די בריסם. און ליבע בום קוםענדיקן ד1ר, װןס לינם דן ןנגעשפןרם א1יף אים און װאקםס שאר ז־ינע פ־ם. ער הןט אים שסיל גענלעס און בוגעלןסםשעם םיס < פןר 6ײגן, װןס ער הןס שסענדיק גרײם אין קעשענע געהןלסן. ער הןם ז־ך בוגעהערס בו די שםועפן 6ון דער זיים און הןס זיך נןכי שנירל 6ון;ײנע אײגעגן געדאנקען געבו־גן, נעבויגן און א1יסנעב*ינן און 6אנ<נדערגעשפרײס אין געאדוװס בונ1ישבי6ירן, בונ1ישצוביגדן־ן עס זאל אויסקוםען פיס װירדע, פיט *כסינג, מי עס פאסס 6<רן ױננן בוזײסן-םוכסאר, פןרן ױנגסםן זון 6ון דער בכבוײקער םשפחה, װי עם פןםס •<ר ןס דעם קלײנעם, װאס תעס זײן ןרס פןרנעםען און זײן נן• מען סרןגן• די שןף האס ער נאך פאריקן יןר סאר < ח1ב פ<רק1י6ם — םים אויסרײד, <ז עם איז אין דעם נעננס װײניק פןשע געװןרן, דןר שײעי א־ז <ן ןרעמער און םון א־ם דארף םען בןלן .עשר׳ און ,ױערקא׳ ח1ב1ת דער רעגירונג און פרױו<פ, הן אין נעלט און הן אין תבואד״ און ערשט קומט קלײדונג, צוערשס .איר׳ < קלײד, זי גײס שוין װי די ארעםססע, פים ל<םעס <רום די ברוסם, פים ל<סעס א1יף די לןםעס, און םיס נייע לעכער אין די נײע ל<סעס. - דעם קינד אײן אינדײע***) און < זײדן שנירל. און ס<ר זיך <לײן אן ,אבאיע׳, יענע איז שיין איננאנבן 6<רגיינס גע• װןרן פון אלםקײם, און אן נײע .לעפע׳****) בום .תכנוש״. יענע איז שוין פןרשםןלבן םים םרעפעװאנעסן-ם׳באגענגס זיך פים פענסשן, א׳קוםט ןםןל בו די ײדן אין דער קןלןניע, מ׳םרעםס זין םיש רענירונג און מ׳דןרף האלסן ,װירדע׳. •) בפבארניק. ••) שןלכל. ••*) בנד. •*••) סיגל, װןם װיקלט ארום דעם חככוש.