Literarishe bleter · 1927-04-08 · 14 (8.4.1927) · p. Seite 276

14 א ליטערארישע בלעטער 276 לײען. צי איך האב פיל פרײע צײט און האט, אגב, געזאגמי — איך האב געהערט װעגן דער דאזיקער בעקער- אײערער, - א חידוש, װאס איר פארנעמט זיך ״מיט אזא שטות־ ערײ. צו װאס דארפט איר דאסז זינט א געװיםער צײט האב איך שוין אלײן געפילס, אז דאס איז מיר איבעריק און האב עם אים אויך געזאגט. מײנע װערטער האבן אים דערפרײט. מיס א ליכטיקן שמײכל, שטארק דריקנדיק מײן האנם, האט ער מיר מודיע געװען, אז ער פארט אין א טאג ארום אװעק אויף א װאכן דרײ, אבער צוריקקומענדיק װעצז ער מיר צו־װיםן געבן,"װי און װו״מיר קאנען זיך טרעפן. די געשעפטן פון דער בעקערײ זענען געגאנגען גאנץ גוט, מײנע אײגענע געשעפטן — װאס װײטער אלץ ערגער. מ׳האט זיך איבערגעקליבן אין א נײער בעקערײ. די פליכטן מײנע זענען געװארן נאך גרעסער. מיר איז אױםגעקומען צ' ארבעטן אין בעקערײ. פאנאנדערטראגן געבעקס איבער די הײזער, אין אקאדעמיע און ״אינסטיטוט פאר מײדלעך פון אדל״. די מײדלעך פלעגן, קלײבנדיק פון מײן קארב די זעמל. מיר ארײנרוקן צעטעלעך און, נישט זעלטן, האב איך אויף די שײנע בײגעלעך פאפיר מיט שטוינונג געלײענט צינישע װערטער, װאס זענען געװען געשריבן מיט א האלב־קינדישן כתב. מאדנע האב איך זיך עפעס געפילט, װען די פרײלעכע רײנינקע חברה פרײלינס מיט קלארע אויגן פלעגט ארומרינגלען מײן קארב און, מאכנדיק קאמישע העװױת. פלעגט זי איבערװארםן מיט ראזע קלײנע לאפקעס דעם בארג געבעקס, — כ׳האב געקוקט אויף זײ און האב זיך אנגעשטרענגט צו טרעפן — װער פון זי■ עס שרײבט מיר די אומפארשעמטע צעטעלעך. קאן זײן, נישט פארשטײענדיק אפילו זײער פארשײטע באדײטונגז און דער־ מאנענדיק זיך אן די שמוציקע ״פרײלעכע הײזלעך־, האב איך געטראכס: — נישט שוין זשע ציט זיך פון יענע הײזער ״א בלינדער פאדעם״ אזש אהערי אײנע פון די מײדלעך, א פולע ברונעטקע, מיט א דיקן צאפ, האט, אפשטעלנדיק מיך אין קארידאר. געזאגט אײלדניק און שטיל: — קריגסט בײ מיר צען קאפיקעס. אויב דו װעםט מיר אפטראגן אט אויף^דעם אדרעס א צעטעלע. אירע טונקעלע, פרײנסלעכע אויגן זענען פארלאפן מיט טרערן, זי האט מיך אנגעקוקט מיט פעסט־פארביסענע ליפן. די באקן און די אויערן זענען בײ איר שטארק רויט געװארן. איך האב זיך אײדל אפגעזאגט אנצונעמען די צען קאפיקע־ דאס צעטעלע אבער האב איך גענומען און איבערגעגעבן דעם זון פון מיטגליד פון דער געריכטם־פאלאטע. א לאנגן סטודענס מיט א דעריקער רויטקײט אױף די באקן. ער האט מיר פאר־ געלײגט א האלבן רובל, אפצײלנדיק שװײגנדיק און פארטראכס דאם קלײנגעלט אין קופער, נאר װען איך האב זיך אפגעזאגס — האט ער דאס קלײנגעלט ארײנגערוקט צו זיך אין הויזן־ קעשענע, נאר — נישט אנגעטראפן. און דאס געלם האס דך צעשאטן איבער דער פאדלאגע. קוקנדיק צעמישט. װי עס קײקלעך זיך אין אלע זײסן די צענערלעך און פינפערלעך, האט ער אזוי שטארק געריבן די הענט. אז עס האבן געקנאקט די בײנדלעך פון די פינגער. אין דערבײ האט ער עפעם געמורמלט. זיפצנדיק שװער: — װאם טוט מען ערשטז נו, אדיעז איך דארף א טראכס טון... װעלכע ס׳האט אנגעשריבן געארגי פלעכאנאװ, דער ,געװעזענער נארןןדאװאלעץ״. אויף דער פאדלאגע, אין דער פינסטערניש ברומט עמעץ: — מיר װײםן: די סודותדיקײט פון דער סביבה רעגט מיך אנגענעם אױף־ די פאעזיע פון געהײמניש — איז די העכסטע פאעזיע. איך פיל מיך, װי א פרומער מאמין בײ דער פרימארגן־תפלה אין טעמפל און מיר קימען אויפן זינען די קאטאקאמבעס פון די ערשםע קריסטן. א דומפער באס מאכט פול דאס צימער און רעדט דײטלעך ארוים די װערטער.ן — שסות - ברומם װידער עמעץ פון װינקל ארוים. דארט, אין דער פינסטערניש, פינקלט פלאמענדיק אין טונקל עפעם א שטיק מעש, װאס דערמאנט דעם העלם פון א קריגס־ מאן. װי איך פארשטיי, מוז דאם זײן דאס לופט־טירל פון אויװן. אין צימער זשומען שטילע קולות, זײ האבן זיך צונויפגע־ כאפט אין א טונקעלן כאאס פון היציקע װערטער און ם׳איז אוממעגלעך צו פארשטײן, װער װאס עס רעדס. פון פענםטער־ ברעטל, איבער מײן קאפ פרעגט םען הויך און איראניש: — װעלן מיר ל״ענען אדער נישט? דאס רעדט דעד בלאסעד בחוד מיט די לאנגע האד. אלע זענען שםיל געװארן, עס הערט זיך נאר דעם לײענערס באס. עס פלאקערן אויף שװעבעלעך, עס פינקלען רויטע פײערלעך פון פאפיראסן, באלויכטנדיק די פארחלומטע מענטשן, די פאר־ זשמורעטע אדער ברײט־אויפגעריסענע אויגן. דאס לײענען ציט זיך לאנגװײליק אן א סוף, איך װער מיד צו הערן, כאטש מיר זענען געפעלן די שארפע עזותדיקע רײד. לײכט און פשוט לײגן זײ זיך אויפן שכל אין איבער־ צײגנדיקע געדאנקען. עפעס מיטאמאל, אומדערװארט האקם זיך אפ דעם לײענערם שטים און דאס גאנצע צימער װערט פול םיט אויפגערעגסע אויסרוםן: — רענעגאט• — פאלשע מטבע... — דאס איז — א שפײ אויף דעם פארגאסענעם בלוט פון די העלדן. — נאך גענעראלאװס און אוליאנאװס טויט־שסראף... און װידער לאזט זיך הערן פון פענסטער דעם בחורס שןזים: — מײנע הערן, — צי װאלט אפשר מעגלעך געװען צו פארבײמן די זידלערײען מיט ערנסטע טענות, צו דער זאךי איך האב נישס ליב קײן דיספוטן און קאן עס נישט צוהערן, מיר איז שװער נאכצושפירן נאך די קאפריזנע שפר :־ גערײען פון דעם צעהיצטן געדאנק. און שטענדיק רײצט מיך אויף דער נאקעטער עגאיזם פון דיספוטאנטן. אײנבויגנדיק זיך צו מיר פון פענםטער, פרעגט מיך דער בחור: — איר - זענט פיעשקאװ, דער בעקערז איך — בין פעדאסעיעװ. מיר װאלטן זיך געדארפט באקענען. אײגנטלעך — איז דא נישטא װאס צו סון, דער דאזיקער טומל װעט לאנג דויערן, אבער נוצן װעס ער גאנץ װײניק ברענגען. איר גײסז װעגן פעדאסעיעװן האב איך שוין געהערט, װי װעגן אן ארגאניזאטאר פון אן ערנסטן יוגנט־קרײז, און מיר איז געפעלן געװארן זײן בלאס. נערװעיש פניס. מיט די טיפע אויגן. גײענדיק מיט םיר דורכן פעלד, האט ער בײ מיר נאר געפרעגט. צי איך האב באקאנטע צװישן ארבעטער, װאס איך (הםםך קיפם)