Literarishe bleter
- Journal
- Literarishe bleter
- Volume
- 3 (1927)
- Issue
- 10 (11.3.1927)
- Date
- 1927-03-11
- Page
- Seite 193 (sequence 13)
- Language
- Yiddish
- Belongs to
- journal issue
- OCR quality
- 60% known words query
- IRI
…/4795427-8774843-8800896--02034-4797350- Visual Library
- page viewer of the UB Frankfurt
OCR text
193 ליסזוװישע בלעטעו־ 10 זא חוזלן אדער אחרױת? ך= *• *י םײנם דען זיננער אץ אםתן״ 6< ליסערןסור ד*רף נאמסײן ■ל1יז 6ץ חכםהלעך אץ #■יאלעךז ןדער די ■*רשיי• ײ1 סײז 6• יי1?0 שיי1ל<ך, ןןדער םען םוט זײ?■ ״■יגלזך״ אץ די םעשה ענדיקם זיך מ־ם א-קונגיק שויגל! ןנםןנגערס קענען זיך שעילן םיס אזעלכע קונאן• ןבער םיר זענען דאך ש1ץ עועס, קײן עין הוע, אין די יןרןי װי װןלם סןןקע ן שסײגער געװען דער דין, װען א דיכטער שרײנם 15 6 נע• לעסריסםישע ארבעט 6ץ אײנעם א ײד, װןם איז סןןקע אין אסתן ן .לאפעדװןװניק׳ םיט 6 ,סיסיע׳, װןם טרזןנס אויף זײנע ■לײנןם די .ל*סט פץ דער זינדיקער װעלם׳? (נמנאי, ןז די זןך איו נילדלעך באארבעט לוים *לע כללים סון אכתןר קונסט און נישס נל*ט רםזים םיט ■ינטעלעך און לײ■ דיקע 6רגזן>. װיז ני װײסס דען נישט י. י. זינגער, *ז אין אײרןעע זעגען דן דיכםער אפתע קינססלער, םיס תעלם• נןרימםע נעםען (אנרי בןרניס, גןרקי, לעאנהארד 6ר*נק און נןך און נןן), װןס נןגנוגנען זיך נישם נלויז סים חצסהלעך און שוינלעך און א&ילו גישס סיס אינסערעסאנס און לענעדיק שילדערן ןדער םןלן א שסיק לענן 6ץ נלאס םענטשן ןדער אײן םזנסש, נןר שרײבן הײנם רןפאנען, לידער, דערנײלונגען, װןס זײערע ■ארשוינען סרןגן א1יף ז״ערע ■לײנעם א1ין אחריותן פון נןגיןנןלע און סןניןלע ■רןנלעסען, װןס זענען נ1גע דעס כלל, די ,זינדיקע װעלס׳ הײסם עסז און גישס נןר טרןגן די ■ןרשוינען ןחריותן, נןר זײ בןםײליקן זיך סןקע אויך ןקסיװ אין כלל-ןריעס! און נישם נןר די פןרשוינ^ן 6ון די װערק, גןר םןקע די דילסער *לײן אויךו *■גערעדם שוין 6ון רוסלאנד״ זעען םיר אין םערב־אײרןסע אנרי בןרניס, ערנסס כןלער, לעאנהןרד סרןנק אץ םכתםא נןך און נןך ןנדערע, װעלכע נעםען ןקסיװן ןנסײל אין סןגיןלער ןרנעם (נײ ײדן ח. נ. ניןליק און דערםאנס אײך דןס קדוש יוכף חײם נרענערו>. דער ןלסער *נןםןל סרןנם הןם זיך נישם נעשעםס גו הןלסן רעדעס סןר ןרנעסער און גו םןרשירן אין םןגיןליטטישע דעםןנססרןגיעס! דער ה1י*ם־9*רשוין אין סןסןס פןנס געװןלסיקן װערק ,דער גוינער־בןרג׳, הןנס קןםסןרפ, ן קרןנק^ר ױנגערםןן אץ ן סןנןסןריע. דעבןסירם א1יף הונדערס נוך־זײסן װעגן םןניןלע ■רןנלעםען, דערפילם א1יף זיך ן ,םיםיע׳ און ,רעגירס׳ אין זײן געדאנק, נעת ער ליגט א1י6ן קרןנקען-נעם. םים די דערקענסנישן 6ון סןרשײדענע לעבבם-*רןנלעםען — ןן חוזק םון דןם םחבר. און דעם 6ןרשסןרנ;נעם זשערןםסקיס .6ןו6ר'לינג'! און אויב י• י. זינגער װעט װעלן נןהוינםן, ןז דןס איז ,סענדעץ־ליםערןסור׳ ש1ין נישס קײן קונסס, װעל אים אים ענםסערן, ןז אין םײנע אוינן איז דןם ין קונסס, און נןך װיל איך זןגן, ןז פען םענ א1יך שרײבן (הימל ע6ן זיך1> בע• לעססריםסיק םים בןװוסס םןגיןלע םענדענגןן נישס נןר״ םען םעג׳, נןר אדרבה םען םו״ םען זןלו ס׳איז די גרויסע םליכס םונם אםתן דיכסערז װןרום סוף־נל־םוף םעג א1יך ן דיצסער האנן *ן אידעלשע ןדער *סילו א1יך ןן *קסיװע געזעלש*6סלע5ע .םיסיע׳ אין זײן חלק לעבן, ■ונקס װי יעדער אינסעלינענסער ןרבעסנדיקער םענסשו *וראי, •עס קענען זיך א1יך נעסינןן דיכסער נשרע ,עםםעסן׳ נישם קײן .װעלם.6*רזןרנערם', און די װעלם ןדער זײעי 6ןלק און *לע סןגיןלע דערקענסנ־שן און פרןבלעםען הנםןדי דןזיקע װערסער םײנע נןגיען דך א1יף י. י. זיננערס *■שןגוננ 6ץ די ,מןרשעװער שריםסן׳ אץ נ■ 5 6ון די ,לים. נלעסער'*>, װיל איך םונדעסשװעגן ש1ץ אין ןנסןננ ב׳וםערקן, נדי גישס שלעכס 6*רשסןנען גו װערן, ןז איך ענססער נישס אייף זינגערם ,קריםיק׳, גור עס הןנדעלס זיך מיר אץ ן װיכסיקערער *־ינגיפיעלער 6ר*גע, מעלכע איז אינ• ס^רעסןגם 6ןר די לײענערס 6ון די ,ליס. בלעסער׳. גװישן די ן■נעשםיםענע אין זיננערם קריסיק, הןס זיך *ײך גע)ונען םײן דערגײלוננ ,די לןםם׳. שםןרק *נכוישס, הןלב םיס * ח1זק און הןלב םיס ןנןלעונריקן סןן דריקס י. י. זינגער אוים זײן אוםבו&רידנקײם םים םיץ *רבעם: סםײסש! היתנןז א. ם. סוקם ש*קח היה םה ראהז.. װי קוםס עפעס 6וקס גו שרײנן ן דערגײלונג סץ — .״ײנעם * םענסש, * שןרנלןנדזשעסן ,אהאסװער׳ םיט ן געברןכענעם דןשעק, עפעם ן לןםעדװןװניק, ן ײד םיס ן ,םיסיע׳, װןם םרןגם א1־ף זײנע *קסלען די לןסם 8ץ דער זינדיקער װעלם׳! איך װײם גישם, גוליב װןס זינגער הןם םןרדרײכ דעם זין וון םײן דערגײלונג(י1ינ ער הןס זי נעלײענם), איך װיל אים נישס בןשילדיקן אין אופערלעכקײם, *ז גוליב דעם חכםהלע הןס ער םים ן כױן םיר אונםערנערוקם ן נישב• נעססויגענעם ,לןםעדװןװניק׳ םים * פיסיע׳, ןדער אםשר הןם דער *לגעםײנער גריםגןרן סון זײן ה*רץ, װעלכן ער הןס אײסגעגןסן א1יף די ,ס1יזנס וײסן׳ )*רשכעלס די שײן סץ זײנע אויגן, ןז ער הןם נישס געזען, װןם ער לײענם. יעדנ• סאלס איז דןר * לײכםזיניקײם, װןם * י. י. זינגער םןר זיך, פילר גערעדס, נישם 8*רגינען — א1יב ער װיל, *ז םען זןל זײן װןרם נעםען ערנסס. דער פןרשוין סון םײן דערגײלוגג. פשה זײדנגייג, איז נישם קײן ,ל*םעדװןװניק םים קײן פיםיעס׳, ער איז *•רןםשער הןרעסןשנער ױנגערםןן, *ן ארנעסער אין * װערקשם*ם, װעלצער הןם סןרלוירן זײן *רבעםס• •לאץ און דרײס זיך *רום, װי געװײנסלעך אץ *ז1ינע סןלן, ייעל בסל אין די נןםן סון ן גרויסער שסןס אין חלוםס 6ון ארנעס אץ גװעקםעםיקן לענן. איך הןנ געםןלם * ײדישן *רבעסער, װי זײ זענען דן אין די סויזנסער, אין װעלכע זיננער קןן נישם, ןדער װיל זײ נישם קענען; * םענםש, * ״װעיסעליקער בעל-םליכה, אין בלןען *רבעסס רןק, נישס קיץ איבערגעשסיגפער, ןבער םים ן ברײם ה*רץ אין 6ילנ• ייקער נשםה, װןס הןס ןסבע גו העלשן ןרעםעלײם, נןסש עד איז *לײן ןן ןרעםןן, *ן ערלענער םענסש, װןם בײ * נעיײסער דערקענםניש הןם ער דער6ילס ,דעם ע1ל 6ון יעב;׳, װןס * יעדער םענםש דןרף, אנב, 6ילן, נישט זײענ• ד'ק קײן ,לןםעדװןװניק׳ אין נישש הןננדיק קײן שום .סינ־עס׳. װי זןנס םען דןרס: זײ ן ששיקעל חוזק.ם*כער אין דער הײפ אץ *ן ערנחםער םענםש אין דרויסן• װו לינס דן דער קינסשלערישער חשאז וץ דן קוםען םיר סןקע גים ןלנעםײנעס און װעזנ• ײלעבן 6ץ דער דןזיקער 6ר*גע, א1ינ םען קןן זיך *ז1י * כדריקן: •) איך רןנ ניז *ינס ניסט געקאנס רעאנירן, װרי אין האנ ערפלז די ינ. ױוקיםען׳ די^״װןרטעװער טריזסן״ — *. ם. 6.