Literarishe bleter
- Journal
- Literarishe bleter
- Volume
- 3 (1927)
- Issue
- 3 (21.1.1927)
- Date
- 1927-01-21
- Page
- Seite 47 (sequence 3)
- Language
- Yiddish
- Belongs to
- journal issue
- OCR quality
- 71% known words query
- IRI
…/4795427-8774843-8800888--01881-4797204- Visual Library
- page viewer of the UB Frankfurt
OCR text
47 ליטערארישע בלעטער 3 קינדער, אומרויקע, עגןץססישע פראנך ל$זס זײ רייק און לאנגזאם זיך ןנגיסן מים זאפם. װײסם איר דןוך, אז זיי װעלן עײסיק װערן, װעלן זײ אייך ןרןפ^ןלן 8ון ביים. םיר עײםיקן זיך... נדי יבו שט*רבן. ןבער לעבן װעס בלײבן דער ב1ים. אלטער האןייזנע-י עג נאר יהואשו װען א נעיאנג בום שבת. און אייב עס איז 8אראן עסװןןס, װןס שײדם זײ אין זײער מהות סאנאדער, איז דןס. װןס יהואש א־ז געװען װײניקער קאפריז פון פרצן, װןןס הןם םיס זײן אײגענער נאםור געפירם 8 שסענדיקן ברוגז. — יהואש איז געװען 8 סינסעםיקער לויסן געסיל. ער הןם זיך בוגעהערס בו זײנע חושים, װןס האבן װי זײ סײכן, — װעלכע^ ן;ר הןס ליב גע• האס, — אויסגעגלייכם אלע קארבן פון זײנע פילןסןפישע הארבקײסן. ער איז געװען דער גליקלעכער בלינדער, דער 86ר- ליבםער... ער הןס זיך מים דער װעלס נןןך נימם גענוג אנ• נעליבם, ער הןס איצס געהאלםן אין םיסן. עס םום זײער װײ״ װןןס מיר הןןבן אים ספרלוירן. שמראל זארזןמב. יהואשעס חומש אין ײדיש בראשית 1 •* ־אץ זונהייב הזיט גאט באשאפן דעם ה־:־ל און ד ־ ערד. יאון די ערד איי;׳ יעװען װיסט און לײדיק, און פיננ־דערדש אױ געװען אױפן געויבט פון תהום. און דער ױיסט פון ג,־־1 האט געשװעבש אױפן געזיכט פון די װאסערן. יהאיז גאט געזאזט: ואל װעק ליכמ. און עם איז ׳־עוזארן ליכט. *א.ין נאט האש געזען דאס ליכט או עם אױ ג־ט; און גאט האט פאנאנרערגעשײדט צװישן דער ליכש און צװישן דיער פינצטערניש. י-און גאט האט גערופן דאם לינט טאג,' א־ן די פעצטערניש ״אט ער גערופן נאכט. אץ עס;דז יעװען אװנט, אץ עס אױ געװען פרימארי־; א־ץ טאג. *האט גאט געזאגט: דאל װעוץ אן אויםדכרי־ט אץ מיטן פון די זדאסערןי אץ ער זאל פאנאנדערשײדן צװישן װאסעק אץ ,זאסערן. יאץ גאט האט געמאכט דעג או־ששפרײט, אץ האט פאנאנועה־עשײדט צװישן די װאסערן װאס אונטער דעם אױם־ שפרײנז אץ צװישן די װאםערן װאם איכער דעם אױטשפרײט. , און עם אױ אװי געשען. יאון גאם האט גערופן דעם אױס־ שפרײט הימל. און עס אױ געװען אװנט, אץ עס אױ געװען פרימארץ, א צװײטן טאנ. יהאט גאט געוא״ט: זאלן ױך אײבדאמלען די װאםערן פץ :•!זנטערן הימל אץ אײן ארט, און זאל ױך באװײזן די יבשה. און עס אױ אװי געשען. ״און גאט האט גערופן די י;שהיערד, איי די אײנזאמלויג פון די װאסערן האט ער גערופן יסען. און ג$ט הןט געזעי ױי ד;:. •;ױ;ו;. די ערשםע זײם (**דקלןנןרש אולף *־ין דר'של1 אן ערשײנונג א םראנישיא1יססערלישע, 8ן ערשײנונג 6ון 8 עפןכע, ןדער ס ן א ױנגעד קולםור. צוסיל זענען םיר געװען לעבעדיק םארבונדן מיס די נ6םרים, 8ז ם־ר זןלן קןנען רויק בןסראכסן זײער ןפנגנג. םען םוז ןבער רויק באכרגכסן. װןס װעס זיין? װער בלײבגי - דער ב1ים בלייבם. און עס בליען דאך און *'•סיקז ז ך *1 ף אים נײע עפל. װו איז זײעי נלאנץ? װו איז זײ;ר בײביקײם? איז די שבעה•ט ײי א שער-בלאם סין אן אלכן הײליקן ספר 6לעגם סיר אײביק א1יסוען אם דער ביגלישער נןןכען, װאס אינסער אים האס יהײש ןפנעלעבם זײן 6רים, ארבעסזןם יעבן. 8 לאנגן װענ האם ער דורכנעםאכם םון זיין ,םזרור לשבת׳ ביז דעם שילןסןם־שן ^ימעסאל, װןןם ער 6לעגס שכעלאן אין זײנע שיע• סערדיקע װערק. דער ם1ף 6ין זײן װעג הןם זיך $בער סים זײן אנהוינ קײנםןןל נישס נעשײדסז די איבןיזעבונג םון די .פרקי אבות׳ הןבן אים א1י6גענוםען אין םיסן, דער חוםש — צים םיף 6ון זײנע םעג• עס איז ד$ס אפתע דיכםערישע גע• םיס, 8אר װעלכן די װעלש איז קורץ װי 8 סד1ם-בעסל, אין װ$ס צים די זעגלען *ו שװיםען װןסער-ארויף א1י6ן םײן םונם עבי, און ל$זס זיך אװעק אין די װײסע םק1ם1ת 6ונם גןדםנק. אנער װען יהיאש איז 8ייף א װײלע געװען דן א1יף דער?רד, האס ער סים ליבע און םיס נחת ביז אנפאכס באזונגען סעלד, װאלקן, סײכן־, ער הןס באזיננען װעלדער, פעלזן, ב1יםער אין... נליםען. 86ר אים הןס די נןסור געלעבם םים א םענסשלעך לעבן, װײל אץ איר םהות איז שװער אריינצידריננען פיםן שצל• ער האם דערשפירס .די נשםה םין ב1ים', װןס אין דער גע• הײםעניש פין זיין לעבן הןס יהואש נעזען עםעס סראג שס. ער זעם די נלום׳ װי זי װיגס איר ק$פ 6ין 8נסציקונג און, װי *ץ 8 םיססעריע, סרי6ס דער היםל א םראםן אין איר ניס ארײן. עםעם איז געװען צ$8סישעס אין ד ע ם םערקװירדיקן דיכסער, נישס נאשסימסס אץ אין 6ליג — ןן םגיםדיקס. אבער דאם איז געװען ד י װעלם, װ$ם איז אין אים אין 8לע אי• רע דיםענסיעם סאיברײסערט געװןרן ביז דער אומענרלעכקײם, און נאר נל1יז 8ז1י.ארום קען םען א1י6קלערן דעם םהות 6ון יחואשן. עס איז ^געױען 8 םאנסעאיזם פין 8 דיכסער, כר1יםער, דענקעי םים די 8לע נרונם׳ים1ד1ת, װןס זענען גיס געװען פארײניקס, ןבער צו גר1ים 6?ר 8 םעבםשיעך הארץ, םאר 8 קראנקיםענסשלעך הארץ. יהואש הןם דןס נאנצע לעבן אםנע• לעבם םים דער װעלם װי אץ דעם ערשסן האניק-חידש, װען דער םארליבםער רעדס אר1ים ױינע געם*לן א־ן קורצע אםגע• די8קםע װערםער, שפײכלדיק םים אנסצ־קינג אץ םיסן סיםן נליקלעכן װײסיק פין נןךינישם נעועסיקהן דורשש. יהואש איז געװען דער פןרליבםער. דירכנעדרינגען פין ליכס, איז ער נענעננען איבער דער םןעזיע םים רער ד^רפאױנג ■ין 8 זקן און די תםיםות ■ין 8 קינד. װען זײן קאם הןס באשאןן פא• עטישע $6רםולן צו 6יל8י68ישע געדאנקען, ה$בן זײגע א1־גן גענל*נץ פים דער שםילער ליכס 6ון באלאדעס. דער ריכסיקססער י1רש פין די ל8נגע ד1ר1ת חכםים. װןם זײערע װערק הןס ער ןן א1י6הער געכרןגן אץ ײריש, אױ ער געװען, יהואש. נישםן קײן נןענסערער צו פרצן, דער װןס הןןס געבענקס צום אײ• ביקן י1ם םיב, — װי יהואש, װאם זײן ערשס געזןננ איז נע•