Literarishe bleter · 1926-11-26 · 134 (26.11.1926) · p. Seite 795

795 ליםערארישע בלעטער 134 זא ד;ר גאנצער םעשה און געםרענט, ױ$ס דארף איך םון. ער איז היןיב גערלנן אין דער זעלבער רולקער פאזע, הי בעת מײן ערשםער באקאנטשאפס םיט אים• מײן דערקלערונג ד.אט אויף אים לגםרי קײן שום אײנדרוק נישם געםאלט. איך אבער הןוב בשעת מעשה געשװיגס פון אייפרעגונג, פון םירא פארן קו• םענדיקן סק8נד*ל אין 6ון דער אוםבאהאלפנקײס 6ון םײן םאראנטװארסלעכער לאגע. .נויו־כ! איך װעל זײ זא״ןז-גן׳ — הןוט לאנגזאם מ־ס א דין קולכל אויסגעבו׳־גן אגסוןן גריגזןריעװיסש. מען זאל קענען איבערגעבן די 6ר*ז.ע מים יענער אינסאנאציע, װןס זי איז געזאגט געװןןרן, װןןלט א1יסנעקוםען: .גוט, איך װעל זײ װײזן, װי בו מןןכן סקאנדאלן! איך װעל זיי שיין געקו׳ — א1יב אזוי׳ קאן איך זײ צוזןןגן, אז איר װעט זיך אנסשולדיק;? — הןןב איך געװןלם בןןקומען א קלארן ענכפער. — גוט, גיט:... זןןגט זײ!... זןןלן זײ זיך זעצן שפילן.'... —הןס ער נןןך רולקער אויםנעצויגן. און זיך 16יל א1יסגעשטרעקט צום בריװ, װאס ער האס ןןנגעה1יבן א1יםצוע6ענען. איך האב, סארשטײם זיך, געדארםס בײ אים ארויסבןןקו- םען א םער-קאנקרעטע און קלןרע תשובה, ןבער איך הןב נישט נעװאגס אים םער דולן א קןפ, נישם בכח געװען זיך האלסן בײ םײן םאדערונג און בין אװעק, נישם באםרידיקס, נישט בארוןקס און נישט זיכער אין דעם קוםענדיקן קאנצערס. 6ארן ןןנד,1יב האב איך געזאנט צו די מוזיקאגםן, אז איך הןןב געוען רובינשטײגען, מיט אים גערעדט, און אז ער האט מיר געענסםערט: ,נוס, גום, איך װעל זײ זאגן!' װעגן דער ריכטיקער אינםןןנאציע, װאס אין איר האט דער גאנצער קונץ געשסעקש, הןוב איך, םארשטײט זיך, 6ארשװיגי. די מוזיקאנטן הןבן זיך באפרידיקס און דערצו האט זיך ש1ין זײער כעם, װײזס א1ים, א1יך ןפנעקילט. דער קאנצערט איז אדורך םיס אן א1יםערגעװײנלעכן ערפןןלג. אבער װי קאלם א-ן 6ול םיט פאראכסונג איז דער גא1ן געװען צו אים און װי גלײכגילטיק איז ער געװען צום ע1לם, װאם האט לכביד אים געױבלס. ער איז ארויסגעגאנגען, זיך םזכאניש פאינײגט און, װי ם׳האם זיך םיר געדאכט, באלד םארגעסן װעגן דעם ארום, און דא טאקע 6אר6ירס א שמועס םיט עפעס א באקאנטן, ■ונקט װי דער גאנצער טוםל און די באנײסטערונג, װאס ער גוםא האט אר1יסנערו6ן, האבן צו אים קײן שײכית נישם געהאט. און װען די אוםגעדולד 6ון דעם ע1לם און םין דעם ארקעסשער, װאם האם געקלאפס אין די ■ילטן, איז געװארן אז1י שטארק, אז עם האט זיך נעדאכט, באלד ברעצס א1יס א םקאנדאל, האס מען םיך װי דעם קאנצערט• אדמיגיסםראםאר געשיקט צו רובינשטײנען דערםאנען אים, אז םען דארף נאך אםאל אר1יסגײן. איך האב םארזיצסיק ער6ילט מײן ח׳ב און האב באקומען אן אבסאלוט רויקן ענםםער: איך הע-ע—ער דאךו םיט אנדערע װערםער: ,נישט איר דארםס פיך לערנען, װי צו באגײן זיך... מיט זײ!...' איך בין אנטשװינן געװארן. אינערלעך נחפעל נעװארן און םקנא געװען א1יף דער רעכם פון א גאין צו זײן אז1י דערהויבן־נלײכגילטיק צום רום און צו 6ילן זיך אייף אז1י6יל העכער םונם הם1ן. םארבײגײענדיק האב איך געזען די םיױקאנסן״בונטאװ• םשיקעם: בשעת די אװאציעם האבן זײ גערוםלס און געעריען םער םון אלעםען. ,אז1י, הײסט דאם, צו װאם םען איז דערגאנגען! האם םאר א דירעקסארן מיר האבן איצס, — ױנגלעך! 6ארשטײם ער דען עפעם אין אונזער זאך, און קריכט אייך םיס םארשלאגן׳. זײן רולקײט 6ון א לײב, זיק קוטשםע האר א1י6ן קאפ> זײגע אבסאלוס םרײע, פ1ילע, ריטמישע באװענינגען, פונקס װי בײ א קעניגלעכער װילדער ח־ה, האבן םיך געדריקם. די גאנצע צײט, װאס איך בין נעזעסן םים אים אין קלײנעם ציםער, האב איך געפילם, װי נישטיק איך בין און װי ריזיק ער איז. איך האב גע־װסס, װי דער רולקער ריז קאן זיך אגצינדן בײם ראיאל אדער בײם דיריזשערישטענדער. װי זײנע לאנגע האר װערן דאן צעשױבערט און פארשטעלן א האלבן פנ־ם, איך האב גע• װוסט, םים װאס 6אר א םייער זײן בליק צינדם זיך אן און װי אז1י זײנע הענס, זײן קאפ, דער נאנצער קערפער װאר6ס זיך םים װילדן איםפעט צין אלע זײטן םון דעם צעבושעװעסן ארקעםטער. א לײב און אנסאן רובינשםײן האבן זיך צענויפנע■ סען אין מײן 6ארשטעלונג. און דעריבער האם זיך םיר דאםאלם געדאכס, אז איך זיץ צוגאםם בײ דןם קעניג םץ חי1ת אין א קלײנעם שםײג. אין א שעה א־ום האב אין זיך באגעננט מ׳ט אים אויף אן ארקעםםער־רעפעםיציע. רובינשסײן האס געפרוװט איבער■ שרייען דעם דונערנדיקן ארקעםטער םיס זײן הייכער שטים. ער האט פלוצים א קױיםש געםון צו די טראםבאנען און האם צו זײ עפעס שארף א נעשרײ געסון. די קלאנגען און דער כח זענען א פנים געװען צו קלײן, כרי אייםצודריקן זײנע א1י6גע• רודערםע נעפילן, און ער האם געפאדערם, אז די םראםבאנען זאלן שםארקער בלאזן, אז זײער בריל זאל פללען צום ע1לם אן א שום צ1ים. די רעפעטיציע האט זיך געענדיקט. רובינשטײן איז, װי א לײב נאך א שלאכם, נעלעגן םים א קאצישער װײכקײט אין זײן גאנצן םארםאסערטן קערפער, אין האט זיך באגאסן םיט שװײס. סיס הארץ־קלאםעניש בין איך געשסאנען בײם סיר פון זײן ארסיססיש ציםערל, איך װײם אליץ נישם צוליב װאס, צי בדי אפציהיםן אים, צי כרי זיך ביקן פאר אים, אדער צו שפיגלען זיך אין אים דורך דער שפארינע פון דער טיר. די םוזיקאנסן זענען אויך געװען באנײסטערש, און זײ חאבן אים םים בבוד באנלײכ/ װען ער איז שפעסער נאכן א״־וען זיך, אסגעפארן אץ האטעל, אין זײן קלײנער שסײג. אבער װי פארװונדערם בין איך נעװארן, װען עטלעכע א1יפגערענשע מוזיקאנסן זענען צונעגאננען צו םיר און שטרענג דערקלערט םיר, אז זײ װעלן נישם קוםען א1י6ן הײנסיקן קאנצערט, א1יב רובינששײן װעם זיך נישם אנםשומ־יקן קעגן זײ• ,אין װאם?' — האב איך א םארחידושםער גע6רענם, און בשעת םעשה זיך דערםאנט װענן דעם אלעם, װאס איך האב ערשט געהערט און געזען. איך האב נישט געקאנס דערגײן, אץ װאם איז באששאנען די באלײדיקינג. די םוזיקאנטן האט דך, םשםע1ת, א1יםגעװיזן, אז ער האס צו זײ א1יםגעשריען עפעס א װארס, אדער זײ האבן נישס געקאנם מסכים זײן מים דעם םאן אלײן אין דער אינסאנאציע 6ין דעם שע6עריש־א1יפנערעגסן גא1ן. װיםל איך האב זיך נישש באםיס, האט זיך מיר נישס אײננענעבן צו בא• דויקן זײ. איך האב נאר געפ1עלם בײ זײ, אז זײ זאלן קיםען צים קאנצערט. א1יב רובינשסײן װעס זײ צוזאגן, אז ער װעט זיך אנטשולדיקן נאנן קאנצערס, װעלן זײ זיך זעצן צו די *ולםן, שאסעד אבער נײן, — װעלן זײ סון װי זײ װילן. איך בין באלר סאקע אװעקנעםארן צו רובינשסײנען, זיך אנסשולריקס,;געשסאםלם, פארפלאנםערסערהײס דערצײלם װעגן