Literarishe bleter · 1926-10-08 · 127 (8.10.1926) · p. Seite 666

\11 ^יסןו׳ןןויוז בלדט*ר 666 װערק: ,שטןןם*, *רײסן׳ און ,םשיח בן אפריםי זענק שוץ 6עםםן, בלײבנתקן דערגריצונגען, און זייער נאדײטונג װזזקםט, װען םען נעםט אץ זזנם, אז יעדע 6ון די דרײ זןזצן רעפרע• זענטירט א באזונדערן זשאנר, א באזונרערן שזו6ונגם־ןנערניע. דאם זענען איער בלױז שפןצן 6ון שזז6ן אוי6ן 6זןן 6ון א ברױזנדיקן דראנגס־פראצעם, היינע טודעםם זןזנער, קלענערע געבײען, לידער אין נןזעםען, פרוװן אןן #רוװוננעף עקםפערי• םענטן און סזזרטעםטוננען._ פאר*!אג ב. קלעצקין ־־^דל. פ ר ץ אלע װערק — 18 בעבדער יעדער ײדישער איגטעליגענט, יעדער ײדישער מאסן-מצנטש פוז האבן די װערק פון גרעסטן ײדיש מײםסער און דיכטער: ניליז באנד 1. •אלקםטלםלןרע געשוכטן.4.70 , 11. די צים.5.50 , 111. דדאםע.6.00 , ׳לו. אדם וחוה.5.00 . 7. חטידלש.4.70 , 1/\. פאי קידן און גרױם.4.00 11/\. בוידןר און םקיבן.4.20 , ןן[7. אױפזאצן. פעליעם$נען.4.70 , זח. אלט אין ניי. ...... . . 4.00 , א. פין שטובנ אק נאם.4.70 , וא. נןדאנקען און אידןןן.4.50 , א11. מיינע זררונות.2,00 , אהו. מנלות (און אקדםות און חךינדיא) . . . 5.50 , /ווא לידער און באלאדן.3.80 , נןשיבטן און םבענןם.6.00 , 1/\\ ללסעדאטור און לעבן.6.00 , 11)\^ אין םוון װינקןלן 6.00 . 111/ו^. שטןם און שטעשלןך.6.00 *לע 18 בענדער 87.30 נסבונון *ין סר*כם-1*נד *ו 1.50 ס*ר*1*נר ביכהאנ־לונגען אין ב־בליזזטעקז - דו*ב>*פ. *דרעס: 36 סח£52_1 ,3*573־31/ז\ ,ת ו א ס 6 1 א .8 .1>ץ¥ו < ם איז ערשינען ״דאם קעד״ נ׳(31> ד חויש זשורנאל געװידמעם די פראגו פװ קינדער• שוץ און דערצױנג אונטער דער רעדאקציע פון ד׳ר מ• פעקער א י נ ה * י ם : 1) סעלדונגען סין דער רעו*קזי7 אין *דמיניסטר*1יע — , 2) װידער*מ*5 װענן 8יל*נסר**יע און זעלבםםהי5ף — ד״ר ם. סעקער 3) * ס*ר װערטער װענן קינוער-רערעױנג — נ. ק. 4) די נסמה סינם יתום (* *סיכ*ל*ניסע *ססאעיננ אין ■עו*ג*ניסע 1*ד,*נדלוננ םונם ית1ם> — ק. ג. *עטערס 5) די נעשלעכסלעכע אױסקלערינג סון קינדער — *ריװ.-דא1ינם ו׳ר י• ק. #רידייננ 6) פין דער *עד*נ*גישער םראקםיק: אן די ערשםע סריט םון קינד אין שול — ק. סןל*ד*װסקן 1) שילן פ*ר ב*זינדערס באנאבמע קינדער — נ. העכס נ) משומדים *לס ײדישער דערעיער — \ 7) סר*קםישע מעריעינישע עעוח ס*ר עלסערן — א) װ*ס ר*ר6ן די עלסערן װיםן װענן שק*רל*םין קי*נקתײס-דר. ם. ב. סרײז 8ין נימער 50 נר*שן. *י בזזקיםןן אין *לע נדעם״רן בירהאנדליננןן. םיט באשטן• יתנעז זי1 וז?נדן בום טארלאנ ב . ק ל ן * ק י ן 98-56 .0 •? 36 סמבפט,! ,8זװ*2*ז*^ו זײנע נעשםזזלטן, קײנעם נישש נױםיק, 6ון קײנןם נישם נערו8ן. אין קולבאקם שא6ן זענען עם 6רזזנםענםן 6ק א הערןזל־קאםישן עיזןם• יעקב פראנק (צוקוניט, 1923) ״יעקב 6ראנק" א־ז אנטששאנען גלײך נןןך .טשיח בן א8רים״, און דאך װי װײט זענען בײדע װערקי א םך נעענטער איז די דראםע דער ״שטיןם״; װי די ״שטאם״, פארםאגם ״יעקנ פראנק״ א םך לעבן, א םך אישפעטן לײדער, נײט רער אים־ פעם ארייער אין טוטל, װןןרום ם א־ז א טוםלריקע דראםע, טים א םך נעששאלט;, םים א לעבעדיקער אקציע, םים א סך ליאיעם, נעשיײען, היסטעריע. םיט רער .ששאם׳ 6ארבינדט אויך די דראםע איר שטארקער רעװאלוציאנעדער, ערדישער םאן. נאענם צו די פערםאנאזשן און םאטיװן 6ין .משיח בן א6דים" איז דער בעל שם טוב, װאם איז או־ך דא דער טרענער 6ון דער װענעטירוננם־אירײ; קולבאק האט נעהאש בדעה 6ארציששעלן דעם בעש״ם אין א װיכםיקן מאטענט 6ון זין לעבן: רעם םאםענם פ א ר ן נחגלה װערן, װען דער שוילעי, פארשלא£ענעד און אפ־ נעלאזענער עם־הארץ ישראל װערט 6ארװאנרלט אץ דעם 6־רער פץ רור, אין דעם בעל שם םוב, די אקפיװיםטישע שםריצן 5זן דעם בעש״טם כאראקםער זענען אכער לחלוםץ נלשט געלוננען: דער בעש״ט איז נישם שלעצט, בל-זמן ער איז האלב־א־דיאטיש, שלא£ט אוי6ן אױװן און םורםלט נישש-קלארע באםערקונגעןן ער םו־נ אבםאלופז נישכ און װעיט באנאל, װען ע־ הײבט אן זיך ארײנםישן אין דעם לויף פון דער אקציע, ארױםזאגן םײנונגעי, איבערנעטען רי 6ירערשא6ט. די הוייטהעלרן, יעקב 5ראנק און די נביאה חײה, זענען זײער לענעדיק, אבעד װײניק £ארטי6ם; זײ קעטפן 5אר ערדישע צילן, םיט ערדישע מיםלען, פאר איים־ לײזוננ חרך װעלטלעכקײם, 6אר װעלטלעצקײט דורך עראסיק. קולבאק האט אבער נישמ באװיזן װ א ר י א י ר ן, קאנקרעםער -און רײצער םאצן די דאזיקע לוזזוננ, און ם׳האט זיך באקיםען א םארנע רעזולטאם: בײדע, פראנק און חײד״ זענען לעבעדיקע, ערדישע נעשםאלט;; זיערע רײד אמ לאזונגען זענען אבער קינםםלעך, מאנאשאן און חזרן דן בםדר איבער. די דראטע האם געקאנם װעק א גוטע זאך, װען זי װאלט טעי אויםנעםראגן געװארן. בײ א גדעסערן פײלן אץ מער אנ־ געששרענגםער םעכנישער ארבעט. אבער א&ילו בײ איר הײנמיק רױען צושטאנד םאצש וי אן אײנדרוק. א שטיקל םף־הכל דעי נתיסער חםרק 6ון ״םאננױק׳ איז, װאס ם׳איז נישט א שרים 6א־וים; אםת, אויך נישט א שרים צוריק. קולבאק האלט אײן זינע פאזיציעס, חר״םעם, שליםט אפ. און קולבאקם גיז־ איצםיק שאפן װינט זיך, לוי6ט כםדר צװישן צװײ פאלױםן: דער דיצשער 6ון ״שטאט׳ און דער ריכטער 6ון ״םשלה בן אפרים/ יעקב 6ראנק ששײש נענן דעם בןש״ט, מישע נעבן םרדצי םארקום. דערװײל איז נאך די אנטשײדוננ אין קילנאקס שא6ן נישט נע6אלן. מוז םען געתלתק זיץ און װארטן. איך גלויב אבער נישט, או קולבאקס שםארקע און ענערנישע נאטור װעט לאנג אױםהאלטן אץ ת ד׳ אטיח פון זײן ביז־איצטלקער פאםיװ־ קײטם־6ילאזא6יע. / אזוי םח מען אױך װארםן םיטן פראגנאז װעגן קולבאקם דיכטער־צוקונפט, װארום אױך קינםטלעריש האט קולבאקם םא־ לאנם נישט דעמדײצט זײן הויצן נאננ, און אויך דא רײ6ט לאנגזאם די אנטשײרוננ. דערװײל האם זיך קולבאק שוין 6אי־־ שרינן א־ן דער ײדישער ליטעראטוד-נעשלצםע םים דחי שטארקע