Literarishe bleter · 1926-07-30 · 117 (30.7.1926) · p. Seite 500

117 זא ליטעדארישע בלןיטזר 500 דא איז *נ0יסא פינקס *רײן אין צימער אין סאשקע הןס זין״ פארשעמש — איך הןןננ שסארק ריב קינדער, סוםיגקע, זײ דיאנן גאר קײן םארשטאנד נישם אין זיך. — אם װעםםו חתונה האבן, אייגענע קינדער האנן, װעסםו שוין האנן םון זײ קאלסם און װאריםס. א1יף סאשקעם ברײסן געלן םנים האט זיך נעלײנס א שאסן. ער האס צינ1י0געדריקם די ליפן, םינקס װי אײננעהאלסן א זיפץ• — איך ששאם 6ון ערגעץ נישט און קום און ערגעץ נישש אריים. םוםינקע. א סענטש בין אין׳ נישם װי עם דארף נו זײן. יעדער ארנעט װערם םיר גיך נםאם. — אס א ם£ונק. און םרעסן װילםטוז — אן דעם קאן םען זיך נישם באגײן. אבער אײנס װעל א-ך דיר, מוםינקע, זאגן, אז װער עם שטאפט יא און ערגעץ אין קיםם םון ערגעץ יא אריים. יענער איז א םענסש װי עס דארף צו זײן. און איך װאסז אײנער גיס םיטן האנם א װארף און גיט םיר א גלעם, א צװײסער גיס םיםן האנם א װארף און דערלאנגם םיר אין האלז און נאקן ארײן, אגער קײנער גים זיך םיט מיר לאנג נישט אם. אנםיםא האט םיט איר װײכן, װללנערשן הארץ דער0ילט אן אייםרינסיקן צער אין םאשקעס װערטער, זי האס זיך צונע• זעצס א1יף א שםול אין האט געפרענם נײ אים־• — אבער א מוטער האםסו דאך נעהאסז — א פוםער איז יא געװען, װי דעןז א פוסער האס םיך געב1ירן. אבער עם גלוסס זיך נישש צי רעק. גלאס, דו האסט א1יף מיר םים דיק קינד געװירקש, אבער אז1י זאג איך םאר די םענטשן נישט אלץ א1יס װעגן זין. — און םיר זאג א1יס. איך װעל עס נעמען צום הארצן. — די מוסער םײנע האט אין דער שטאס אלס א פראס■ םיטוטקע נעאיבעט. צי האט זי עס 0ון הונגער אדער 0ון חוצפה נעםון איז ש1ין איצש קײן נ0קא םנה נישט, אבער םלו• צים בין איך, נישס לאנג געטראכס, גענוםען און גענוירן נעי װארן• און זי האם נישט געםסחרט אין א הײזל, נאר א1יף א פריװאטער דירה. װאלט זי געארבעט אין א הײזל, װאלם מען ם־ך צוגענוםען אין א ית1םים־ה1יז און א ס1ףז ארבעס, נקבה, װײםער א1יף דײן ליניע. און דא איז קײנער נישטא• איר אלײן, זי איז דאך 6ארט א םוםער, םוט באנג. זי האט םיר רערציילם, אז זי האט םיך געפרװים אפטראגן אין אגעבורסס-אנשטאלט. דארט איז געשטאנען א קאסטן א1יף אונםערצוװאר6ן קינדער. םען חאט אװעקנעששעלס א קאסטן, בדי םען זאל אויסהערן אז1י6יל קינדער צו דערשטיקן. האבן זײ זיך באנאכס געלאזס גײן מים דער בעל-הביתטע פון איר דירה• א1יםן ראג, האבן זײ זיך אפנעשסעלט און זײ װארטן. םען דאיף כאפן ד״ם םאםענס, װען דער װעכסער װעס אשגײן אין אזײס און דאםאלס ארײנװארםן אין קאםסן ארײן. טאפער דערזעס ער, קאן ער געבן דאס קינד צוריק. ער קאן זאנן־. פאראן א מוסער, זאל זי אים האדעװען. םען װעט נאך פשפטן א1יך, (הםשך קוםט לײעבט אין פארשפרײט — םון דל קאםונלסםן. און רו6ן רו6ס פען םיך אלװאן אלעקסעיעװיטש. אלװאן אלעקםעיעװ־טש האט צוגעשירס םאשקען צו א גר1יםן הויז און צוזאםען םים אים זיך א1יפגעה1יבן אר1יף. 0ון פאדערצלםער ש1ין האט סאשקע דערזען סישן םיט צײטונגען און שאפעס םים ביכער. שארשידענע מענטשן באקו• םען דורך א נידערלק װענסל אר1־ם ביכער. סאשקע האש זיך דערשראקן, א היםש געטין און געװאלט נעםען דעם װעג• אפער איװאן אלעקסעיעװיטש האט ש1ין געזאגט צו דער םול,ר, הע• לער 6ר1י, װאס אלז געזעםן אײף א בענקל בײ דל זאכןז — אנפיםא מיצײלאװנא, באלד װעם כען האלץ פרענגען. דער חברה-םאן װעם אײך העל6ן זײ צענ.־י6לײגן אין קאםער. םאשקע האט נאך נישש באװיזן דורכצוששועםן זיך ם־ס דער 6י־1י, װי ם׳האש ש1ץ געבי־אבס דאס האלץ. סאשקע האט נעש־וינד אין 6רײלעך געשלעפש גר1יסע בערעםקעם האלץ. ער האש נאך אנ6יםען א נםערגעיאנס• זיך דערװוםט, אז זי איז אן אײנענער פענטש, א װזכסעדין דא, — גי, גי, ריר זיך גיכלד• דאס ראשן־לעבן איז א םאגע• רער, און בײ דיר איז גוט אנגעשסאפם 6ין פארנם און 6ון היגסן. א נו, גיב נאר א םרײםל. אין קאםער האס ער זי אפילו געפװװם צוקװעטשן צו דער װאנם, אפער אנ&יסא האש אים א גוטן זעץ דערלאנגט מיסן 16יסס אין א1יער ארײן. — אט, א ה־נסלי דער מאמעס מילך נאך א1יף די ליפן נישט א1יםגעםריקנס, סאשקע האש איר סארשעסט געענספערס: — זעםט, איך האב שיץ װאנסעם. אבער איך האב גלאס אז1י זיך... געםײנט דיר צול־ב טון... און איז באלד 6ול געװאךן םים נר1יס דרך־ארץ און ציטר1י צי אנ0־םען, זי אנגעהייבן צו רופן ״מוםינקןי׳. אס דא לײגס צענייף, םימינקע. האש נאר אויף םיר קײן פאריבל נישם. איף שסאם דאך 6ון ערגעץ גישט און קום 6ין ערגעץ נישס ארילם, האב איך צי םין םים גאסףמייק. און א־ר זענס אן אלםנה, צי םים א םאןו — דער םאן איז א זעלנער. ער קומט גיך א1יף אורל1יב. אבער גיס, 6אררעד נישש די צײן, שלעפ, װעלן םיר גיכער גײן עפעס סרינקען. אין אנםיסעם ציםערל ה*ם סאשקע נעםרונקען קאװע פון חזירשע ניסלעך, געגעסן םונקעלן בר1ים מים שטרייעלעך און האט זיך געפא־עש םיט אנשיםעם דרײ יאריקן זין. פעטױשקע חאש זיך גלײך צי א־ם װי ציגעקלעפס. און א1יך בײ סאשקען איז דאס פנים גאר אן אנדערער געײארן. ער האס א1י0געהערט צו קרוםען פיטן רעכנן א1יג, אויסגעגלײכס די קנ־יםשן א1יפן שפעין אין האס געלאכם ש1ין נישס מים זײן נעװײנלעבן כייכי, נאר נעלאצס פין דעם גאנצן האעצן. — איבערן נלײ־צן שםענעלע, איבער בע-ערגעלעך, איבער בע-ערגלעך! אנפיםא פלעגם אר1יס אין פאדערציפער, אבער זי האס א0ס ארײנגעקוקס צי זײ אין האם אײנגעניפען דןס רעש. — שסילער, איר, לצים: דא טאר םען נישט סופלען. פעסױשע האט זיך אננעשפילט און איז אנסשלאפן גע• װארן בײ סאשקען אײף די הענס. םאשקע האס אים םארזיכסיק 0װעקנעלײגס א1יף א בעס, ציגעדעקם אים פים א שאל און איז געבליבן שסײן נעבן בעס. ער האס געקיקם אײ0ן קינד און א1יך בײ אים איז דאס פנים געװארן א ליכסיקער, קיגדערשער.