Literarishe bleter
- Journal
- Literarishe bleter
- Volume
- 2 (1925-1926)
- Issue
- 116 (23.7.1926)
- Date
- 1926-07-23
- Page
- Seite 490 (sequence 14)
- Language
- Yiddish
- Belongs to
- journal issue
- OCR quality
- 65% known words query
- IRI
…/4795427-8773849-8774808--01399-4796734- Visual Library
- page viewer of the UB Frankfurt
OCR text
116 ל י ט ע ר א ריש ע ב ל ע ט ע ר 490 זא ילמדגו רבנו׳ װען טױיף און װען כשה עס איז א ס1ר פ*ר ג*-ז ביןןי: די ,6ן)לקסגײםינג' ב $ י ק $ ס י ר ס דעם םשה נןדיר־ןװנס. נישש נאר נןםיזין־קןםוניקאסן םון ליטער*םן־פ*רײן װעגן דעס :*דיר״ןןװנם װןרן נישס געדריקט, נ*ר *פילי אנןןנסן, 6אר װעלבע, כידוע, * צײםונג שרןןגם נישם קײן אחריית, װערן די נאנצע גײט נישס געגעבן. קײנע אינםערװענק און .דיפלאמאסישע׳ אונםערהאנדלונגען הןנן נישם נעהאלפן: די ,6אלקסצײםינג' ,קעםפם׳ םעסם און עקשגותדיק. רי אגיםאניע קעגן נאדיר-אײגס װערס געפירם א1יך האסםיק םונדלען. םילא, דאס איז זײער זאך, דער אינםערעס צום אװנס איז סײ װי געװאלדיק גר1ים. אגער גאנץ םאדנע איז, װאם די זעלבע ,סאלקסצײפונג• לײם די ח׳ח ה. ערליך, י. לעשצינםקי, ח. װאסער אין ס. ה רש• בײן יאגן זיך גאך אין דער זעלבער צײם נאך פשה נאדיר ,ארויםצישלאגן׳ אים פון םארלאג ב• קלעעקין, װעלכן נאדיר האס נלײך נאך זײן קוםען קײן װארשע איבערגעגענן דאס רעכס א1יף זײנע װערק. 6רענס זיך, װען איז םשה נאדיר ם ר ײ ף , װאם םען באיקאסירט אים גאנץ עקשנותדיק, און װען אלז ער בײ די זעלבע מענםשן פשר. װאס *לע ,כיםלען׳ זענען נעהײליקס- אזעלכע מיםלען, װאס זענען נישט שביח *6ילי צװישן נאלעװ• קער ם1חריכש... ילםדנו רבינו, װען איז םשה נאדיר םרײף אין װען פשרו '״דו^ גליהמאנם פארלעזוגגען' 1) די םאכט סון ליבע אין ג״םטיקן לןבן (לױט דןר ט?נ- אריע *ון ט־א*. םרדס. 2) צי האט די רןליגיע דעם םאדערנןם ײד נארנישט טןר צו זאנ;| 3) די ס־וי און איר אײביקןר םוד (* לים. םילאזאפישער שםוןם איבןרן גױםטיקן םהות פין דןר פרוי) 4) צי זןנןן ידן גאםת רעװאלוציאנןרן? 5) די £ול*זא6יש-ןט שע ■ראבלןמןן םין הײדאש *םאל און יעצט■ 6) ברוך שםינאז* *לם אונזןײ גײםםןקןר פירןר. םײן *דרןם; 4 .מו ,23 3/*וס1>ס11א _שעלןפאן 23-15. _ צרם צענטו יארצײט פװ שלום^עליכם רעפעראט מיכאל/־ױיכערט שלום-עליכם אין לעבעדיקן װארט טיט רעדיסאדיעס ט ןז י םןז װןר איז זײן נדײםן?-װןר ק*ן א־ם באנןםען?—דער קװ*ל 6ון טארשוננןן.- דןר צוגןקלןטטןר ןטיקןט.־ די װיט* - לישקײט טון זײנן הןלוץ. - רןם םחברם ליבע. * בלעטל זגרונות-באנעננישן.- נ*ך םשןרגאתיץ.—װי *זױ לײןנט שלום־עליבם זײנן װןרק?-דל קונסט םוןלײענןן ■ר*זע.- ד*ס לײענען בציבור.—ד*ם נעשריבןנע װ*רם איז טו־ט.- ד*ם לןבן פון גןרןדםן װ*רט.—ב*גדלף אזן קל*ננ - די שסר*ך םון זשןםט.—דןר ם*נ*ל*נ . ין דער ללטער*■ רישןד ש*6וננ.-טו;ע־*דןװקן און בת־ילעװקן. ר ן צל ט * צ י ן ם: 1) װןן אלך בין רו טשילח 2> םיר איז נוט, אלך בין * יתוםן 3) דל םדרה לך-לו; 4) לבבור בעלי היק־ הנניד הטטורםם החבם םוטלג םוהר״ר םנחם םענדל נ־ין 5) *ל*נג צעטל אויף לשון־קודש טון התנים און בלות דל שטעם װ*ם װללן אײנ*־דנען דל ■*רלעזוננ ד*ר8ן זיך װןנךן' לױטן *דרןם: .6 8>81?0>8ח56 ,פ^פבפ-ופעע ,ז?8חסו8?\ס ז&יוסו^ז •ו0 דער אורטײל איז אין אלגןםײן בא6רידיגנד, ב$סש ,סארקריסיקירם׳ הןם ער 8 נוטע העלםס• איך בין גליקלעך װןס אײן קנ^פע העל6ט ה$ס ער דןןך םער-װײניקער אקצעפסירס. איך װיל ש1ין גײן, אבע־ עס דערהערס זיך א קלינגען. פרץ 8לײן גײס עפענען. ער קוםם ארײן םים 8 בלןנדן ײנגנםאן, גרייסע גראע א1יגן, א אײדל, שסדענג געזיכם. דער ײנגערםאן איז נישס רײך געקדײדעם, אבער ער האלם זיך זײער 6רײ: װער קען עס זײן? װי נאגס ער איז םים פרצן, אן אםתער םקורב• איך בין איס שיער נישם סקנא... פרץ שסעלם םיר סאר: — באקענס זיך. א ײנגער פאעס, רײזען. — נאפבערגן-שסעלט זיך דער ײגגערםאן סאר אק צים םיר א1יס די ה&נס, באםראכםנויק םיך םים 8 דורכררינגנדן בליק• דער נןןפען איז םיר אוםבאקאנם. נןך קײנמאל נישם באגעגנס אין ד$ר ליסעראסור, אבער איך דערשפיר, אז דער קלײן־געװיקםיקער ײגגערםאן םיםן שײנעם בלןנדן קאפ און פיס די גראע עסװןס פיםסישע א1ינן איז זײער 8 װיכסיקער םענםש• 8 סיםן, אז פרץ רעדט םים אים װי םיט 8 גלייכן. ם^ר םיר איז ער אינג^נצן נײ. איך נעם םון אים נישם ^רןפ מײנע א1יגן. ענדלעך װערם פרץ שלעפריק, ער שמייכלם צו םיר פרײנסלעך, בעם פיך ארייננײן צו אים שבת און איך פיס נאםבערנן גײען צוזאםען אר1יס. אױפן װעג צערעדן מיר זיך. נןמבערג גע6ינס אין פיר 8 נר1יםן פרץ<86רערנר• ער איז נאך 8 גרעסערער. ער רעדם װעגך אים מים באגײססערונג. — 8 גר1יסער םןנםשן—ענדיקס ער יעד< םיינ נג װןןגן פרצן. די 86רערונג צו אײן פערזןן פארבינדם אונו בײדן, םאכט אונז נןןנט• און גײענדיק דערצײלט מיר נןםפערג, װי אז1י ער איז געקוםען קײן װ^רשע 6ין 8 פייליש קלײן שסעפל אץ לאנגע קלײדער, 8 חשידישער ייננערם^ן, ןב<ר 8 ,נעכאפשער׳ און װי אןיי די ערשםע סיר, װעלכע ןר הןןט געעםנס, איז געװען פרצעס. שבת גײ איך שוין צי פרצן צחאם״ן םיס נןםבערגן. פןןר די פןזר םעג ב ן איך שיין מים נאםבערגן געװןרן זײ,ר נןנס, איך ה$ב אים באסת ליב באקוםען. און מען הןןס אים אין יןנער צײם געקענם װירקלעך ליב הןבן. ק1דם ה^ם ער םיך ז־יןר םקרב געװען. איך בין אין װארשע געװען 8 גר, נ שט געװוסם װי אײן און װו א1יס, ער האס פיך איםעסום געפירם, באקענס םיך םים די ד^םןלםריקע רעײןלוציןנערן, םיס מעלכע איך בין געװען אײניק, און םים די צי1ניססן, םיש װעלכע מיר יהןבן ביידע געקעספס. 8 שײנע צײס איז עס געװען. בײ םרצן םרעםן םי.־ דינעזןנען, מיט װעלכן נןםבערג הןןם םיך שיין פמקןנס געפ8כס פים 8 סאג פריער- דיגעזןןן איז צו םיר זײער 6רײנסלעך אין 8זוי װי סרץ עםם מיס$נ אלן דעם צװײםן ציםער, םאכן םיר זיך דערװײל באקװעם אין קאבינעש. ב*לד קוםם $ן פרץ מיס 8 םןןר נעסס. װעלכע הןןבן בײ אים פיםןג נעגעסן, ןדער 8ז1י געזעםן פים אים. אײנער םין יײ איי 8 םםודענם׳ יין 8 םונדיר םים גןלדענע קנעפ. (סייף קומם)