Literarishe bleter · 1926-05-28 · 108 (28.5.1926) · p. Seite 352

108 ליטעו־ארישע בלעטער 352 מעלם איך בין, איך ה3$ געהאש דעם גע6יל, אז עס דלר• נענםערט זיך צו םיר דןיר׳-^וף, אז עס דערנענםערס זיך עו מיר א תה1ם, א םרוקענער תד,1ם, װאם איז םול םים התפעלוח און 6ול מיט יאוש, װענן פיאטר דעם גרייסן האב איך־נעקאנט א1יף אויםמײ• ניק £ון פיציקאװיטשעם ביכל, און י אויך פושקינס לידער. איך האב אויסגעשאםן אט די לידער, קװײטלדיקע מענםשישע פניםער האבן זיך פלוצים אריינגעכאסט צו םיר יאין די אויגן און האבן זיך איבערגעםישס דארט, װי עס מישם זיך איבער א נײע סאש קארטן• די פניםער האבן זיך איבערנעטאשש א1יפן דעק 6ון סײנע אזיגן און איך האב, בשעת״םעשה, אינגאנצן געציסערס, אויםגעגלײכט זיןי און אײלנדיק אייםגעשריען פושקינס פערזן. לאנג האב איך זײ נעשריען, קײנער האס נישט איבערגעשלאגן דעם םשוגענעם קװיטש מײנעם, נישט איבערגע• שלאגן םײן םארכלינען זיך, םײן שסאפלען. דורך א שארלעך• רויטער בלענדעניש, דורך א װילק 6רײהײט־גע6יל, װאס האס מיך אינגאנצן באהערשט, האב איך געזען דעם אלטן געבויגענעם קאפ פון פיאטניצקץ, נעזען זײן געזילבערטע בארד. ער האס םיר נישט איבערגעשלאגן, ער האס נאר נעזאנט קאראװאיעװן, װאס האט געױבלט פאר םיר און פאר םושקינען: — אט א נאציע, — האם דער אלטער א םורםל געסון, — אט רי זשידעס אײערע, דער רוח שסעקס אין זײ... און װען איך אנטשװיגן געװארן, האט ער געזאגס: — גוט, גיי זיך, ברודערל... איך בין ארוים 8ון קלאם אין קארידאר ארײן, און דארס האב איך זיך צוגעשפארס צו דער אויםגעװײםסער װאנט און אנגעהייבן קוםען צו זיך פון די 6אריאגטע חלוםות םײנע, קוםען צו זיך 6ון דעם קראמף זײערך. ארום און ארום האבן זיך נעשפילס רוםישע ײנגלעך, נישט װײס 6ון םיר איז איבער די סרעפ אין דער ד״ויך געהאנגען דער שול-נלאק, א קלײנער שול• װעכסער האט געדרעםלם אייף אן אײנגעקװעטשטן שםול• די קינדער האבן זיך גערוקט צו םיר 6ון אלע זײסן, זײ האבן םיר נע• װאלס א שנעל םון אדער פשום זיך א שפיל םון פיס פיר, אבער אין קארידאר האט זיך פלוצים באװיזן פיאסניצקי. ער איז פארבײגעגאנגען נעבן םיר, א רגע זיך אפנעשטעלם, און זײן ראק האס שװער און לאננזאס א כװאליע נעסון אייף זײן פלײצע. איך האב דערזען דעם אוי6בר1יז אויף דער גראפער, פלײשיקער פריצישער פלײבע ז״נ,ר און האב זיך א רוק געטון צום אלםן. — קינדער, — האט ער געזאנס צו די גיפנאזיםסלעך, — םשעפעט נישם דעם קלײנעם ײנגל—און אװעקנעלײגס אויף םײן אקסל זײן 6עטע צארםע האנט. — ברודערל, — האט זיך פיאטניצקי, דער געהילף״ערן• א1י6זעער אויסגעדרײט צו םיר,—גיב איבער דעם טאטן, אז דו ביסט צוגענומען נעװארן אין ערשטן קלאס. א פרעכםיקער שםערן האס א 6ינקל נעסון א1יף זײן האיצן׳ די םעדאלן בײ זײן לאץ האבן א קליםפער געסון און דער גרויסער שװארצער םונדירן־גוף האס גענופען דך דערױײסערן אייף זײנע גלײנע 6ים. די םרה־-שחורהדיקע װענט האבן צו• ג1י6געדריקס אם דעפ גוף, ער האט זיך באװענס צװישן זײ׳ װי א משא־שי6ל באװעגט זיך אין א םי6ן קאנאל׳ און באלד איז ער פארשװונדן אץ די טירן פון דעם דירעקשארס צימער. דער קלײנער באדינער האט מים א פײערלעכן רעש דןרכגע• םראגן 5ון זײנעםװעגן טײ און איך האב זיך געלאזט לויפן אהײם׳ צו אוגז אין געװעלב ארײן. אין געװעלב בײ אונז איז געזעםן און סול מיס ם6ק1ת צו קויםן ט1יבן, האם ער 6ארלאנגט 6ון םיר דערסאר צװײ 6ינ6ן םיס פלױסן. ער האט מיר אויסגעםאסערט די נשסה, איך האב אנגעהויבן צו חלוםען א1יף דער װאר עפעס א םין םאדנעם חלום אן א ם1ף, א לאנגן קינדערשן חל1ם, װאס איז נעװען 6ול מיס יאוש, און אץ דעס 6ארחיוססן צושטאנד בין איך אװעק א1יף דער פריפונג און 6ונדעס װעגן אויסגעהאלטן בעםער װי אנדערע. א־ך בין געװען א פעלק ײנגל און וױסיל די לערער האבן דך נישט באםיס, האבן זיי נישט געקאנט גובר דין םײן 6אר• שסאנד און םײן גיריקן זברין. איך בץ געמען א 6עלק ײנגל און איך האב טאקע באקוםען צװײ 6ינ5ן. אבער שפעםער האט זיך אלץ איבערגעדרײט. כאריםאן אםרתי, דער תבואה-םותר, מעלכער סלעג עקם• פארםירן װײץ קײן פארסעל, האט ארײנגעשפעקש אץ יד ארײז װעמען סען דארף א 6ינ6ד,ונדערטער פאר זײן זץ, און דער ס1ף איז געװען, אז אנשטאט א 6ינף האם מען םיר געשטעלט א 8ינף פים א םינוס, און אויף פיין ארט אין גיםנאזיע איז צוגענוםען געװארן דער קלײנער אפרתי. םײן 8אטער האס דך דאםאלם שטארק גענוםען צום הארצן. 6ין זעקם יאר אן האט ער םיך געלערנט אלע ליםודים. װאס האבן זיך נאר געלאזס. דער צו6אל םיטן םינוס האט אים מםש פארצװיי6לט. ער האט געװאלם אנרעדן צװײ םרעגער אדנר אדײן גאר געבן פעטש א£רתין, אבער די םאמע האט א־ם אפנערעדט 6ון דעם שלעכסן געדאגק, און איך האב גענוסען זיך נרײםן צו דער צװײטער פרי6ונג, אויף איבעראיאר, אץ ערשםן קלאס ארײן. םײנע עלסערן האבן הינםן-ארום אונטערגעהעצס מיץ לערער, אז עי זאל דורכג״ן מים םיר אין איץ יאר דעם קורם 6ץ צוגרײט• קלאס און ערשטן קלאס צײאמען, און הי1ת װי םיר זענען שטארק גע8אלן נעװען בײ זיך, חאב איך אויסגעחזרט א1יף אויסװײניק גאנצע דרײ ביכער: סםירנאװסקים גראמאטיק, יעמסושעװסקיס אריםםעטישע אויםגאבן און פוציקאװיטשעם רוסישע אנ6אנג• נעשיכסע• די ביכער באנוצן ש1ץ איצט קינדער נישט, אבער איך האב זײ אויסגזחזרס א1יף אויסװײניק, 6ון א ביז ת, און איבעראיאר האב איך א1יף דער פרישונג פון רוםיש באקיםען בײם לערער קאראװאיעװ דעם נישם-דערנרײכבארן 6ינף מיס א צלם׳ די קלײנע ששאט אינזערע האט לאנג געהאס צו שםיעסן װעגן םיץ אויםערגעװײנלעך םזל, און װאם שײך מײן סאםער, איז ער בײ זיך געװען אז1י נעבעכדיק שטאלץ, אז מיר איז געװארן אומערםרעגלעך דער געדאנק װענן דעם נישס• אײנגעשטעלטן הי־הא־לעבן, זײנעס, איסערטרעגלעך דער געדאנק װענן דעם, אז ער גיט זיך אזוי לײכס אינםער אלע נסי1נ1ת אין רק ער 6רײם זיך םים זײ, אדער ער װערט 6ון זײ אפ• געשװאכט. דער לערער קאראװאיעװ איז אין םיינע אויגן געשםאנען א סך העכער פון םײן םאםער. קאראװאיעװ איז נעװען א םאסקװער סשידענט, א היציקער םאישוין םים א פאר ר1יסע באקן. איך װײם נישט, צי איז ער אלט געװען 30 יאר. זײן מענעיישער פנים האט שטענדיק געבליט, גער1יטלס זיך, װי בײ יענע םויערשע חברה-ל יס, װאם ארבעטן נישם שװער. א1יף אײן באק נאר האס ער געהאס א םיאיסע בראדאװקע םיט א בינסל קעצישע האר 6ין אש־קאליר, װאס זענען פון דער בראדאװקע ארויסגעװאקסן. אויםער קאראװאיעװן איז א1יף דער פרי6ינג בײגעװען א1יך דער געהילף אינספעקטאר פיאטניצקי, א מיכסיקע פערזאן אין גיםנאזיע און אין דער נאנצער גובערניע. דער געהילף ערן׳אויםזעער האט מיך געפרעגט װעגן פיאשר דעם גרויםן, איך האב פארנעםן אויף װעלכער