Literarishe bleter · 1926-04-23 · 103 (23.4.1926) · p. Seite 266

103 .זא ל?טעראר?שע בלעטער 266 אייסדדוק), ןכןר נישם 8*<־ א שלןכטן...' מים 8 יןר שפעםער שרײבט ער גו םײן שןןםער ן גריװ, װעלכער םאכט, נאך םײן מײנונג אםב1לטסםן קלןר םירגע• ניעװם באצלוננ מ םיין $6םער: ,...איר שרײבם, אז איר זענם זײער גיםריק, װ$ס איר האס םיך נישט געםאלגט, אז איר זענט גיםרידן, װ$ס איר האם זיך נישם אפנעגעבן איננאנזק דער שריםםשסלערישער 8רבעס. איך װיל זיך םיט אײך גישם שזארן, אזשר זענט איד גערעכט. נןר װי איך, זינדיקער בן אדס, זזןל זיך נישט ברעכן דעם קאא, קאן א-ך ב&ום א61ן נישם םארשסײן, װןס איר זענס אײגנסלעך, א1י1 נישס קײן שרישםשםעלער!—אן א6י1יר? 8 6י• לאזאף? 6 פאגרינדער 6ין 8 נײעם גל1יבןן א באאםםער? א ם1חרז! זײם אז1י נום, באפרײם מיך 6ין דער דאזיקער לאנע אין םײלט םיר םים, זועלכע 6זן די דאזיקע השעד1ת איז די ריכםיקע!... נײן, נײן, איך לאך, נאר אײגנםלעך װאלט זיך םלר זײער נע• װאלס, אז איר זאלס ענדלעך לאזן אײער שיף א1יף 8לע זענלען:...' איך גלויב, אז אלם קינססלער האט סירגעניעװ געזען אין םײן 6אסער נאי־ 6 זײעו גרויסן ליטערארישן םאלאנם און האס דעריבער בשום א'6ן נישם נעװאלם םיץ םאםער אנער• קענען דאס רעכם צז זײן םער״ ײי א ליסעראםור־קינססלער. יעדע אנדערע סעסיקײם פין םײן פאסער םלענט םורגעניעװ גרינגשאבן אין ער איז א1יף אים אין פעס נעװען דערפאר, ײאס ער האם נישם גע6אלנס זײנע ע11ת אין האט זיך נישט אסגע• געבן א1יםשליםלעך דער ליטערארישער ארבעט. טורגעניעװ איז געײען א סך עלטער 6זן פײן פןםער און האש זיך 6ינרעםט• װעק דערםיס צזפרידנגעשםעלם, כאסש םען האם אים, אלם סאלאנס, נידריקער געשעצט פץ םײן פאםער. ער הןס גע6א• דערס נאר אײנס: דער 6אטער זאל איע זײנע בח1ת אפגעבן דער לןםערארישעי ארבעס. נאר םײן פן:ער הא. םורגעניעוץ נישם גע6ןלגם אין איז זיך גןגאנגען זײן װעג, װעלכער האם אנםשפראכן זײנע גײםטיקע באדערפנישן. סירגעניעװם כאראקםער, טירגעניעװם געשםאק האבן נישם אנסשפרןכן דעם כאראקסער אין געשםאק פון םײן פאסער. אז1י ויי איםלעכעי קאםף, בכלל, פלעגם םיין פאסער באגײסטערן און נאך שסארקן זײנע בח1ת, אז1י פלעגם סורגעניעמ יעדן קאפף אויםפײדן. איך גלויב, אז םורגעיעוד איז נאר דער6אר אר1יםגע6ןרן סון רוסלאנד און זיך גאזעצט אין אויסלאנד, װײל ער האם מ1רא נעהאם פארן קאפף. די באדינגונגען פונם םאליםישן אין געזעלשאפםלעכן לעבן אין רוסלאנד זענען׳אים געװען דערװידעד; ער פלעגס זאנן, אז אין ריםלאנד איז זײן גרעםםער ש1נא זץ קגעכםשא&ם, נאר קעםפן קענן איר האס ער נישם געהאם נלשס קײן ב1זז1ח און נישס קײן סוס. און איך םײן, אז ער הןס אימבאיװםס זיך אנסשלאםן ליבער צו װ1ינען אלן א1יםלאנד, כדי אז1י ארום זיך ב^זײםיקן 6ץ אלעם דעם, װ.אם אים הןם געפלאגס, אײדער א1י6צונעםען א קאמף קעגן דעם... אין נאװעמבער 1859 שרײבם אױואן םערגײעװיסש: .אלך הןב באשלאדן דןם גאנצן נאענסםםן יאר זלך אפנעבן דענם פונאנדערטײלן זיך פיט דל פ1י;רים. כאסש איך װײס, אז איך װעל םסתםא אפגעבן אלץ, בין איך דערםלם צופרידן, װײל איך װיל אייפהערן צו זײן א .פריץ׳. דאס האב איך גאנץ 6עםס באשלאסן אץ װעל נישס םארלאזן דאס דארף, ביז א ך װעל דןס אלץ נישס א1יס6ירן...' אץ א יאר ארום, דעם 17־םן יאניאר, שרײבם ,ער צי םײן פאםער 6ון ר1ים: ,גאס זאל געבן, םאלםםןי זןל נןך לאנג לעבן און ער װעם אינז נאך װונדער באװײזן.' ״אז דער ראזיקער יינגער װײן װעט זיך ש1ץ א1יסי1ירן, װעט דאסאלם דערפון װערן א געטראנק, װאם די געסער אלײן װעלן אים םעגן סרינקן׳, אןױ שרײבם ער אין יאר 1856 צו סרושינינען■ אץ יאר 1857 שרײבס ער צו פאלןונסקי: ״דער דאזיקער פענסש װעם נאך זײער װײם קיםען און װעס נאך זיך לאזן םיםע שפורן.. ׳ פונדעםטװענן זעגען די באצלינגען צװישן די דאזיקע צװײ מענער נישס געװען גאר לויטערע... אז םען קוקם דורך די בריװ םץ טורגעניעװן צו םײן םאסער זעס םען, אז אץ אנהויב םין זײער באקאנםשאפס זענען צױישן זיי תפיד געװען םיםפארשסײענישן, װעלכע זײ פלעגן זיך תםיד באםלען צו םארגלעםן אץ צו פארגעסן, נאר װעלכע פלענן אלעםאל, נאך א געװיסער צײס, װידער אר1י6שװיםען - יעדעס פאל אין אן אנדער 6ארם — און ס'6לעגן װידער נויסיק זײן דערקלערונגען און איבערבעטענישן. אץ יאר 1856 שרײבס סורנעניעװ צי םיין 6אסער: .ליבער לעװ ניקאלאיעװיסש.׳ אײער בריװ האב איך בא• קוםען זײער שפעס. איך װיל אײך ק1דם בל דאנקן דעיפאר, װאס איר האם אים געשיקס. איך װעל ק־ינםאל נישם א1י6ה;רן אײך ליב צו האבן אין אינםערצוהאלסן א־יער םרײנטשאזס, כאםש יעדער 6ץ אונז װעט אץ דער אנװעזנהײט 6ו,ם אנדערן נאך א לאננע צײס םילן ע&עס א םין באקלעםונג. םסהסא בין איך דערין שולדיק... םון װאנען נעמט זי זיך אס די דאזיקע באקלעמונג, װעלכע כ׳האב אקארשט דערפאנס? איך גלויב, אז איד װײסם עס אליץ. איד זענם דער אײנציקער מענםש, םיס װעלכן ם׳איז בײ ס־ר סון תפיד אן סאראן אײן נר1יס םיםםארשםײעניש, דאס איז געשען דער6אר, װײל כ׳האב זיך גישט געװאלס באננוגענען מיט געװײנסלעכע ,6רײנסשא6םלעכע' באציוננען צו אײך. איך האב געװאלס גײן װײסער און טיפער״ נאר כ׳האב דאס געםון נישט פארזיכסיק, נישם גענוג אײדל בארייס אײך, און, אז איך האב שוץ באםערקם םיץ םעלער, האב איך זיך אפשר צו האםסיק צוריקגעצ1יגן און דאס האט באשאפן דעם ,אפגרונס׳ צװישן אונז. נאר די דאזיקע באקלע• מוננ איז דאך נאר א ריין פיזיש נעשיל און נישס םער... א1יב איך װעל בײ אונזער נאנטסטער באגעגנונג װידער נישס האבן קיץ רײנעם געװיםן—װעט עם געװים נישט זײן דער6אר, װײל איך בין א שלעכטער םענםש. איך פארזיכער אײך, אז קײן בעםערע דערקלערונג 6אר אונזערע באצלונגען קאן איך פיר' נארנישס 8ארשםעלן. דערבײ וױל איך נאך באםערקן, אז א־ך בין עלםער פון אײך און בץ תםיר געגאנגען פים אנדערע װןק...' ,א1יסער ענגע, אז1י־נערו£ענע ליטערארישע אינםערעסן, האבן מיר װײניק בארירונגספונקסז, איך האב מיך אין דעם איבערצײגם. אײער גאנץ לעבן געהערס ךער צוקינפם און םײגם שםיצט זיך א1יף דער םארנאנגענהיים. ניץ הינסער אײך קאן איך נישס. אז איר זאלט ניין הינסער מיר, — װענן דעם קאן דאך קיין רײד נישט זײן• איר שםײט צו װײם 6ון פיר און א1יםערדעם שסײם איר אלײן גענוג 6עסס א1יף אײערע אײגע• נע 8יס, אז1י, אז איר קאנס גארנישט זײן עםיצנם אנהענגער... מיר איז גאר קײנמאל א1י6ן געדאנק נישם געקיםען, אז איר זענם בײז א1יף םיר און אז בײ אײך איז צוליב ליסערארישע מאטיװן פאראן דאם גע6יל םון קנאה. איך האב אײך אלעמאל געהאלםן 6אר אן אוםגעשיקסן (זײם םיר ם1חל דעם דאזיקן