Literarishe bleter · 1926-04-16 · 102 (16.4.1926) · p. Seite 250

102 זא ללטערארישע בלעטער 250 ליך... ב^קאנם געװארן םיט ,אח׳ר* — ד*ר בירנבוים, מ?ט א ביסל ױנגע לײם,— קיץ ריכקיגען בענריף ןבע־ 6ין דער ק$נ• פערענץ הןב איך נישט. אזן א?ך װןלם דיר ניר א אני?כטס קארסע געשלקם, װען נ?שם, װאס דער ױנגער ע1־ם כעט דורכ־ א1יס איך זןל דיך געטען, דו יןןלסט תיכף וםיד ןבער סאק-ע באלד ארייסשיקן 3-2 עקז. סון דער .נןלדעגער קיים׳ און ם־ינע ,דראםען/ זײ װילן עפים א1י66?רען בשעת אײן ןןװענס און האבן, לא עליכם, נישט. עם װײזם זיך, אז גאליגיען װיל שוין לעזען אין האם קיין בוכהענדלער נישש. דער6ון $גער שפעסעי׳... 11 *) ליעבער יעקב, ,װארשייער 6ערסר1יאינגס מאן 6ין דער שפראך־קאנפערענץ* (װײםם דער6ון?) ...,בשעת דער קאנ6ערענץ האב איך קײן רגע רוה נישכ געהאט, געארבעט 6אר צעהן, אין נאך דער קאנ6עדענץ 6אהרס םען ארום אין דער םדינה פיט די ױנגען לעזען. װײסס דו דאך, אז זײ לעזען, איך אבער מוז א1יך רעדען. איך בין שרעקליך 6ערנוםען. צי עם װעם זיך אםאל אנרו6ען א1יף םײן געזונט, װײם איך נישס, דערװײל אבער ארנייס איך אייף אלע פליס. איך װיל דר װענען דער קאנפערענץ ׳ נישם שרײבען, ערשטענס װײל איך האפ קײן צײט נישם, און צװײםענס,*װײל איך װיל דיר פערצײלן פה אל פה... דא בעגעגענם סען אוגס םיט נר1יס פאראד. מים געזאננ, םערענאדען, קארעסען און םיס הארץ. אונזערע געג.ער בעהאלםען זיך און—שװײנען• כ׳קאן נישט מער. םיעד. זײ נעזינס... דײן ... םיר 6אר,ר.ן באלד װייטער. אםת׳ע נע ונדניקעס. עס װערען צעששעלט צו כא-אנדלי״ן די פראנן % 1) װעגן ארטאגראפיע 2) גראםאטיק 3) בענוצן םרעםדע װערטער 4) א װערטער־בוך 5) ביבעל איבערזעצינג 6) *די פרעסע 7) די ליסעראסור 8) דראמאטורגיע און םצענע 9) די בעדײטונג 6ון דער שפראך אלס נאציאנאלע און פאלקםסיםליכע שפראך און איר בעציהונג צו העברעאיש 10) די מאראלישע צװישןנן פעלקערליכע ללטערארישע אײגענסהום.£ערזיכערונג. א1יב איר בעשטעהט א1יף דער 6ארם שרײבט אײך און אונז אונטער. 11 *) ,ליבער דינעםאן, הכלל איך בין אין ציעינאװיץ. אש׳ען האבן - םיר פערמירען א1י6ן װעג: אין לעמבערג האט־ם צוגעניםען א ד*ר רײך, א רעדאקטאר 6ון 1)6ו):>5/גי און א חתן םין א כלרי, װא ס װאהנט אויפ׳ן דארף, און א1ים׳ן דא־ף בעקוםט םען רײם * 6ערד א. ד. ג. 6ין ציערנאװןץ שרײבן, 6ון דער קאנ6ערענץ — אונםיג״ *) די דןןזינץ צװיי ברוװ האש פדץ נעשוקפ צו ו דונעזאן פ־ן טםץדנא־וץ אק פון נאך א שפאט סין ןםט־ײך), ב ע ת און נ א ך רןד קזןנפע-ענץ * דעד. : ש ו ו א ל ב״ האנדלס-מלניסםערױם װעגן אינדוםםריעלן געזעץ (נע■ זעץ-פראיעקם?). אין דער פראנראם-רעדע װערם די צעכן ■ פראגע באהאנדלס צוזאמען םיס נאך א האלבן צענדליק אנדע רע פראנן װי, למשל, דער װירטשאפםלעכער קריזיס אין פ1ילן די סטאסיםםיק סונם האנדװערקערםום וכד/ דערבײ װערן די אלע 6ראגן באהאנדלם נישס% אז1י סיף, װי ה1יך. דעי מחבר האם א שװאכקײט צום ,ה1יכן סםיל/ װעלכער גרילצ■-• פשוט אין די א1יערן, װען מ׳רעדט װענן אזעלכע עכס־פראזא אישע זאכן, װי צע5ן, םסאס?םטיק א. ד. ג. ער איז א1יך א גר1יסער ליבהאבער א1יף פוססע םליצ1ת. שילדערנדיק למשל, דעם װירטשאפםלעכן קריזים, דערצײלט אן דער םחבר אן א שיעור מעשי1ת װעגען דעם ,לעגענדארן איקאר, װעלכער האם נעװאלם קאנקורירן מים םײגל, זלך געלאזט פליהען 6וי א צװײ.מיליארדיקן טורעם* ה• 5) װענען ,סאלא.אר1יססרי 6ון םע6יססא6על, װאס זיננט זיך שטילערהײם א סערענאדע/ װעגען .זיבעלן, װאם איז פערליבס אין פאוסס׳ם םארגאריסע/ װעגן ,פיאלעטן״סארב/ װאם באדעקס פלוצים די סצענע א.א.װ און א1יב איר װילם דאך װיסן, װי האלם עם 6ארס םיס* װירטשאסטלעכן קריזים, װעט אײך דער םחבר געבן א קלארנ תשובה א1יף זײן פײנעס לשין: ,דער טענאר זיננס אן אריע װעגן םאנאציע, דער באם — װעגן איבערפלוס פון אימפארם דער באריסאן — װעק א דעפיצ־ם, םעסיםאפעל שםיפס■ אן זײן סירעלע (שטעלט אן זיין פידעלע? א.ב.) א1יף דער טעםא װעג; ״די. ערשטו אונזש. א• טשןרניאקאװ, .דזןם צעכןן. געזעץ״ װפײשע. 1926 ,קיןאפןראטיװןר האנדװערקץר- םןרלאנ״ ז. 43 אלן דער לעצטער צײט װןרט זײער א סך גערעדט װעגן דעס אינדוםטריעלען געזעץ־פראיעקט, װעלצער זעט 6ארא1יס יי אבליגאטארישע גרינרוננ םון האנדװערקער-צעכן, װאס זאלן האבן מכלומרשם די אויםגאבע א1י6צוה1יבן די סעצױשע און אלגעםײנע אויסבילדוננ 8ון דעם האנדװערקערטוס. 6אקטיש; אבער װעלן זײ נור םארצ1ימען דעם װעג סײ פאר דער פרײער אנסװיקלונג פון דער״ מלאכה, סײ פאר דער 6רײער באשעםסיגונג 6ונ׳ם בעל-מלאכה. די אנטיסעםיםישע טענד^נץ 6ונ־ם דערמאנםן געזעץ-פ־איעקם איז פאר קײנעם קײן ס1ד נלשם, דער שארפער שפיץ 8ונ׳ם געזעץ־פראיעקט אלז געװענדעט קידםיכל געגען ײדן, װעלכע מ׳װיל ביסלעכװײז אר1יםשט1יםען סון דער מלאכה. דער לעזער װעט אבער געװים אנטוישט װערן, א1יב ער װעט זוק א זאכלעכע באהאנדלונג װעגן די אפענע און םארבארגענע כװנ1ת 8ון דעם געזעץ־פראיעקם אין דער בראשור 6ונ־ם אלנז. א, טשערניאקאװ, אין ײעלכער דער םחבר האט פןראײניקט צװײ זײנע חיבורים: 1) א פראגראס־רעדע, גע. האלטן אויפן עדשטן צוזאםענסאר (,קאנגרעס/ איי6ן לש1ן םונ׳ם מחבר) סון די פעראײניקטע יידישע האנדװערקער און 2) א מאטעריאל צוגעשטעלס דעם ,הייכן* (!) אינדוםסריע און