Literarishe bleter · 1926-04-09 · 101 (9.4.1926) · p. Seite 236

101 זא ליטערארישע בלעטער 236 דער ■*רעיין איז נישם געװען דער סונקעלער. באלד איז געקוםען עיפליען דער ױנגערםןןן םיםן עע• קנײםשסן אנים, הןם םיר אייך געצאסם נײם האנס און גע• שלעפט םלך בו א עװײסן ■ןןרשוין: ם׳איז װידער נעװען נ י 9 ס דער םונקעלער. באלד איז בונעלןסן *ו םיר די דאםע םיטן גו־ויםן בוזעם, האס פיך געכאנט בײ דער האנט און געשלעפט צו א דרלסן ■*רש1ין: גאר װיי. א1יך יענער איז נישס געװען דער סונקעלער. אז1י הןבן זײ פיך נעהאלםן אין אײן מלעפן אח בו. שסעלן מיר א1יג א1יף א1יג םיס סאדשידענע ■מרשיינען, נןר קײן אײנןר 6ון זײ איז נישס געװען דער סונקעלער. בו דעד פאדבװ־יפלינג פון םײנע באגלײסער איז נישם געװען קיץ גרע• נעץ. דער בוג הןןם זיך גערירם *װעקבוגײן. אין סוםאסאכע האב איך דך ארײנגעכאפם אץ א װאגןןן אוי — אװעקגעסארן, סינקם אץ דער קעגנזעבלעכעד ריכםוננ 0ון װארשע. איך בין געקוםען א1יף דער ערשטער בעםטער םטאביע און אראפגעגאנגען, ארײן אץ בו&עם אין דערקװיקט םײן הארץ םיט אן אלםן בוטער״שניס. דא בין איך געזעםן ביז האלבער נאכס. האלבער נאכט איז געקוםען א בוג, װאם גײם קײן װאר• שע אין םיטן םארגן בץ איך געקוםען א הײם. אין דעם זעלבן םאג האנ איך אנגעשריבן א בריװ בום פארזיבער 6ץ די .ױננט־שםראבונגק׳ אין ריםעװקע אז1י צו זאגן: ,סייערע חבײםי ליבע זיםע אין חארציקע ױנגעלײט: זײט װיסן, אז אט דער פארש1ין, מעלכער איז געמען בײ אײך אין ריםעװקע און םיט װעלק איר זײט גןןפארן באגעגנען דעם סינקעלען, איז אלײן געמען דער סונקעלער, נאר םחמת איר האם אים אר1יםגעלײגם דעם גאנבן בעסל םון די פײערלעכקײםן, װאס איר האס סאר אים צוגעגרײם, איז א1יף אים גע6אלן אן איפה, א ■חד און ער איז אנטלאפן םיםן לעבן װו די א1יגן האבן אים געםראנן. איצם איז דער םונקעלער צוײק אץ װארשע און איז גרײט צו יעדער בײם בו קיםען בי אײך בוננאי, או װען עי װעם קוםען, זאלם איר אים אונעבן װינעיקער כביד, םער עסן און לאזן שלא6ן'. םים דרךיארץ: זחנר סינקעלער. ע י ק ר ש צ ח ת י: האם א1יף םיר א1יך נישט קײן פאריבל, סאםער װעל איך א1יך די גאנעע םעשה באשרײבן אץ א הוםארעםקע, נ׳לעבן, נישם סון בײזקײט חלילה סו איך עם, נאר אדרבה, סץ גרייס סיםפאסיע צי דיר, םײן ליבע, הארציקע •ראװיגץ. ד. ם. א נײעם אין דער ײדישער מעמוארי־ללטעראטוח ד״ר יעקג װיג^דסקי םילם׳דע*ום*ם אין שטור ם (זכרתות פון די ןןקיסאביע־צ״םן) 288 זױטן גרוים־םארמאט מיט בילדע־׳ ס־ייז 8.50 י. ' אדרןם: 6• סחגפפ.! ,חױ1:ז16>1 .8 - איך, אז איך װיי, קען סאנבן א םיםםישן םאנץ אויך םים שסיםוגגען - האם די דאמע םיםן גר1יםן ביזעם ציגענעק. - נאצדעם - זאגם װײטער דער רייטער - גיבן םיר דעם חשיבן גאםס דאס שלוס-װארם אין םיר גײען אנקיקן אינ■ זער קינדער־הײם... - און שלאסן? - 6רעג איך• - שלא6ן? הײנם שלאסש םען נישט! — האס דער •רע> זעם םיר איבערגעהאקם. װי איך װאלם ארויםנעזאגס װער װײס װאם סאר אן אסיק1רם1ת. ה־יגט גײען מיר נישס שלא6ןן םיר האבן אז1י באשלאםן א1יף אונזער זלבונג ם?ט א מערהײס שםי״ מען, אז סאר דער גאנצער בײט, װאם דער חשיבער גאסס װעם בײ אונז מײלן, זאלן פיר נ?שט בימאכן קײן אייג״ ניש-קשה, םלר ײעלן דך נאך אייםשלאסן, או דער גאסם װעם אװעקסארן. - װאס זשע גײס א?ר סץ װײםער? - איך בץ םשע• קאװע בו וױסן, עס איז םיר אבלםל נונע, ס׳הײסס נ:שט םיר... :אר םתם אז1י, א־ך בין סשעקאמע... - גלײך םץזן סאנ הייבן םלר אן בי סירן אונזער גאסס איבערן שםאט צו װײזן אלם אונזערע אינססיםוביעם. בום ערשם נעמען מלר אלם א:ן אונזער קינדער־הײם. פון דארס גײען םלר אלן לינת-הצדק, סין לינת הצדק גײען םלר אלן הכנםת-אירחיס 6ון הכנסת-אירחים אץ םושב-זקנים, סון אונזער םושב*זקנים אין אוגזער גמיל1ת-חסדים, סון דארסן אין דער דײ• אין שפאר■ קאםע אץ אץ שול, םיר חאבן א שיל א צאצקע, א6שר 30 יאר אלט• נאצרעם גײען םיר אין אונזער םפארם קלוב 6ץ .םכבי׳, סון םכבי צים חנוך־ילדים און איםעםום װעל איך זאנן עסלעצע װארעםע װערםער לכביר אונזער ליבן גאםס... נאצדעם אז םיר װעלן סארטיק װערן םיס די אלע אינםסיסוציעס, מעלן םיר 6ירן אינזער גאסס אץ אכסניה אפעורוען. דא װעלן קיםען די אלע יעניקע, מאס שדייבן כדי צו לײענען אים זײערע כתב• ידן, אץ 6רעגן זײן םײנינג. אלך אלײן װעל אים איבערלײנען פײן גיעםערע מערק ,מי אז1י דארף םען אויסה1יבן דעם םא> ראלישן גײםס 6ון םײן נאציאן און אנרערע נאציאנען אין נא• מען 6ון דעד בלװיליזאעיע׳! אװנס בי גײען םלר אלע אלן אונ- זער דראםאםישער ססודיע ,די ױנגע דעקאראביע׳, דארטן װעס אונזזר חבר זלמן איבערלײנען דעם פראלאג 6ון .גאט, םענטש אין סײװל׳ אין- דא א־ז ױנזער דראשקע געבליבן שטײן בײם ארײנגאננ בום װאקזאל. דער ר1יסער פרעזעס איז זער ערשםער ארייסנעשסרונגען 6ץ װאנן ױן געבנדיק אונז יעדן צו נוםער ,דראסלאזע נײעם׳ אץ האנס ארײן האם ער גענופען םארשירן *י1 6ירן ױנז םים גר1ים חשיב1ת אין װאקזאל ארײן• — אוי6ן סלאס6ארם האם ער אינז בעשסעלם א1יף סארשי• דעגע פונקסן, נענעבן אײניקע מיצסיקע פארארדעניננען, װי א גר1יםער םעלד-םארשאל 6אר א גענעראל־שיאצס. אץ א סאר םיניטן, האם זיך ש1ין געװיזן סץ ײײםנם די רייביקע סשוסרינע 6ון אן ןנקיםענדלקן לאקאםאםיװ• דער צונ איז נעכליבן שטײן. איך האב דערװ״ל ױ׳יסגענובס דעם סיפל ױן אװעק בחסװן בום ביפעם כאסן א בים■ נאר באלד אױ ױנםערגעשפריננען דער ר1יםער ױנגערפאן םלט א ירגוק: - שאנדע ױן שםאך1 אין אזא בײט עסןז םען דארף אײך שסעלן בוס שאנדע-סלופ! ס׳איז אר1יס סון װאנען עסעס א פארש1ץ, קומס זען בי א ז ער נלשט אםאל דעי סינקעלער, דעיקענס ױם! ער האש םיך געכאסט סארן ארבל און אװעקגעשלעםט נעבן א יױ־ש1ץ.