Literarishe bleter · 1926-04-09 · 101 (9.4.1926) · p. Seite 235

235 ל טערארלשע בלעטער, וסו .זא — הןט <שע 1ײם... איגט עושס נע&ס םען 8 כוסו״ װןןס טרלנקם אײעו 6וײנס? איו םוזט וןןך װיםן, װןןם עו םוינקס י ק$ני*ק סרינקם עו? — קןןניאקז בהיכי-תיתי, ער טרינקס, םארװןןש זזןל ער נישס סרינקען? — און ליקער? — ליקער א1יך. — און כרםליװײןז — גרםל־װײן אייך• — און אזיי א שנאסס, א סשוס ניסי שנאסס? — אז עש איז ניששןן קיץ בעסעיס, סריגקס ע א סשוסן שנאסס. ׳ — זעם איר, און םיר הןבן געםאכם רעם באנקעס גאר אן שארפע ,נעטראנקען׳, איך םײן, אז עס איז א סךי שענער, װען ער װעס זען, אז םיר םרינקען נישט, אז מיר האםן רעם ביטערןיסראסן, װאס 6ארסונקלס רעם באװוססזײן. א גלעזל לימאנאר, םהיצי-ת־תי, א6ילו קײן ביר האבן םיר נישט בוגע• גרײס. איך םײן, אז ראס װעט אים געסעלן, אײער באקאנםן און אונזער חשובן גאסט. װי םײנט א־רז — הםם... אןך םײן... ע... האב איך נעםרוקעט מים םאדנע קלאנגען - א ברידה װעט ער האבן... אבער עסן. עםן װעס דאך זײן? עסן — געװיס, װאם א שםײנער עםט ער אײער סרײנס, אונזער חשובע־ גאסס ז איר קענס דאך זײן ססיכאלאגיע. — ער עסס, ער עסט אלץ. — ער האס א אסעטיט ז — נישם בו סארזלנרןקן. — װאס זשע עסם ערז א שסיקל פיש עסס ערז — עסס, סארװאם ניששז — געסעסערטע ז — גע6ע6ערסע. — 6לײש עסם ער׳ — ער עסט. — װעלכע 6לײשז — װעלכע םען גים אים. — הון ז — הון• — גענזגםז קאטשקע? — נענזנם, קאטשקעס אויך. — געסרעגלסע ז — םעג זײן געסרעגלםע, געקאכסע. — און םתם אז1י א שםיקל געבראסנס 6ון רינד־סלײש? — מעג זײן געבראטנס, ער עסס נעבראטנם אייך. — און םיר זעם איר, תאבן געםאכם נאר אן אריגינעלן באיקעס, םיר האכן נעמאכס א װעגעסארישן באנקזס. עם אױ אײדעלער און שענער א1יך, זאל ער זען, אז םלר זענען נישם קײן בלוס דארשםיקע חי1ת. םיר האבן אײנגעקויסס א ב־םעלע קארםאסל, א שסלקל קעז, א ביםעלע גרינם, פעסרלשקע, א שסלקל רעםאך און שאסירקית... עס װעט אים הנאה סון? װי םײנט איר? — יא... אבער שײך זאגן... — דער עיקר איז דאך דאם 6ארברעננען, און סארברענ• גען װעלן פיר ביז םאג. םיר קענען, ברוך־השם, אי טאנצן, אי זינגען, םיר האבן םיר האבן סאלקםילידלעך א יםן םלר, אז מיר גיבן א קלאס םלט א כ ר .לאםיר אלע, אלע אינאײנעם. אינאײנעם, דעם תשיבן גאםס פקבל-סנים זײן״ו װעט ער בעגײן סאר נחת, נאכדעם כאסן םיר דעם אסתן ריקודל בלז אין װײםן טאג ארײן, חשובן גאסט. םיר דערשײנען א1יף דעי־ בינע. דאם 6אלק סאכס אונז א שטורפלשע אױאציע און איך ה1יב אן םײן בא• גרלםוננם-רעדע, װו איך םארגלײך, װי איר װייםס ש1ין, דעם גאסם צו א דעפב םיס א װארצל, זײן 6ר1י צי א װערבע, א1יף װעלכע ער הענגט אן זײן הארסע׳, א1יף װעלכע ער שסילם פ־ם זײנע צארסע היםאריםםישע 6לנגער... דא קוםט דער שםירםלשער אסל1יז... נאצדעם מאך אלך אן אנאליז און ױײז א1יף, אז דער העלר ,חײם־יענקל דער האניקקװעסשער׳ איז א 6ארקערפערונג 6ון ײדישן 6אלק אין זײן סראלע• סארלזירוננ. םיט אװאציעס. נאכדעם גיב איך דאם װארס צו באג• ריםונג די ארגאניזאציעס און סריװאטע פערזאנען• געענדיקט די :אנריםיננען, גיב איך דאס װארס דעם חשיבן נאםס. אװאציעס. דער נאסס האלם זײן נײםסיקן רעשעראם. ער םאנאלאגירם זײן סאסלרע םים סארקאזם. װידער אװאציעס• צום ס1ף נעם איך דאס װארט צו א שלום רעדע, איך דאנק דעם חשובן גאםט און גיב א כאראקסעריסס־ק 6ון זײן רעםעראם■ דאס סוב,יקום מאכט א יאנג*ד1יערנדע אװאציע אין גײט םיס םאראללשן ער6אלג אהיים. — אין איצס ערשש גיים םען עפעס נעםען אין םייל ארײן-זאג איך םיס א סאן סון רחשנית, װי אײנער װאס קוםם איבער א לאנגען תעגית. — 6ארשסייס זיך, נישם נאר אין ם1יל ארײן נאר א1יף א גאנצן באנקעס, דער באנקעם איז טאקל בײ םיר אין שסוב, אינגאנצן א1יף מײן רעכנונג, ם׳עם קוםען אלע צו םיר אזש — — םען נעםס זיך צו דןר װעסשערע — זאג איך אין טײן ק1ל זינגס אזש. — האס צייס, צוערשט נײם מיין ערעסנוננם־רעדע. די דאזיקע רעדע האלם איך אין א סאםיר־שן טאן םיט היםאר, װל עס פאסס 6אר א באנקעם־רעדע. דא װארף איך ארײן א פאר געלונגענע װיצן, װאס איך ברענג סון זײן .קרוםק שפיגל׳. ראם װעס אים א הנאה טון. אײן װיץ װעגן א ישובניק, ױאס האס געק1י6ם א ציג און האט זיך אייסגעלאזט א באק >ױן דער צװײםער װיץ װענן א םלפד, װאש םארט1ישט דאס העםד אין סרחץ, כאיצא־כא... נאצדעם האב איך עםלעצע כעלםער םעשה־ לעךי נאכרעם האב איך א פאר םשלים םים עטלעכע פאראדאקםן םיס איראניע, נאכדןנם קלויבן םיר א1יס א טאסם*םײםםער און עס ה1יבן זיך אן דל סאסםן און ואחרי*כל-אלה - - — דערלאנגם םען צום טיש ו — הא$ צײט 1 םיר האבן דאך עפעס אונזערע אײגענע ,ק־ע6םן', אײגענע םאלאנםן, זאלן זײ װײזן, װאס זײ קזנען. םיר האבן דאך עפעם קינססלער סון אינזער דראםאםישער םטו• דיע, די ,ױגגע דעקאראציע/ — איך װעל איבעדלײענען םיץ םססירע א1יף אונזערע כײדלעך און די םאסקעיבעלער — זאגס דער ױנגערםאן םיםן צעקנײטשסן פנים. — און איך װעל דעקלאםירן .א1י6ן בוזעם 6ון ים׳ סון ױנה ראזנ6עלד — ערקלערם דאס םײדל םיטן גרייסן בוזעם. — איך אלײן האב אויך א גרעסערע זאך — זאגם דער רויסער - נאר איך װעל עס אים לײענען א1יף צו םארגנס אין האסעל, זײער אן ערנםסע זאך און םען םוז איבער דעם גוס סארשראכםן זיך. די װירקונג פון םאסריאליזםוס א1יף דער צנסװלקלונג 6ון גייםםיקן אבסקיראנץ׳. — אץ װאם װעס זײן םיט דער װעסשערע? עם װעט ז״ן אםאל א װעסשערע צי נישס, איך בץ זײער סשיקאװע צו ײיםן - זאג איך, װארום איך װעל דאך א1יסגײן חלילה... יאם הײסם, נישם איך... נאר ער װעם דאך םסתםא זײן הינ• געריק... אס דער גאסס אײערער. א צער־בעלי׳חײםו.״