Literarishe bleter · 1926-03-26 · 99-100 (26.3.1926) · p. Seite 217

217 ליטער*רישע בלעטער 99-100 .זא פ ו ז ד ע ר ז י י ט פ ע ר ל ע פראזע האט דאך אייף ץפעם >) ששיקל שיצות ןיו ליטעראשיר. אט האם ז י נ ג ע ר ארויםנעלאזט א נו,־ ״אויף צרעטדער ערד*, איז םער װי אן ארטיקל אין .ה״נט״ און אין .ליטערא־ רישע נלעטעי״ נישט נעװען. די רעשש ײארמאװער פרעםע האנן עפעט דאט דאזיקע נוך נישט נאסערקט. און װענן א. מ. ציקנעם ״אונטער דער נריק״ הןןט םען אײך װמיק נעשרינ־. אםת—םיר ראנן אוא פאר£לײצוננ £ון לירער, אז םען קאן זיך גא־נ־שט ארויסקרלנן פין זײ. ם־ט לירעי םנול׳ט פשוט. נײ םיר, לםשל, איז עם דער־ נאננען אזוי װךט, אז טאטעד דע־זע איך װאי א ליר געררוקט - קיק א־ך שױן נישט װער ם׳איז רע־ םחני—נאר ציאנטלויף װאו דער פעפער װאקםט. זאל עם קײנעם נישט נאלײריקן. נאר אז א־ך נעם א גוטע רערצײלונגען אין הא:ט *רײן, לענ איך פשוט אויף. א־י, אפש־־, י װאלט א ױשר געװען, אז די, װ$ם רעדען איצט און שרײנן װעגן רער נײער ײרישער ליטע״אטור, זאלן זיך אויף א װײלע 6או־קיקן אין יענעם י פארשאםוטן װינקל, װאו עם שטײט, נענעך, אונזער הײנטיקע פ־אזע ם־ט פ ו ק ם ע ן, זיננערן, װארשאװםקין ביאש און רערמאנען זיך אן איר? נ׳לעבן, ם׳אלז דןן װיןם צו הערן און װאם צו זען• ג י ב א ז ר ך! ז.סעגאלאװלטש א£שר װאלגערט ערגעץ זיך בײ דיר ם־ין הארץן בװישן בריװ אין בריױלעך פון א זנײײסן, ג־וישן דײנע קל־ירלעך, היםלעך, שיכלעך, ביכלעך... בװישן דײנע פיל קןלירט־ל רעקלעך-זעקלעך, יפשר גאר אין דײנס א סוססןר^^נאניערקזג, גו אין קאםיעם א לעדיקן פלאקןןז גװישן אלע אלם-פארװעלקםע בלוםען... אפשר האםסו דורך א טעות פיסגענוםען, םיסגענוםען גופעליק מײן ה*רץ... גינ א זוך!... :״ססס נ״נײעאבאנענטןי.!; דארפי געשאפן װעק פאר;די | ״ליטערארישע בלעטער״ ■ ■■■■■■■■■■■ ■■ ■■■■■■■■■■■■■■■■■■•■■■■■■■■ י ה ו ש ע אק די לעגםע עטלןצע יאר רעדט םען אין ם׳שרײנט בײ אונז זײער א םך וחןנן דער נײער ײרישער ליםעראטור. נישם נאר אונזערע קײטיקער באהאנרלען ד;־ם דאזיקן ענין, נאר אויך אונזעדע דיצםער (אוינ םען װיל-נלויז ד־צטער) פאק או־ום איבער שטעט און שטעטלעך רעפערירן װענן די נײן דערנריבוננען אין אונזןר םאדעינער ליטעראטור. אין עצם א־ו עם נישט קײן עולה. פא־קערם—םען דארף נםדר דערםאנען און פםדר װעקן דעם ײרישן לעזער — ער זאל זלך װאם םער פארא־נטערעםירן םיט דעם נײעם ײר־שן װאים. איז אנער א־ן דעם דאזיקן איםפעט און דעם דאױקן כםדרריקן נעלױף פארלוירן ג,װארן א קלײניקײט — די ײרישע םארערנן פיאזע. ם׳קאן ױץ, אז עם װעם קלינגען װי א פאראדאקס. נאר אװי איז עם. אויב א הײנטיקער שרךבער רעדט, ארער שרללנט װעגן ײדישער ליטעראטור, םײנט ןר אויםשליסלעך די ־־דישע דיצטונג, ר. ה. נלײז לירער, פאעםען א. א. װ. רערט, לםשל, פרץ טא־קיש װענן ״צװעלף ל־טעראײשע םאטקעם״ (גװישן זײ עטלעצע ײדישע/ דערםאנם ער נישט קײן אײן ײרישן פו־אזא־קער. רעדט םלך ראװיטש װענן רי ״קעפ א־ן דער ײרישער דיצטוננ*, ארער רי ״ילדישע דיכטונג איז פויט׳ שװענן אים פאר די אויגן די פאעטן. 6רעגם זיךז האבן םיי שײן נארנישט קײן נײע ידישע פיאזען איז די ײר־שע פראוע אין די לעצםע יארן אזוי ארים, אז עם ליינט ז־ך גארנישט אפצושטעלן אויף אירז און װו איז אש, בערנעלםאי, אפאטאשו, םעגאלאװיטשז (;;נטשזלדיקפ, זײ זענען אלטע) און װו א־ז א. ם. 6וקס? (דאצט זיך — א נײער) אגן האפ קמײר נישט נאטעיקט אזא אמעם, װאס הײסט י. י. זיננער? און װי איז אהיננעקוםען עלזר װארשאװםקי? דאצם זיך, אז זײ האבן עפעם נעשאפןז דאצט זיך, אז זײ יאבן װאם צו זאגןז א. ם. פוקם, למשל, איז דורצייס נײ. ער איז שארף, פולבלוטיק. ' י. י. זינגער דעקט 6אר אונז אויף א גאנין אוםבאקאנטע ״עלם פון פארשױנען, װאם ם־ר האגן כ־ז אהער זײ נישט געקאנט. אק םק טוט ער דאם אזיף?ײער אן אײגגארטיקן, או־י- נ־נעלן או&ן. און עוזר װארשאמפקי, תאם האט א שטאלן װארט און א פא־נעם או־ף אונז אלעםען געזאגט געװארן. ער איז אױך נישט נײז טא 6ארװאם לאזט םען זײ אלע ששײן איי א זײט — און פען זזןט נאד בלױז די קורץ־שורהדיקין דיצטןר? איך װיל דא קלןגעם נישש םלצן קרן 6ארװור6ן. םיר איז ־יכ און םײעי־ מארקיש און ראוױטש, און מ. ל. הײלפערן און נשה קילכאק און אלן די, װאס האבן אויף אן אםת װאס צו ־אגן אין זײערע לידער. אבער ליטעראםור איז דאך, כוף כל ״וף, נישט בלויז ל־רעד.