Literarishe bleter · 1926-03-26 · 99-100 (26.3.1926) · p. Seite 215

215 ליטערארישע בלעטער 100—99 .זא א זנעעײיטענקײט, א זע6ל>)םנק־יט, א #6רלוירנקײט. טיר 6ילן עם איע און םןר 6ין אלץ דארף עם פילן אין עם פילט עם נעוױם אויך דער עד״בןר גי£א. וואם ושע טוט ער, רער ײרישער שרײבעד, ער זאל ו י ך עוריק נע£ינען אק זײן 6ארלויר:קײטז אינערלעבוננען אין איי6£אםן נאנעע נעשטאלטן, 6ילן לעבנם, 6ארטי6ן און 6ארכרײטערן לעננם-בראכלעטען אק אידעען• נעראנגלען, פארנאנק און 6ארשטארקן דןןס אינדיװידיעלע טיט דעם פללישן, דאם אײנעלנע םיט, דעם אלנעמײנעם, ־ נקזױר, זײן די אנזאנערק, די 6ירערין, דל באנײםטערערין. . אנשטאט רעם אנער הערשט איזוט אץ דער ליטעראטיר ד י ז ס ב ה <*ים הונדערםםםן ניםןס? ז נ ע איך װיר, װען איך סי 8 קנײםש פיס די נןןז אדער א *וק םיםן אקםל, זןןל דער לעזער ד$ס זען אין דעם נערװ פין םײן שרײבן. איך װי.ל זיץ נענסער — נישם װײסער, אז• *רס שרײבן איז סאקי נישם 6אר קיין פען-פעל׳םלכה און נישט אין זײן געשםןק און, סאקי פון דעם טאן-שסאנדאונקט, זעגען די ,ליטערארישע בלעטער׳ דאן געװען א גרעםערע קינססלערלשע דערשיינונג װי די װ ע ר ק, װאס האבן זיך פק עײט צו עײט געדרוקט אץ זײ. װען די ,בלעסער׳ װאלטן נעהאס דעם אסעם יון דעם אויסדילער בו ביען דעם געהןריקן סאן און דערפירן אים בו דער לויםערער םדרגה — װאלט עס באםת געװען אן יעסאכע. עס װאלס אויפנעםרײסלט די שפראך און אענעפרישס, באנײם דאם לעבעדיקע װארט, װאם איז געגװױנגען דך אפ- סובלען אין םינסער. איז נישס באשערם געװען. עס האט גע6עלט אי אויםדולער, אי םסירת־נפש, אי דאס נעהעריקע באװאוססזײן אפילו, פאר דעם, ווױ אין דעם קוילעטש שסעקט די ראזינקע. םען האם נעפײנס, או די ,בלעסער׳ זענען פלס דעס א יחסן, װאס זײ שםועסן ארום ליטעיארישע אגנעלע״נהײסן. געזונסעסהײם. ם׳איז אלץ 6ארבליבן, דוכט דך, װי געװען. די .בלעסער׳ זענען גאך םאר דער בײם רײנער געװארן אין םאטעריאל אץ אין פיםאר• נײכער. און דער לעזער קװענקלם זיך אלץ פער אופעופריק• עם 6עלט איס אין ער װײסט נישט װאם. עס םעלט אים די ראױנקע• דער סאן, דער געמיסלעכער לעבעדיקער סאן פון םוגטערע, לעבעדיקע םענםשן איז םןרלארן געגאנגען. אויםגעװעפט געװארן. איבס ש ר ײ ב ן פיר שוץ א־ן די ,ליס. בלעטער׳. פיר שרײבן ארטיקלען, ערגערע — נעסןרע, םיס פערערע אדער װלנניקערע אפתן, בו.^ער גרויסער פרײד 6ון אלע פארקנעפלסע נודניקעם. אבער, װי עם בענקס דך נאך יענער ונײס, װען א יונג םיס א סשופרינע האס דארט םיט א סרי&הנעם פנלם אפנעבראקס 6 לינן אין םיסן העלן סאג, אדער םים א יראת שפלם פניפל ארײננעזאגט דעס זײדן אץ סאסנס סאסן אריץז ם׳איז געװען — חי געלעבס. ע־טע-סע.׳ נישסא אסאללקע יארן נ איבס זענען םלר ססאסעסשנע. און אסשר זענען םיר נאך גאר נישס אז1י אלס? א6שר זענען הונדעדס נופערן ,בלעסער״ דאך גישס פער װי הונדערס מאכןז אפשר,, װען אלע זאלן םיר זיך א נעם טון — די אםא■ ליקע װעסעראנען — או-וךן אויפהענגען די רעדאקסארן און א פאר בענדליק םיםארבעםער, דערשיסן דעם פןרלעגער און זין ארײנרײסן אלן דל .בלעסער׳ םיט א 6דײלעצן פאגראםנ בײ םלר האט איר געפועלט, זזאס זאנט אלר? לעזערו איר האט דאך ליב אנקעסעסנ. אק א צ הונדערם יאר ,ליטערארישע בלעטער׳נ אנםשילדלקם, בײ םיר איז א װאך - א יאר• אםאל, גא־ א םאל, אין די 8לםע בײטן, האבן זיך מ• זאםעננענוםען א םיר-םינף װיי-ע-חברהניקעס ױן האק געזאנם: הבא. לאםלר בױען .ללםערארישע בלעסער׳, ויהי. װאו א ולהי — א ז א ברה. עם איז אבער געװען א 6רײלעכע ברה. דער עולם האס זיך בערעדם. נישם געקראכן בו יענעם אין קעשענע נאך לשץ, נישס סארשפילעט זין אויף אלע קנעױ און א םאל איז םען טאקי דורכגבפאק םיס אן איבריק װארם. נאון נישס ם-ט אײנעכן). און א םאל, סאקי, נישס פארשפילעס א נויסיקן קנעפל. (א6שר האם געפעלם.) אבער, בהן שלי, ס׳איז געװען עום ערשסן פאל גערעדס — נישם געםאםר׳טו םען האס זיך אפגערעדט סץ הארבן און גערעדס גום האדגן. און אין דעם באאס אין אנדערע אוםגעלוםפערטקײסן (װען זענןן םיר נישס אופגעלום״ פערלז) האס זיך, כאםת, געפילם א רײנע כונה ױן א סרישער אסעם, א ליםערארישער אסעם, נישט קיץ ביכער־שםויב. ױן נישט קײן פען, װאס זויגם פץ סינםער אץ םיקט פון דארט ארוים געפגרטע םאדערנע סללגן. א6ס האס זיך םיר געדוכס: אם איו א בלאט, װאם האט סאר זלך די נײססע קינססלןלרישע אויפגאבע: לעבעדיק ם*כן דאם 6ארשיכעלסע װארט״ אויםםון אים סץ איבערגע־יבענעם נוסח א קוגץ איז זנו שרייבן קיגסס• לערישז איר פרובס מיס דער פעןבו רעדן קינסםלע ר י ש די פשוסע, אלםעגלעכע רײד. אונזער לשון האס שוין >.ין דער ראסאזױאן-םאשץ וײן אסעם אױסגזװיכס. באקוםען א פנים 6ון א םבה, ם׳איז געװארן — ש פ ר א ך (אך אץ װײ בו פירו) פרישס עם אפ, בלאזס אריץ אץ דעם א נײע נשםהו װער — אז נישם איר — ק נסטלערז װאו, אז נישס אלן אזא װויל קלײזל, װי ױנזערע ,בלעסער׳ז אין מיס 6רײד האב א־ך נאכ• געוען, װי דער אלגעםײנער לעבעדיקער סאן 6ון אונזערע ,בלעםער׳ שםעקס אן םים געםיםלעכקײם אלץ פרישע חברים״ םיטארבעסער. םען האם שוין אננעד״ויבן פארשסיץ, אז בײם ש ר י י ב ן אץ די ,בלעסער׳, דארף םען אנדערש ע ס נ ע ן ד א ם ם 1 י ל. םען האס שוין גןהערז פ ע נ ש ן רעדן, נישם קײן סראסעסארן. לעבעריקע, נערװעזע פנלםער געזען — אין נעשריבענעם װארם, נישם קיץ ססיליזירסע פאסקעס 8ון אפיביעלער .קינססלערישקײם׳. אין די בלעסעו זענען קײן א י• ס ל ק ל ע ן נישם נעװען, נאר קולי-קולות■ ס׳איז שוין געגוג געװען דער בריװםרענער זאל איײניוארפן די נלעטער, או אין שסוב זאל םען פרענן: .װער שרײס עסז״ האס סאקי בי יענער נײם א גאליביאנער (ער לעבם נאך) געהאם םענית בי מיר: .דײנע ארטיקלען װאלסן נישם שלןכס נעװען, אבעי... דער סאןן בו הײם-ש. גישסא קײן דיםםאנץ. גײ םאך אים דיסםאנץ, אז