Literarishe bleter · 1926-02-12 · 93 (12.2.1926) · p. Seite 113

113 ליטערארישע בלעכוער 98 .זא פו ן פארלאג ב. ק ל ע צ ק י ן * אז־ף ױ ס־ל אנםדאגי £־ן אונזעדע לעזעד מ־ד1; מ־ר מ־ט, אז םיד ד־נק א־צט צהעטראטן צ־ דרוק ד־ יד־שע שע־־ע - יד־ פ־כ־ער 15 - 21) םון שלום על־כם אזן אץ סאדלז־ף םזן ױ נאענםטע צזױי ראכן װעלן זײ ערש־ינען. א־ן די ביכער ג־־ען אדי־ן* ־יױשע שרײכע־, אדעמע אזן ס־יילעכע 2 כענד, מאטל ם־ם־ דעפ חזנם 2 בענד, ױגנט-ראמאנען, מאנאלאגן. — די לעצטע ־ ביכעד (22 - 28) װעלן ערצײנען א־ן עטלעכע װאכן א־זם. םיװענדט ז־ך, םאױטטי־ט י ז־ך, אן דער םאד־טםױ־טזגג םזן ױ םריעוד־םע נ־כעד םון שלזפ-עליכם. — * אונזעד אז־םנאבע ״אלע װעדר, ם־ן ־. ל. פד־ך דעדט א־נג־כן םארענױץט. ױ אז־נצאבע װעט האלטן 18 בענד. צ־ דעד נ־ז-א־צס־קעד 12 בענױקער או־עאבע קזמען צז נ־־ע ס ב־כעד, װאס נעםק אױם אלע ,װע,־ק ם־ן י. ל. פױן, װעלכע ױנק א־ן ױ 12 בענד נ־ט א־יץ. עם ױנען אד־־ן א־־ך םיל זאכן, װאם ז״נען א־ן די אםעױקאנער אז־םנאבע ניט אדײן. חזץ דעם ױנען פ־ל זאכן םזן םרצן אדיץ אין אונזער אזיםנאבע אץ א נ״יקאדענ־דטעד םאדם אזן א־ן ױ נײע לעצטע װא־־אנטן. דעד באגד ח׳וג - ״א־ן מײן װינהעלע״ דתקם זיך שזין, דער באנד חו׳וג - ״שטעט א־ן שטעט׳ לעךי' װעט א־דים ט־ף םעבדזאד. אזזי-אדזם װעט ױ םױןיאזים׳ גאיע ױן םאדענױקט. מיד םלאנעװק אז־ך אדו־כצזנעבן א־יניקע בענד איבעדזעצט םון םרצעם העבדעלשע װעדק, װעלכע ױנק א־ן י־ד־ש נ־שטא, - הן בעלעטױםט־ק, הן ארםיקלען. - * עוזר װאדשאװסקים ״שמ־נלא־ם״, װעלכע זײנק שו־ן זײט 2 יאר גישטא אץ םארקויף, דדוקן זיך אזן ױ טעג װעלן ױ עדשײנק. - ־8 י. אםאטאשוס ״אלײך, - דעד דאמאן א־ן װעלכן עם פ־גזױק ד־ ט־םן םזן ״א־ן םז־ל־שע װעלדעד״ אזן םון ״1863״, - װאז מ־ר מו־עםן מדדכ־ן, דעם הזיםט״ט־ם םון די עדשטע צװײ טי־לן ם־ן דעד טרילאנ־ע, א־ן װאלד אלס םאטעד םון ױן בד״- יחידד, שרהקה, - װעדט םארענױקט אין זאץ. * מיכאל װײכע־טם ״טעאטעד און דדאמע״ א־ז שז־ן עדש־נען. דער עדשמעו־ באנד א־ז םאדגדעםערט מיט אײניקע נײע אדמיקעלן. א־ן צזזײטן באנד קוטען א־יין ארטיקלען א־בעד ױ װ־כ׳ ט־קסטע טעאטער׳או־סם־רזנגק םאד ױ לעצטע צװײ׳דדײ. ־א־ן א־ן םוילן. און, אגב, װעק דארט באהאנדלט די ם־אבלעמק ם׳־ן דעם םאדעדנעם טעאטעד. - א בזך, װאם דארף א־נטע־עס־דן יעדן א״נעם, װאס א־נטערעסירט זיך מיט טעאטעד. - * צ־ם 25 יאר־קן ױב־לײ םון שלום אשם ליטעדארישן שאםן א־ז עױנדנען בײ אונז א בדאשזד םזן נחמן מײזיל א־בער שלום אשן. * ױקאמעדיעםון ח.גאטעםםעלד״געװאלד,װעןשטארבט עד?״ װעט ערשײנען ױ צלײםע װאך און װעט םזנאנדעדיעש־קט װערן ױ אלע, װעלכע האבן זי נאשטעלט. - צוש ײדישן קאכ־,ר־ט*אטקר אין כאפקװע איך װענדט זיך צו אײך דורך דער םארפיטלונג םון די ״לי־ טערארישע בלעטער״ םיט דער בקשה מיר ארײנצושיקן, װאס סיקוםט םאר די אויםשירונג אין א־יער טעאטער פון פרצעם ״בײ• נאכט אויפן אלסן םארק״. מיס אכםרנג 5 מנרואר אי1• ה עלענע פרץ נלײן וררעס: אז>ק 1חו1>א ,30 56 סח12^1 טיװע מיטהילף דעם זיך נויענױקן ײדישן װיםנשאצוטלעכן אינסט־- טוט״• אױף דעם אקאדעמישן צוזאמענםאר אץ װארשע, יאנ־אד 1926, האט דער דעלעגאם םע־קאל םאו־געלײגט אדײנצושטעלן אין טאנ׳ אדדענונג ױ םראגע װעגן וױסנשאםטלעכן אינסטיטזם. צום אקאדעמישן צוזאמענםאד ד,אט דער אדגאנ־זיר-קאמיטעם געשיקט א װענתנג װאם ענױקט זיך מיט די װערטער: .גײט אדו־ם פזן אײער ביזאהעױקעד גלײכגילםיקײט, שטעלט דך אץ ױ ױיען פון ױ מוער און קעמםער סאר דער לעבעױקעד ײדישעד קזלטזד אז־ף דער ײדישער שפראךר ליטע. דעם 15 יאנואד איז אתים אץ קא־ונע א ם־רױטיקע א־נ׳ מאליקע אוינצאבע, געװידםעט דעם ײױשן װיםנשאםמלעכן א־נםט־טוט, א־ינטערן נאםק: ״דער װעג צו ײױשער װיםגשאםט״. אט א־ז דער א־נהאלפ םון דעם בלאט: ד״ר מ. םודאדטקי, לאמיד העלםן שאם;!- ש. לעװ־ן, ײדישע מאםן־קולמור-שאםינג און ײד״ װיםנשי אינםט־- מזט. - ד״ר מ. מ., ד״ר ח־ים זשטלאדםקי. - ד״ר אםתר עליאשעװ, דער ײד׳ װיםנשי א־נםטיטוט. — ױדל מארק, ױ אזיםגאבעם םזן דער סילאלאגישער סעקציע. - אודיה קאצענעלענבאנן, בײ אזנז און ארום אונז. - י. מ., םון סאלק, םאו־ן םאלק, םיטן םאלק. - ם־ן ק־לטורלענן אין ליטע. ־*= דײמשלאנד. אין משך םון *26-2 דעצעמבער א־ז אין ס־אנהםורט-םאין םאדגעקומען ױ ערשטע קאנםעדענץ םזן ד־ ײדישע קולטור׳םאראײנק א־ן דײטשלאנד. צװישן ױ אנדערע באשלוסן װעגן דער םארשטײענױקער קולטוד-קןףיקײט םון דער נײ<עשאםענער א־- נאניזאציע (רעסעראם םון י. תנץ) איז םאו־אן א באזונתר רעזא׳ לוציע, װעלכע איז מחחייב סיי ױ זף־טיקע םאראײנען, סײ ױ עקזעקי־ ט־װע תרבצוס־וץ א נאשטײערונ־. ילט־בת דעם ײױשן װ־םנשאםטלעכן א־נסט־מוט. לעטלאנד. ױ אײנמאליקע אזיעאבע ״ױנגױאלד״, אדגאן ם־ן ד־ ל־טעראױשע ק־ײזלעך בײ דער ױגער ײױשעד שטאט־שעד ם־טל׳ שילע, אינםארמירט װעגן דעם, אז ח׳ י. ראדאק האט באקױנט ד־ תלטידים מיטן נעדאנק םון אינםט־םוט אזן געתםן ױ צ־ זאםלען מאטעױאל םאר דעד עטנאנראםישער קאמיםיע. םאראײניקמעשטאטן. דער ״ארבעםער-ױנג-שול־בױלעטיו״ נזם• 10 - ״, 1925, מעלדעט: ״ױ באװעגונג צו העלםן דעם ײױשן װיםנשאםטלעכן אינםטימוט װערס אין ם־לע שטעמ געם־רט פזן אונזערע לערערם און נ־ענטש-טוערס״. ארגענטינע. דער ײדישעד ליצעדאטן׳םאראיין אין ארנענ- ם־נע דעחתמעט ה. בלאשטײן) שדײבט צום אדגאניזיר־קאמיטעט: ״מ־ר מעלדן אײך, אז םיר ױנק גר־יט, לויט א־נזערע בוחות צו העלםן אײך אין אײער או־בעט םאר אונזער געםײנזאםער גת־םער זאך - ױ ײױשע .זיסנשאםם״. ־•= ארמיקלען אדער נאטיצן װענן דעם ײדישן װ־סנ׳ שאסטלעכן אינםטיטוט װאם דעק זינט דעם לעצטן באױכט צו אונז ־עדגאנגען, ױנען געװען געדתקם א־ן: ״ארבעטער-רינג שול בױלעטין״, נ־ו׳יאו־ק (דעצעמבעח; ״קענעדער אדלער״ <11א.29); .,װילנעד טאנ״ (13.1); ״ױנגוואלד״, ױגע (יאנואו־); ״װילנער טאנ״ ס.25); ״דאם נײע לעבן״, ביאליםטאגן(26.1); ״לובליגעד טאגבלאט״ (26.1); ״נײער פאלקסבלאט״, לאדז ס.28•); ״דאם ױדישע װארט״ קראקע (29.1); ״שעדלעצער װאכענבלאט״ ס.29); ״װילנער טאג״ 3.10; 5.11). ױ ם־־ינד סון אונזעד זאך װעדן געבעטן צו שקן ציטזנגם׳נומעק, ־אז עס װעחט עפעם געדתקט װעגן אינםט־טוט, צי מ. וױינרײד. אדרעסן: .¥\ מ11זס8 ,145 .ז191)ח18ו01 ,ז6׳\\ס)11ז*ו1:>73 .£ .)1זס¥ זופא ,.81 178 .£ 982 ,ץ)121*ו81 .ן. .ז0 .סח¥11\ ,14 *)1חו1ווו01ק .¥\ ,ו1ם1םזח1ם¥\ .ז0 ׳־מן־י דיײיי ווקל;־^•