Literarishe bleter
- Journal
- Literarishe bleter
- Volume
- 2 (1925-1926)
- Issue
- 90 (22.1.1926)
- Date
- 1926-01-22
- Page
- Seite 60 (sequence 8)
- Language
- Yiddish
- Belongs to
- journal issue
- OCR quality
- 60% known words query
- IRI
…/4795427-8773849-8774777--00944-4796304- Visual Library
- page viewer of the UB Frankfurt
OCR text
30 .■וא ליטערארישע בלעטעד 60 $ זינגמוון^ ״אויפן שװיבדלםרעפ״ *ץ לס*ן. ם#ר די ייסעםע **ירםי*ז י*זץ <ק םלחםי■ *1 יזיח^מיז, נײסן ײיד *#דן לסוסד ) רײס םי*ן, ײוןם די *ײ*, די גרוײניס ה#* זײ זןרױםנסםיינן *ויף *•ר *זיבסרפליןך. בןזינדסרם עולם *י*ן סלײבן *#ן םץ רי נײס *ייםנסקוםסנס םיסקילזןנםן, קלײנינקס םזנםססלסד *ץ!ולסילײ נרײםן, *יז די דױםם-הסלדין *ץ רןןםןן נ ת ם ד, * נ#נץ נײס םרויסן-םינור *ין דסד ײדיסיסר ליםזדןםזר• זי *יז וןקםױי, םרויונד, *יל םים לסבנס״לוםם *ץ ק#םף, נןים נןך אםהסי, הײםסי, #לז ם#יב**נדיקסי ליםס. םארן לסזסר נײסן דודד ) רײס *יםן — קינדסר *ץ *ונזסר *ײם םים ז״סיס *לס סװןכק״םן *ץ לײדנסזאםםן. ״* ו י * ן זז ו ו י נ ד ל ם ר ס •" *ץ לסבן קלסםסרם די נײס *רוי1 םים בוןסםסלוננסן *ײםן נײסם רןםןן ״* ו י * ן ש ו ו י נ ד ל ם ר ס ■״ *ון ק, זיננם#ן ייד יוסנק אץ ם{ורלאגס<בוכהאנרלוננ ם. גי ם ל י ן, װארשע, קראפי נאלעװקןװסקיע, נום. 1. פ ר י י ז 3 זל. הענפ און סים, קעפ םיט מאדנע, משדנה-לאנגע האר. שטיקער הויט, האלץ... - חדערז - האט װי נ־ט בױ זיך אין די הענט אנגעהו־נן שחיען סעוגא, - חדערז... ער האט געכאסט א זאק, געװאלט םיטן זאק אײנהילן דן פנים, - איער טלוצ־ם האט ער ױך דערםאנט װעגן דין םאטע־. ער האט זיך אויםגעהויבן, ח קני האנן בײ אים געציטערט. פון ים׳ בודם האבן זיך אן אן אויסהעד געצויגן אין ים אוײץ גלײכע חיטע פאםן. בארקא האם גענרומט נײם עק שיפל. פלוצים האנן דך נײ סעתא אונטעתעהאקט ח סיס, אץ ער איז א םאל נעטאן אויף ח םיש. ער האט זיך ארײנגעגרא:; צװישן ח נאסע, סון דער ק אנגעװארעמטע םיש-שופן, מים ־־ ציץ צעחקפ ח סיש און דך צעקװיטשעפ. געקוױטשעט האט ער לכמחילה שנדל, םונקט װי פאר דך, שפעטער אלץ העכער אץ העכער, גרילצנחק און אן אן אױםהעד. דץ קערפער, א״נגעשס־־נ אין שופן און אין דעם שפײענץ םון ח םיש - איז געלענן א־נ׳ נאדעגלעך. װער-זשע האט עס געקװיטשעט, דער םענטש, צי ח םיש?.. בארקא האט זיך אויםגעהויבן, א קוק געטאן אויף דץ ברוחנ־■ דעדהערט דץ קזיםש און דך םרײלעך צעברוםט. שםעטער הןמ ער אפגעחםן םון דער באנק א בדעט און, נליטשנחק זיך נ־ם ח פאדעשװעס איבער ח םיש, דך גענוםען גנבענק צום בחדער צ־. לעבן אים האט ער דך אפגעשטעלט און ויך נאכאםאל ד׳ נעהעדט צו דץ מאדנעם קװיטש, װאס האט אויף קײן א־ין מינוט :־נ אויםנעהערט. באלד האט ער זיך א שאקל געטאן םיטן גאנצן קע־• פער, עטלעכע מאל א מאך געטאן מיטן ברעט און דעדלאנגט נ־ס א־ד סעתען א קלאם גלײך אין האלו און נאקן ארײן. סעתא איז גלײך שטיל נעבלינן. חנע פלײצעם האבן א ד• טער געטאן, חרכן ד,אלז און נאקן האט א םלײץ געטאן א שטראג םון קלעס־ק בלוט. בארקא איז אנידערנעפאלן, ארעקנעלײגט ח ב־עט א־נטער ־־־״ סיס, אויםנעששרעקט ח בארד אין היםל אי־ײן און האש זיך מ• הוילט: - אאו - אאו - אאא... פון בדעג האש גענומען בלאזן א םארנאבטיקער װינט. תי װינט האט א װיג נעטאן דאם שםל, א־יננעבויגן, אוישנערחט און אװעקגעפיחש עס אין ים אחץ, צוזאםען מים ח־טוישע מענט־׳ץ■ װאס חנק נאך אלץ געגאננק פונם ברעג. \ ס ו ף נ״ם לענן ם־ן דער א־נעט. און נאלד איז שוין אחיםגעשװאוםק םון װאסעד א האנש מים אפגעהאקטע םינגער, א פלײצע מיט בלאסן פלײש, ,װאם ח כװאליעם האבן אראנכעשדענקט םין א־ם דאס בלוש. איין םת איז געשװאימק אויף דער סלײצע. עד האש ארויסנעשטעלט אויםן װ־נש דץ ארײםגיעחםענעם גארגל און ח אדעק ז״נע האבן זיך נעפל־עשקעט א־ן װאשער. און אש א־ז םארבײנעשװאומען א חט פון א מענשש, מיש חנע חפן, װי בײ א שעפם. שםעטער האנן זיך נאליזן סים, א סך םיס - צעהאקט, װי בײ א קצב צום פארקו־ף. און ח װײס׳רוישלעכע כװאליעם דאבן אויסגעזק װי צינקענע ט־שן, נא־עקטע מיט בלוט. ח צעשלאנענע גלידער, ח שט־קער פלײש םון ח מענטשן האנן דך אנגעשלאין אײנער אן דעש אנ־ע־ץ, דאש שםל האש ח שט־ל אפגעשטופש םון זיך און שװײננחק גענאנגען םאראו־ם. צ־נענ־נדן צ,י א קלאץ חנען סאר- נתעשװאומען ר,־ײען, אן הענט און אן קעפ, זײעד בלוט, װאס ד־ כװאליעש האנן נאך ניט נאװיזן םרן זײ אפצוװאשן האש אויסגעזען, װי שװ״ס. דרײ קעפ און צװײ הענש האנן נאכנעיאנם דעם קלאץ, ח האנן ז־ך געװיגט א־ן װאשער ,װי רײםע פחכטן א־ן א בלע- טער-קחין. און נאך װײטער האט ז־ך שוין דאש שיםל קוים בא- ,װענש, עש האט ז־ך מ־ט קראםט א־ײנגעשניטן אין. דעס קנױל ם.־ן מענטשץ-םלײש און הערנער, םעל פון הױת און שטיקער מלבושים, צענ־אכענע קאט־שן א־ן קאשטנש. דער קנו־ל א־ז געװארן אלץ גע- חכטער, זיך שטאדקער גערינן אין שיפל, ראס װאשער א־ו שוין געװען ח־ט און דאט געשמעקט מיט םארשחקנש נלוט - מיש א שש־קנ- חקן חח פון א געמױזעכטם. ח נענל םון ח טו־טע םינגעד ד,אנן אנמעכטיק געק־אצט איכעק ש״סל. האד, שטיקלעך האר צוזאמק מיט דער הו־ש האנן דך אננעשטאפט אין אלע שפארונקעס םון ש־פל. פח־ען-הא־ חנען געװען, װי פ־ילע װאסעד-געװיקשן, און סעתא דאט נאמע־קט, אז ד־ פחיען-קערפערש חנק געלעד םון ח מענע־שע, פ־נקמ װי צײט־קע מעלאנען זײנען געלער ם־ן ח ניש צײטיקע. םעתעש םיס, הענש און נרוםש זתען געװק, װי אםגעשניטענע. ער האט געזען װי בארקא, ,װאש האש שוין אויםגעהערט צו הוילן, האט זיך מישן גאנק קע־פער אינעתענויגן און מיט ח הענט געפא־עקט זיך צװ־שץ ח שטיקער םלײש: זײן בארד האט דך נאכנעשלעפט אינעק װאםער. סעתא האט געװאלט א געשדײ טאן, ח ליפן האכן ויך גע- הארכזאש צעעפנש, אנער ח נרוסט האט ניש אחיסגענעכן םון זיך קק שוש קלאננ. עש איז ניש נעװען קק נוח אויפצודוינן דעש חדער און ארויסצ־קחכן סון דעם א־ש. פארנײ חנען אין דער װײש אחין געשװאימק באקאנשע - יענא־קא זעםליצין, װאסילי מאקש־מישש, דער לךום-אױגיקער שגײ- דערל ואריא, ,װא;-,״א-לי, דער יאדעק-הענדלעד, מאטקיא םונם גח- נעם ,װינשל, דער קלויסטער-םטא,־אשטע מראכין. חן גרויע בארד איז צ־זאמען םיטן ק־ן םארשװאונק געװארן אין סעתא האש דעחען חנע ק״נמאל נאך נ־ט נעזעענע געלע ציין. נ״ם שנײדע,־ל זאחא האט געפעלט א דאלנער שארנן מיטן קתמען אויג. עד א־ז אחים- געשפרוננען םון א חיטער סװאליע און םונסש װי נײש לענן ד,אט ער נריהחק, שנײרעחש אונשעדנעװאונקק םיט א״ן אויגל. יענאדקע דעמליצינען ד.אט םעתא דערקענט לויט זק רעקל. םון דעם גאנצן קאפ חנען כײ א־ם םא,־נל־נן נא־ ח האר, װאם האבן זיך נעבאמבלש אויף דעד פל״צע, װי א לאטע. און די שש־קער םלײש, װאס ד,אבן געשװאומען נאך ח, האט מען שו־ן נ־ש דערקענט קײן באקאנטע. עש איז חרננעשװאוםק א מענשש צוזאמען םיש א ה־נש און או־םן םענטשנס נאז האט געגלאנצט א שװארצעד רעמל פון ברילן. און שפעטער - װײטער שטיקעד װארעםע סליש, װאש האבן נעשמעקש מ־ט װיעק בלוט... סים צונויםגעסלאגטענע טיט הענט - •ח ײםי״ כ נג