Literarishe bleter · 1925-12-25 · 86 (25.12.1925) · p. Seite 331

331 ליטערארישע בלעטער 86 .זא נ־ט געהאליםן נ־צ רךן ־עטן ניצ ק״ץ םאריאשן. אבער אויך סיט ד־ א־נטע־ו־נעראקםענע מעםטער האט עם נ־ט שטענר־ק;עהאליםן. ארן עם זיינק געלעזן אלנטן, װען ז״ האין געס־זט שםעט א־־עט;. זײ זײנען געלעזן שניידערקעם, און דע־ עזלים האט חתזנה. א־ן ניט שטענד־ק האט מען געקאנט בעטן א־ער םא־באטן. ד־ ק־נדע־ האנן געקאנט םרענן: לאם א־ז עם םא־ א נ״ם? לאם עםעם םלזצל־נג זאלן זײ נ־ט דא־פן ארע־ נ־ט טא־ן א־ו־םגײן םון ־טטובי... ז״ קאנען נאך הם-ושדום אנהײנ; צו םאר־נזטײן!... גאנץ אםט א־ן אזעלבע א״נזאמע א־נםן םליעגט דער מלטד אנטאן זײן אדעם, אפגעט־אגן ם־טערלי און פארלאזן ז״ן לארעם, לי־נטיק :רמע־ל, מ־ט א ק־ענץ א־ן אן אנגע־וקטן געזיבט. א־ן בײםנד־קן פ־אשט און ם־נםגדע־ער נאבט טאםט־נוען ז־ך א־ן ט־פן ש:ײ. אלעיך ראטעלען ז־ך א־ן קאלטן ם־נםטע־ן ב־ת-מדרש. אבער אז ע־ םל*עגט בל׳ײבן א־נדע־הײם, א־ז געיעגן א־בערן ד״״ז אומ־ויקײמ, א־ן הא־צקײאפענ־ש, א־ן לו־ע־נ־יקער ש־־עק. באטש ער איז געזעםן א״נגעשפא־מ אין זײן צ־מע־ ־א־בע־ א בליאט נמרא.- אײנמא־ א־ן אזא אלנט, לען ז־ א־ז ינל־ן געלענן א־ן בעט, אן אומ־וןקע, נע־וועזע, דע,־שראקענע פא־ ו־ך אלייץ, האט וי זיך דערמאנש, אז ד האט םא־געםן או־םן א־ילן דעם גרויםן ז־נם קאלדרע. צוםעליק או־נצעגאס; א־־ף א־ר א קענדלי לאםע־, האט ד ד אלעק׳ געלײגט או־םטר־קענען. לען ער לעט קומען, לעט ער זובן, א־ן בע־ם לע־ק, זי או־םלעקן. א־ו זי א־לים םון בעט, אלעק צום אויװן. געגאנגען א״נגעל־קל׳ט א־ן דער ד־קע־ ם־נםטע־נ־ש םון די חדרים. נ־מ אנגעצ־נק קץ ל־בט, ,לײל א־ן ל־בטיקן לאלט זי דעחען ד־ אומרױקײט און דעם לו־ע־נחקן שדעק. דער מלםד ד.אט או־ך שוין לאנג געענחקט זײן בלאט גמ־א, א־ישגעלאתץ זק לאמם א־ן א־ײן א־ן בעט. אבע־ עם האט א־ם עםעם געטרײםלט א צאן אן א צאן. האט ער באשלאםן, ע־ װעט ארױם- קריכן אויםן הײםן אוילן. ביים אוילן האט ח ם־נםטערניש זײ אנגעשלאגן א״נם אן אנ- דע־דן. צלײ במעט נאקעטע קע־םער םון א מאן און א םרו־. א שדעק, במעט אן אויםגעש,־׳״. אן א־ומטאםן א־ן ש־עק און שלא־צן וצשך. דאם ארומטאפן איז געלא־ן אן אומא־םונג. אן ארויםק־עבצן םון א באםרײטן לאנג אײנגעהאלטענעם באגער. און םא־געעקײט. נאך דער םא־געפנקײט א־ז געקוימען שרעק און םא־צוױיםלונג. א טאנ שםעטער איז דער מלמד אלעקגעםארן םון שטאט. אםשר אלעק אםצוחכבץ גלות. געהײםן האט עם: א שלעכטער ם־יל םון דער הײם. זי אבער האט געכדזט באהאלטן א־ר ש־עק און םא־צ־וײםלוננ. ד לאלמ אםגעלײנט גאנצענע מעג, אבע־ טרע־ן זײנען םא־רעטער. זי האט נ־ט געטא־ט בלײך לערן. ניט געטארט א־אם םון געזיבט. די עלטע־ע קינדער ואלן גא־נ־ט באמערקן, זאלן גארניט םרענן, זאלן נ־מ קוקן אויף א־ר מ־ט םא־זואונדערונג. איז א־ד געז־כט געלאץ א מאםקע. לען זי איז געװעזן אלײן, האט ד זיך געריסן ח הא־, געקלאםט א־ן קאם, געקניםן ד־ לײב, בײז, אנזחדתחק געקניםן זיך דעם לייב. אבער ניט געלײנט, און א־רע קינדער םלעגם ד באגעגענק מ־ט דער געווײנלעבער רו־קײט. װען גאט װאלט נאר אזוי ניט געזען, ל־ אי,־ע ק־נדער האבן גארנ־ט געוק ׳. ױ האט נ־מ או־םגעהע־מ צו חיוץ צו גאט. א־ן הארצן, שטיל, אן א באלעגונג ם־ן ח ל־םן. ער זאל םא־געםן, לאם ער ד,אט געזען אין דער םינםטערניש םון דער נאבט.. ער ואל איר מוחל זץ. ער' זאל ד נ־מ באשט־אםן. זאל עם בלײבן אין דער םינםטער. זי האט געצײלט ח טעג און געלעבט א־ן האםענ־ננ. און לען זי ד.אט אנגעצײלט א געװיםע צאל טעג, איז א שלירעד חרך איבער איר לײב, און ח האו־ האבן זיך א־ר אנגעצונדן אויםן קאם האדט בײ ח װארצלק. טאנ ייי אריבער נאך טאג, א־ן דער צו אונזערע לעזער און פרײנד; עס דערנעענסערס זיך דער נײ־יאר. שאפט אבאנענטן סאר די ״ליטערארישע בלעטער״ א */נ יןןר — 5 גיל ן. אין אויסלאננ _ ז דאלאר. א:דע,־ע חדחט א חרה פא־ זיך. אבער א־יםע־ דעם האט זי :אך געהאט א גרויםן זון אויסע־ ח צלײ ײנגע־ע. א גרויםער װן, ״עלבעד איז שו־ן געשמאנק אין שדוכ־ם. אין צלײ א־נטע־געלאקםענע טעבטער, בלה-מײדלעך. קײן את־ױת ניט, אז דע־ ם־עמ־ע־ ײד- א מלמד און א וײער םרומעד, אן אמתר צחק - לעט םא־נעמען ־אם צ־מער, לאם שטײט בײ איר לײדיק. אך, די ד.אבן פארגעםן ח לאנגע לינטער-אלנטן, װען דעד גרויםער זן און ח אונטע־געװאקםענע טעבטער לעלן אלעקגק צו פ־ײנד אדער אין טעאטער, צו מענץ און םרײלעבק״ם, און ח ײנגע- ,־ע ײנגלעך װעלן שלאםן א־ן זײע־ צ־מער דעם געזונטן שטארקן שלאף, װעלכן ױגנט שלאםט. דאס אױ טאקע באלד געװעזן אזוי. א״נמאל א־ן א לאנגער ר,אדטעד .לינטער-נאבט. די עלטע,־ע קינדער זײנק אינת,־ה״ם נימ;עדעזן. ח ײנגעדע האבן שטא־ק נעשלאם;. דער מלמר א־ז ערשט נ־ט לאנג געקומק םון בית-מרדש און דין בלאט גמ־א, האט אם- נעגעםן װעטשע־ע, אםגעבענטשט. געבליבן א וױילע ת־ק זיצן אײף דער קאנאםע בײם עםט־ש אין דעם גוט אנגעה״צטן עפצימע,־. גע- :אםט א פא־ װערטער מיט איר, װען זי האט אםגע־ײניקט ם־ן טיש. א־ױף אויף א קודצן געשםדעך וױלז איר סאן א־ן דער װײטער דדום• שטאט. גײדע האבן גע־עדט אין א טאן םון שװעק געמיט, םון :,־״דלאױקײט. א װײלע נא־ האבן זײ אװי גערעדט. באלד איז עם ג־עלאץ ז״ער שטיל. נא־ ח גחל אונטערן אוילן האט ניט אויםגעד,ערט איר נחלצן, און םון א שלאםצ־מער ד-אט זיך געהערט דאם שטארקע םאםען מץ ח שלאםנחיע ײנגעלעך. םלוצלונג איז ח קלא־ געװארן, אז ח ז״נק אל״ן, נאנץ אליץ מיט דעד שגדלקײט, װעלכע האט געדחקט אייף ז״ ם.ץ אלע חטן, א־ן מיט דער ג־יל און דעם אטעמען םין די שלאםעדיקע קינ- ז־ער. א־ן מיט זײער םרוםקײט. אבער ח האבן ז־ך בײדע םארלאץ. אזמרדק געלא־ן. ח היץ אין צימער א־ז געלא־ן אימ־ערטחעגלעך. :אטש נעם און רײם או־ף טיר און םענםטער אין לאז ארײן א־ן ־ג־ט־ב דעם גאנצן ם־אםט. זײ האבן פא־געםן לעגן לאם ח האבן נע.־עדמ, א־ידער זײ זײנען אנטשל־גן געלאץ. נ־ט געם־נען קײן ׳־ע־טער םא־ א נײעם געשם־עך. זי איז געשםאנען םא־ דער טיר סון דעם ג,־עםערן צימער, לאם ז־ האבן געתםן זאל און װאם איז געװעזן א חרבגאנג צו איר ש־אפצמער. האט זי זיך אתיםגעשארט תרך דער טיר, ארויםגע- ננ:עט. םא־מאבט זי הינטער זיך, ח שלאפצ״מער-טי־ אם־לו םאר- ש־אםן הינטער דך. אויםגעטאן זיך מ־ט גתיםער אומרו־קײט, אחינ- נע־־אכן אונטער דער קאלדדע װי צו באהאלטן זיך םון עפענט און עד האט דך דע,־שראקן אויפגעהי־בן פון חן ז״ן בײם ט־ש. װי געטריבן תרכגעגאנגען דאם עסצימער און דורך דער קיך א־ן ז־ן צימעד א״ײן. לאנג און מ־ום געלײענט ק־יאת-שםע. םא־- ־ידם, םארשריען עפעש אין זיך. מורא געהאט אױפצוהע־ן ח קריאת- ••יאוי ׳■*״׳<. בײדע זײנק ז״ שזדע־ א״נגעשלאםן. - דערנאך חנק געקימען אװנטן, װען ז־ האט געבעטן ח אינ- ־עי־נעװאקשענע טעבטע־, ח זאלן בלײבן א־ן דער ה״ם, ניט אלעק- ג״ן• א םאד מאל האט ד ח םארבאטן אלעקצוגײן. מײדלעך דא־םן ז־ך נ־ט אתמשלעםן בײ דער נאנטז מ־מ דעם עלטערן װן האמ