Literarishe bleter · 1925-12-04 · 83 (4.12.1925) · p. Seite 280

88 .זא לישערזןרישע נלעטער 280 דעם זיידנם לעצטע טעג (ערינערונגען צו זײן אכטן יארצײם) -■־׳ ט א י ן מ. אננעהויבן די רעכטע שםתד, מ־ט געשב-רעבן. םענוהויעך אד,׳ װעס■ יעך, װא־ דעד דאש״הםדכ-ט א-ז תםיד געװען דעד ״דירדי, װאט א־ז ם־ן אדעםען א־־םזער־ננלש געװען ם־ט ליבע און זארנםעלט־- יףט. נא־ דעד 20-טער דעצעםיע־ סזענ איז שװ•; נעװען אן אױכ- נאב. דעד ״ז־ידע״ האט זיך נעם־לט גיט אםבעטט;, א־ן שד־ן פאד האלבעד נאדט דינען ז־ך ד־ נעטט פינאנדערנעגאננען. ם־יינדל־עך, םיט א נוט-װארט םא־ יעדעק, האש עד זיך פונאנדעדנעזעגנט מ־ט אדעםען. האט ז־ך געװאונדערט, װאט היי״־א־ נייט מען זיך אזױ ניך פ־נאנדעד. נאד די ״באיע״ האט יעדעק א םוד א־ייננעד־יםט, אז ד־ דעצטע צייט ם־לט זיך דער ״זיידע״ זײעד שלע־נש, א־פ איז שװעי צו ז־צן שפעט און געבעטן מ־ש א זיםץ, מען זאל איט װ־נטשן נעזונט און יאדן. דעד ״זיידע״ האט ז־ך איער געהאלטן שטאל־ן, װ־ א גע־נעדאל, װאט װ־ל זיך ניט אונטעדגעבן און געפ־יװט די געסש םא־ד,אלשן װ־ םענלעך שפעשער. מ־ט א מאדנעפ געפיל א־ז םען ז־ך דאםאלפט פ־נאנדע,־נעגאננען. דאפ א־ז געדען דעד לעצטעד געבודטםטא•.... און א־ן א קנאפן ־א־ א,־ום א־ז עד שװין נעלענן א־נם יידישן שפ־שאל. אײן זייט קערפעד, ד־ ל־נקע, איז נעװען פאדאל־זידט, נא־ ר־ט א״ן האלבן האט עד זיך באװעינט. ז״ן נײםט־ א־ז אבעד געװען לו־שער. געדעדש האט עד װענן אל־ן, װאם האט אין יענעם שטודעמדיקן יאד אינטעדעםידש. אויף א ם־נוט האט עד אבע־ ניט םאינעםן זײן הויםט׳א־נטערעס און ליבלינג - די ײדישע ליטעדאשוד, װעלנע עד האט אזױ םיל כוהות אפנעגעב;. עד האט אויך דע־- םאנט פעדזאנען, צו װעלכע ע־ האט געהאט געװיםע שענות. און אז םען האט אים ענדלעך געםדענט־: - זידע, םענ םען שרײבן װענן א־ע־ געשפרעך? •) - האט דעד הא־בםט-זון האנן אדײננעבל־קש דודנן 1 0 ־ 1 -״׳ } שוץ; דין נ, אװ־א־ ש־״נשז װאך אדזם נאנן ל־נן אין שפ־טאל האט עד .אנצן או־םגעהערט צו ר״דן. שטיל א־ז עד געלעגן, א: 1ו ז־ך עפעם דעדםאנען א ז״עד װ־כטיקן ענין, װאם האש זיך אקאױשש נא־ א־ױםגענליטשש און אט באלד-נאזיד װעט זיך דאם צור־ק דערםא- נען און עש װעט קלאד װערן א פוד, א נת־סער םוד, װאש איז נעװען פארבאהאלהן נ״ן צענדליק יאד און אםשד םעד, — דעד א״ב־קעד םוד, װאש םארקנ־םט אונזעד סוף מיטן אנה״ב, מ־טן אנ- ה״ב םון אלע אנה״נן... און שנה, דעם 23 נ־אלע־םנער, א־ז באװא־םט געװא־ן, אז דע־ ״ז״דע״ א־ז שױן מער ניטא... ס־האש ז־ך א רודעד געטאן א־ן די ליטעראדישע און די פאדט־״שע־ ק־ײזן. די ײדישע םאצ־אלישטישע בא־טײען זײנען נעקוטען מיט ז״ערע אױםםידלעך יױ דער געש״רעך!עדרזקם אץ י*ר ו\9\ *ץ קיע װער .נײע וײס״. נען ײד־שץ שפ־טאל או־ף דע־ מאלדאװאנקע א־ן װאו עש האט ז־ך דעדשםונען דעד יעצ- ו/. -* ׳ געפאלז >■!<%<** ^י••*? 1 ״יו םױ א פרונטיא נא־ ש־א, ש־ט־ל... דע־ ״זײדע״ באװעגש ז־ך. ז״ן בלאנעד לאננע־ פנ־ם קע־ט ז־ך אוש צרש ײי׳ ײי7 װעלנער ר־ד דינען ז״נע א־־נן טאפן ד־ לופט ם־ט א םדאנע- *״וי־-ו אדו־ש >, דו? עדט ש־טא א? שא או־פז נאם א א־ך לינן דא א װא־עס, נאך נ־ט קאלט? פיטאל. נםאש. שו־ן בנלל;. 33 ־א־. םיך ציט ק־ץ בעדד־- דא ז־צ; יןרן ארעפ. גענו: י ***** - <יל נראב א־ן ץ פאמ־ל־ע :ען, נעש א־ך רי םון דא; דעל נא־ אדו־ש ־. ד: טשע־ ניט . מעץ א־ז עפעם ם־״לעכע־. ש׳אױ ■ <א■^* באזעץ ז־ן אדעס. דא־טן, א־ן בערדיטשעװ, נתיםן , װי דא א־ן דעם עלנט אזױ ־ א־ך גערטעלע. , םאדפלאזצן א :״; הו־ז ר*ר אריטבױען מ א־ך וױעל פענ- א־ום הו־ז. רען עפנט א־נדעדפר־ ד־ ס *•***•**^*• ׳ - ס י״׳■■׳ < זײער האב דעד םרנקט א*ן י ד־ד אנטקענן ש־לאנן; אלעדלײ ר־הות , אר ׳-״* <׳ ־ך װידעד נעמען און א־ך װעל ד ז־ננק.. .. און פ־נעלעך?־י־ן.. נאז; א־ך אכיע, היאפ אנש־־־בן א ג־ו־שע דד :דבעט. א־ך װע־ל ע־ > צו ד ײשע א נטעדעםאנטע. א״נעד פאדטדאנט. ז״עד אן האב א־ז ,ין און א־ם לט ראקם־ם נא־ק רערצ״יי ראט דדעכץ רעש ־אטן ליט־עי דאש ז״ער נעםעלן געװען״ ער א צ :קער דע־ ש־נער שלא: טא־ידט אש; םאנ ך הא: נאך און נא אי״ז - ז״ן ב־ענ םונש לעב;. :אנע־ן ב״ש געש־ט שװין ׳, װאם א־ז ^■^****^*•■ ײ• * -׳ו<׳ א' נע׳ ױעי* גײבט איז נעראז׳ן צ־־בער־נילדע־ - דאט א־ם יאל־ע פאנט איבאנצן גע- איז א־־ף העלפט א־ן דעד קעדפע־ ט... >*** ****** *••* <^ •1 ■1 , •׳ **•%>*£ רעבטע ש־ו־ן װעלנן מען ג״ט בעט, םרן צ״נ טמ־דט אליזידם, גע־ פא־ װען א־נעד ו א־א נ־ט •*} **••• ־שטן עד האט יאקורען דעם ..־<־־ װי 'אר׳ ׳ץ העבער א שװ■ נעידאנד;ריבע ב־־נ נעטאן ד־ ד פדוצלונג א דיאט ױאב דעם שלאג, ג״ ״ א:;א *טטערן, מול, װאנ ה,ט תר־ד;טערט דע״ ־פ ׳יא: פנור, עטװאם םא לצע *ג־טא עש, וױ עקי אבע־ ניש נאנגענ ן. ע־ האם און שאדם״ ר־ט ח:מה הלט גענע א־ן ז״ן ד״נע פאנטאז־ע האט אן אױםהעד געא־בעש און איז געדק באדענלעך װ־ תמ־ד. דאם גדײזנדאע ק־נד א־ז ז־ך גענל־בן געטריי און האט זיך ניט גערעננט ם־טן שרעקלעכן אוםםארם״דדענן, װאם דע־נענטעדט ז־ך צ־ א־ם... ע־ האט ז־ך אדורנעט־אגן מ־ש פלע- נע־ חיוםות, האפענ־ננען, און א־־ף ק״ן ם־נוט ניט צונעלא־ן דעש נעדאנק װעגן נאענטן נוף... דעצערנער םלענט דעם ס2׳טן יאר < 'יו מען צו םײעץ זײן גענודטם׳ ־א־ א־ז רען ז־ך נוהנ געװען, אז זײנע םקורניש א״נענע זא־ין ז צ; און םאדבדעננען ם־ש א־ם ב־ז כםעם פאדטא־.. לעבנשלוסט־קעד ר־דני ספעקטאר םלענט ערשט נאך האלבעד ט רניד זק מ־ט ז״ן ק־:ל, װאם א־ז םפעצ־על צוגעגד״ש גע׳ לכנוד דעם ״ז״דנס״ געבודטסטאג. און נאנדעם האש ז־ך ע־שט מא איז נא: רען