Literarishe bleter · 1925-11-13 · 80 (13.11.1925) · p. Seite 233

233 ליטערארישע בלעטער 80 .זא ו ו י י ב ע ר א ש ע ו ו י ם דעקל םין טשײניקל, געבריט דך דאס םנים ב״ דער םארע אין נישמ געקאנט דעתען, זד קא:ט עס ש,ײן דאיטן, צי נישט. - - דער טײ,דל חױיםט עם, װא־ םיאיז טיט אם׳דעד ק־ך גע- זואדן - האט זי אשגעװישט דעם שטערן נױט א ברדדק האנטעך. װאם האט זיך גע־אל׳גערט אויסן בעטל. - אז סיג״ט - גייט אםנים אין ארעסען... ױ סאםע האט געװאלט אנהײבן װענן דעם, אז או,״ װי םיג״מ איר טיט םרנםד,, אװי ג״ט איר א״ך טים קיגדעד, געזאלט זאגן, אז זי האט שוין א שלעכטן שם אין הויף, הטע, און או אזא פשדטע בהמה, וױ ד ״שד״עדן״, האט א־יך שוין אויף איר עםעס צז ר״דן. זי האט איר ה״נט א זאג געטאן א װארט װעגן איר- איז דער מאמען געבעך ראם םנים םאדםאטשט געװאק... אבער :אך א״רער ױ מאמע האט געקאנט אויםגראבלען די טאגערע, אוים- געװי־נטע םא־ װערטער םון אי־ אײםגעלערטן קאם, א־ז שוין תטע געװעון אין דער צװ״טער שטוב. זי האט דארטן געםונען ברויט, עם געגעםן מ־ט אםעטיט, םא-ל״גט א״ן םום אויםן אנדע־ן און דך א״נגעקןקט א־ן ד שבה־ דכט מיט גרויםע, אםענע אויגן, זיכע־ע אין זיך אין מ־ט יענער םשטות םון געזונפע מענטשן, װאם א־ ז״ ודלן ניט זאיגן און א־ די קענען עס ניט. ד טאטע איז אר״נגעקימען מיטן טשייניקל טיי, עס געטחףגן טיט א שמאטע, אנגעגאםן זיך א גייאז, אנגץנאםן דער טאכטער א גלאז און נעמאםטן דאם װאםער אין ד גלעזער דיט יענער זשעדנעלךט םון א קארגן, װאס האט טודא, אז ער גיט צוםיל... - א־נגאנצן דד״ שטיקלעך צוקער נאך דא א־ן דער םושקע - האט ו־ גערעדט. - ד שונאים זאלן אזוי ל׳עבן, צי םיװעט ז״ן ז־ס• ז־ האט םונדעםטװעגן דעד טאגטעד אר״נגעטאן ױ דיקע קאםטקע און דך אל״ן - נא־ א דנע און א געלבלעכע, םארגעםן םין דער אינדעדםריעדיקער קאװע. װי שטענדיק - האט רוטע דערצו זיך צונעק־קט מיט אםענע אױגן, ניט געםרוװט זאגן, אז ד מאמע זאל םאר זיך אד״נטאן ד ױקע קאםטקע און גענומען טדינעקן גל״ך םון גלאז א־ד־ם, גיך און םלוםקענדק זשיאקען מיטן מויל, ניט אנרירנדק דאס גלאז מיט ד הענט. אםגעטרנקען - האט זי דך אװםגעשטעלט, גלי־ך גדיט אװעקצוג״ן. - שדין װייטער געגאנגען? - האט ויך ד מאמע םער ניט געקאנט איינהאלטן. - און װאס װעט כיבעט דך םארט ז״ן דער הכליתז װאש װעט םארט םון דעם דן? - זי האט או־סגעלךםט א־ר העםל, דטיק, יםודמדק און תו־עוםות׳ ױק זיך א״נגעקוקט אין א־ר בלװט-אין-םל״ש און ערשט יעצט דער• זען, אז ױ טאכטער א־ז קךין טאכטער ניט. א שטיק האלץ האט וי געהאמ ם־ט איר גרשדנען... ױ מו־ד האט אראםגעיאזט דעם קאם, א שאד געטאן עטלעכע קרישקעם, און סארלעגן נעשמ״כיט ,לי דאמאלפט בשעת מינארט אם און טיא־ז דבער, אז יענער װײסט עס• - ,װאם דא־ף דען דןז - האט ד געםרעגט. - םארגעסט, אז דד ד,אסט יעצט אויםגעגעסן דאם ל׳עצטע שטיקי ברויט? - האט ד מאמע זי שו־ן אנגעקוקט םתװעױש- מכיניש, װי םװןקט אויף עטעצן, װעלכן מיאיז חזשד, אז רהאט דעם דעת םארלױק. - .חױיסט שדן גא־ניט, װאו דו ביםט אין דער װעלט? ד האט זיך ,ירדער דערמאנט אן גרשונען, א ק־ק געטאן צו אים, װי ד ואל אים םרעגן, װאם םאר א םשט האבן עםעם דן י צ ח ק ב 1 נאכן מאטנם ט״ט איז בלי־ו געבל־בן ז״ן םא־טרעט א־ן א שװערער, גענולטער ראם, װא־ עד האט נאך געהאט א קליין-םראנ- צויזיש בערדעלע, געמ־אגן א שט״םן קאםעלוש און א שט־םן קאלנעד ביז צו דער גאמב־ע. דא, אין פארטרעט, אױ דער מאטע :אך געװעזן נאר-גא־ א ־ונגערמאן, געהאלטן דאם שטעקעלע אין -,אנט סיט ױנגעדמאנישער זיכערק״ט אין זיך אק אזוי לעבעדק אױםגעזען, אז אט-אט ג״מ ער דר א־אם םון בילד, קוקט זיך אופ אין שטוב און זאגט: אנו, רבקה?״. דאס קלײנע מאמעלע דער• פאר האט שוין אויסגעזען געעלטערט. םון דער קורצער צייט, װאם ־ער מאן האפ געק־ענקט, איז א־ר םארדסן נעזל תיטלעך גע- ־ארן. אירע באקן א״נגעםאלן, א־ן דאם קל״נע, הארטע, שםיצדקע :־עקעלע אויף ד געבליבענע ד.אר האט יעצט א־אםג־עקזקט ד.ארב, שטעכעדק זי האט ז־ך אתטגעדר״ט אין א־,־ע שט־בן אםהענטיק, נעפדאכעט ד װענט מיט א םלעדערװ־ש, אנגעדױיט דעם דגער אין געװאוםט, אז זי איז א םארלױרענע... םון צ״ט צו צייט האט ־,אם זי דך א־זעדךעשטעלט אקעגן מאנם םארטדעט, ט־ט טעמםן :אתיערן דך א״נגעקןקמ א־ן אים און צונעשאקלט צו אים מ־ט איד קעםל. - װאלסט נאכאמאל געשטארבן, נרשון, װען ת זעסט, װאם רא טוט זיך - האט ד צו אים געבתטט. - א שיין םנים האט שױן ה״נט דין רבקה... סיאיז געװעזן א־צט ט־ײטאג-םארנאכט, שוי; גוט שםעט גע- רעזן - ד.אט דך ױ אלמנה ערשט דאמאלםט דערטאנט, אז ם־איז שבת, אנגעצונדן צוױי ליכט און םונדעםטװעגן באלד דערנאך אװעק- :עשטעלט דך ב״ דער קיך קאכן ט״ צום לעצטן שטיקל בחייט. םון ד שםאלמן סון רער קיך ז״נען, וד שטענדק ארוים לאנגע, כתינע װעדם, םשונה-ניך זיך צעלאפן איבע־ ד קוים אנגעװארעמטע :־1;יכן און ד אלמנה האט ז״ געשלאגן מ־ט א נאםעד שטשערקע. - מארש, םא-שאלז - האט זי צו ד געשרען טיט בעס א־ן פארצױגענע ברעטען. - םארשז ד טיר סון םארהויז האט זיך געעםנט אין או־יינגעקימען איז .־זטע, ד א״נצ״קע אכצן-־עדקע טאכמע־ אויך זי האט שוין ה־״י ־דינױם ניט םארדינט קיץ גראשן בײ ד היט, װעלכע זי סלעגט אדאל פ,־צן, גאנצע טעג אםגעזעםן ב״ שכנים, געשם־לט אין דאטינע דס :על-טלאבה-ױנגען א־ן נאר םון צ״ט צו צייט אױיננעקוטען נעדאויד-װעק צי םיאיז דא עםעם צו עסן. א הויכע, ש״נע מויד א־ז דאם געװעזן, ליב געהאט צו ג״ן און ס״םן, געהאט א ביסל א דענעױש קול און גרעםער געװען םרן תר טאמק םיט א קאם. ד־ד געװארן סון שכנישע םלוידעד״ען - א־ז זי געקוטק א קיק =אן אין שטוב אר״ן און אװעקןנעשטעלט זיך א־ן דער ברייט םון דיע־ טיר, מיט ב״דע הענט אויף ױ ב״שטילן. - העו־ נאד א מעשד, גאר םארגעםן, אז םיאיז ה״נט שבת ז - האט זי זיך געוו־אונדערט, דעחעענױק ױ צװ״ ליכט אין שטוב או־פן .־ויט;, געשטריקטן ט־שטוך. - א סקאנדאל, כיזאל אזױ לעבן. - איר, דער טדד, איז אםנ־ם וױיניק-װאם אנגענאנגען דעם טאטנם מיימ. זינט דעד טאמע איז געשטארבן, האט זי נאך מער געקאנט ז*:־ליגן אין םרעטדע שטובן, שפאצ־ק אין ד גאםן טיט ױנגען א״, שדק זיך אין טרער. ד מאמע האט אויף איר א קוק געטאן א״ן אויגל. - זי תרכגעבויערמ מיט איר גיך, םרו,ױנױק בליקל ען א ־נזטילן, אפגעד,אקטן טרוק נעטאן: װ״טעד אראפגענוטען דאם