Literarishe bleter · 1925-10-16 · 76 (16.10.1925) · p. Seite 175

/7.5 רימערארישע בלעעטר 76 .זא .־ז״סט דכער נ*ט, אז א־ך נן־ק א״ף א־ש. אבער א־ך - יא. א.־ן איך וױיט אױך, אז עד ק*קפ א"ף נױד, כאט־ט נ״מ טשעל־שט קאנט איר ק״נטאלי ניט זדק, װאזהין דינע א־־גן ק־קן. זיי קדקן, דאכט דך, אריף דר. אבער באלר דערזעטםד, אז ז״ ק־קן גארניט א־יף דר. ז״ ק־קן ח־רך דר, אינער ד־ד, א־יף יענער דט ״דז״. אש־טר זעען ד דך, אט־טד ניט, גיכער ניט , אבער אזױ לי .־זמ־ד, דדען ער יטםילט נ־ט, ק־קט ער אהער, א־ן כ״ן דכט־נג, א־ז בט־לא ט־ע־םן דך ־טדין אונזעדע אייגן א;. איצט, טער וד א־׳עטאל, א״ מיר קלאד, אז ער זעט בנל־י ר״נעט גיט. ער ־טם־לט א טאלא. ער יטם־לט ט־טא־קארטק־ט £|1(1ג1מ3ס *וח13)ח*. דער ראױ־ער ס־־טע־יטט רא־נ־ערט ט־ך המיד. ער ק־קט מ־ר ,־מ־ד א־יט, ,רי א םדעמדער, װ־ ער ראלט־ רא אהער, א־ן קאבארעט בכלל ניט געהערט. ד זאכן, רעלכע ע־ ־טפ־לט, ז״נען ק״נמאל נ־ט קאבאר־עט מעטיק, א־ן פ.ין ז״ן ט־טעלא דנען א־ז־ט אזעלכע זאםט־קע, אזעלכע יטװע־ע, צ״ט־ק-־טרע־ע. א־ר-עטידע ט־ענער. טענער פון א־נטערדדקטע־ ליירנ׳דאםט א־ן יטװערן כארזזלוכטן אימעט. ד דאזיקע ט־ענעד דנען ־ט״ער אדנט־ער ם־ן ז״ן ,־ױאלאנטיטעל, - ־טװ־עדע, ג־עדיכט נעװ־־צטע ט־אכנט, דיט־ט־' קעל־עך א־מ־עס־יק־ער :1־־רניטאםמ... װ־ ק־מט ע־ אה־ערז אז א־ך הא־ אנזמלטן געםרענט ב״ט א״גנט־מער ב-,ינט קא- בא־עם - אױף ד טדרילעניעט םרן אן אלטן, לאנג-־א־־קן בא׳ דכער, לאז א־ך מיך אםט אדין מ־ס־ א־ט א־ן ־טמױעטן - װי־ ק־מט עז אנגאד״ח א־ן ז״ן קאבאדעט אט א ד־עט ט־ט־על־טט, ר־עמ־עט ־טםילן א־ז אזד נ־ט אין א״נקלאננ פ־טן גאנצן ג״טט פזנט א־ס־,- האט ־ער מיר אױף דעט געענטםערט, אז םא־כ־ע־ט. ע־ ר״ט א־־ז זיכ־ער, אז ד באזרכעד האבן ־א ליב זיק ־טפ־לן. נ־ט נא־ ר־ עלטיע־־ע מענט־טן, נא־ אטילו ד ױנגעלייט א־ן יזננ־ע טדו־ע־; האבן אז־ך ליב ז״ן שםילן. ״עט רערורעקט דך א־ן ז״ נאך שטארק־ער ד האזה״, האס־ דער א״כנטימער מ־ר מיט א ם־עט;, ג־ענ־טן יטמייכעלע צונע־ געבן. איז מ־ר דעםאלט קלאר געװארן, אז דע־ א״ננטימ־ע־ םון קאבא־עט םאדטטייס־ זיך אויך א־־ף מוז־ק, נ־ט נא־ א־יף בא .־־טמקעט א־ן ט־ענצערק־עט, װעלכע ־ס״מ־ען מ־ס־ ד־ בדטס־ן, װי מ־ס־ שט־קער זש־עלאטין, דדי־ען ט־ט ד־ דיפטן, א־ן מאכן ״ה״-קיקט י. אבער י־ענע צ־ױי קימען נאך אל־ן נ־ט. ם־נט װ״ט־ג־ערעקטן ס־־־ט״ ש־ייט נאך אלץ ש.:״.גדקע,־ר,״ט *ר ד* *^ווא ר״פט: ,־עז־ערוױדטי׳. טיא־ז שזין אזו־ שט־עס־, זיכ־ער ק־־ב צ־ צר״ א ז״ג־ע־ ב״נאבט, און דער טישל א־ז גאך אל־ן רעזערדדט... גאס־ מ״נ־ע־, .ראט-זשע האט שוין דארטן ג־עק־ענט פאטירןן דער קאבא־עט םארמאכט דך ארזט דדיי א דנ־ער םארטאנ, אד־ער א ביטל שם־עט־ער. גי, װעלן מ־ר ז־ען. װאט צו א״״ן ז־ך ד.אב איך דאך נ־ט. א־ך ה״ט מ־ר דערלאנג־ען א םר־שע ם־׳ע־ט״ מזטהאטעל. איך האב ל־ב ז־םן ,יױין. איך האב דאך שוין א־יבן באמערקט, אז איך בין ם־ענט־מ־ענטאל. דעררייל, כדי צז םארס־־״בן ד אזמ,־ז־ק״ט, ,ראט װאקםט מ־ס־ ם־ר א־ן ־עדער מ־נומ, קוק א־ך מיך ודדער אה־ט, און באטדאכט ד ג־עם־עלן א־יף ד װענט ם־נט קאבארעט. איך וױיט א־ך האב ג־עה־ערס־, אז ־עט א־ז דא א באדמט־ער קאבא־־עט אין םאדז, ,ראם סנ־אגס־ דעם נאמ־ען ״מולען רזזשי׳. אט ד־ער קאבאדעס־, ראט טראנט ד־עט זעלביקן נאמ־ע;. אזן א־ן װיעלכן א־ך ג־עם־ן מ־ך א־עט, א־ז א בלזיזע נאכמאכזנג ם־ן י־ענ־עט כא־ דמטן קאבא־עס־. איך האב ג־ער־עדס־ אמאל מ־ט מ־ענט־סץ, .רעלכ־ע ז״נ;ץ גיערען אין םא־ז, האכן ז״ ־ס־טא־ק אםנ־עלאכט ם־ן מ״ן קאכארעט. ״אזיך א מולען<־־ש״... ד,אבן ז״ ג־עשם־עט. ״א ם־אר־נצ־־ע־1•*־ מאכעדיק־ע... א געשמאקלאז־ע א־מיטאצ״ע״. צום הײנטיקן נומער וױנרט בײנעלײגט א װענדוננ צו די לעוער װעגן דער װאך פון ביליגן ײדישן בון אט-ראט ראם מוזן זיבער דיין צר״ ג־עליבטע, װ־עלכע האבן געמאכט דא א שםעטנאכטיקן ראנדעראו. א־ז ד האבן זיך נ־ט װאם צו איילן - ז״ װעלן מא־גן קענ־ען א״נש״אםן ב־ז אין ט־םן טאנ אדיין... זי מוז אװדא־ ז״ן א םארדױראט־ע םרו־, ודעמעם מאן עם איז א־צט נ־טא א־ן דער ה״ט א־ן ד ליב־ע צװישן א־ר א־ן דעם ױנגנמאן מוז שױן אררא־ אנהאלטן לאנג-לאנג. םאז ג־עװ־ם א ציטערדקע, א ז־עלטזאט־ע ל־כע. כאגעג־ענען, כאגעג־ענעץ ז״ ז־ך זעלטן, בלדיז דעםאלט, װ־ען דער מאן אדער אױ ניטא אץ דער ה״ם. דערפא־ איז ז״ אזױ ט״־ער ײעדע ש־עה, װאם ז״ קענען דן צוזאםען, ח־רכאזיס צוזאמ־ען, אן דער אד־נמישו^ םון א ז״- טיקן או־ג. און ד מ־זן א־צט אװדא־ א־ומשםאצ־רן, שװ״גנד־ק- צ״זאמענגעםלאכטענע, איב־ער ד שטילע, םאו״ס־.״ט־ע גאם;. א־ן דער שטאס־ שלאםן שוין א־צט אלע, און אט ד צר״ מענטרץ העוץ נלױז דעם קלאםן םון ז״עדע ה־ערצ־ער, דאם יאנן ם־ן ז״־ער בלוט און דאם םק־־־שצץ ם־נם םדינץ שנ״ א־נס־־ער ז״־עדע ש־ם. א־צט א־ז מ־ר שז־ן גאױ קלאר, פארראס ד האבן א־ים- געקלבן אט דעם דט־ק־, סאררוקטן טישל. דער ל׳־דקער טישל, מיטן וױיס פא־שס־״םן ט־שטוך א־ן דעם ם־נקלענדקן קא־אפ־ן, ק־קט מיד א־צט או־ם, װי א שט־לער אםנעזונדעדט־ער מזבח. י־עדע פינוט, װען עם־עצער ק־מט א־״ן ם־ן דדױסן, ג־ט מיר א טיאכקע ד הא־ץי: פאמעד ד... א־ך ,װא־ף יעדע מיניט אהץ, צי דער מ־ר, א״ליכ־ע, אומגעדלד־ק־ע בלקז. יא, אפ דער טישל אױ באמ־״ .דע- זערוױרט״ - א קל״ן ,ר״ם אינזעלע, אדגעש״דט פונם אדומירן הםק־- דקן קאבארע־ט-טופל. און א־צט װארט א־ך שו־ן א־יף די צװיי םארליבטע מיט אזא אומגעדזלד, פונקט װי איך םלעג װארטן אויף מיץ א״ג־ענער ג־ע- ליבטער אמאל, גאר אמאל... און נד ד דאדקע א־מג־עתלד מאכן א ביםל ג־״עעד און דעדס־ריעגל־עכ־ער, שטר־ענ־. א־ך מ־ך אן א־ן ק־ק דעדװייל אויף דער ־עםטרא־ע אינם ר״טשטן גרונש םונם קא- בא־עט, םונקט ק־עגן פיר. מינע אױגן םר־עםן ױך דא־ט אן מ־ט ד־ א־יגן םונם טשעל־סט. דאם ה״סט, ניט אז עד זאל ק־קן דדעקם אויף מיר. בכלל, קוקט דער טשעל־פט ז״ער ז־עלטן אויסן ע־לם. װען ער שם־לט, האלט ער דן קאם טיף אע־עבױגן א־ב־ער דער ודאלאנטשעל. ער ה־ייט פאמ־עליעך מינץ קאם הין און ה־ער, ה־ן אין היער, אץ אי־גקלאע מיט ד באװעגועען םון דן היםשץ םמ־טש־ק א־ן אמאל צופט ער בלויז אזד ד םטרונעס ם״־ן דער וױאלאנטשעל א־ן מאכט ז״ װיבריק. דעמאלט נויגט עד אן דן קאם א ביסל אן א דט. ער ציט ־עפעם ארױס, ־ער װאניעמ אוזים הארבע אזעלכע קלאעען םון ד סטרונעם און םון דאם אינ־עוױינ־קםמע םונם א־נסטרומענט. אז ־ער האלם דן קאם אזוי אעעבויגן א־בער דער טשעלא, הכט זיך, וױ ער װאלט זיך עם עוגעהערט צו אזעלבע ברוטענדקע און אוםעט־ק- האו־בע װיערטער, װעלכע ד װיאלאנטשעל דערציילט אים איצט,־ ד־ערציילט אים אליין, און פע־ ק״נ־עם ניט. ער ה־ע־ט ק־נעם נ־ט, ־עד זעט קךנעם ניט א־וש א־ם. אבער װען ער שםילט ניט, װען עם ־עדש״נ־ען ד־ טאנץ-ג־ט־עד;, ־משל, אנ־ערע מוזיקאנטן ג״ען א״ף א ,־ױילע עתעין אדו־ם. אבער נ־ט ער, דער טשעליעש. ער בלייבש דעםאלט אויך ליצן. איז אט דעמאלט םאסירט עם, אז מיינע אויגן טרעםן דך אן םימ ז״נע. דאס ה״שט, איך ודל, אז א־ר דאלט ם־ך םארשס־״ן, דעד טשעל־בט